Essay (1675 woorden)
De isoleercel, is dat echt nodig?
Wat heb jij nodig als je boos bent? Als je even niet meer weet wat je met jezelf aan moet en
de wereld niet meer overziet? Hoe zou je het vinden als je dan opgesloten wordt in een
ruimte waarin je helemaal niks kan en waar niemand is? Zou dat je helpen of zou je meer
nabijheid willen in zo’n situatie? Waarschijnlijk denk je nu: ‘Nee, natuurlijk wil ik niet
opgesloten worden, want ik wil juist dat er iemand naar mij luistert!’ Helaas is dit binnen de
gesloten inrichting vaak niet het geval.
Het zou je maar gebeuren dat je als je een slechte dag hebt, wordt gestraft met een opsluiting in een
kamer waar je helemaal niks kan. Je was chagrijnig omdat er niemand tijd voor je had en niemand
naar je luisterde en als resultaat krijg je een eenzame opsluiting. Er is dan ook nog niet eens een
wettelijk maximum aan hoelang iemand erin mag blijven zitten (Zierse, 2017).
Wet zorg en dwang
Gelukkig kwam er op 1 januari 2020 een nieuwe wet over deze dwanghandeling, namelijk de Wet
zorg en dwang (Wzd). Volgens deze wet is dwang een uitzondering en moet er eerst gekeken worden
naar andere mogelijkheden door creatief te denken (Bunthof, Visscher & Leusenkamp, 2020, p. 300).
Je zou denken dat het probleem van de isoleercel dan grotendeels is opgelost, want volgens de
nieuwe wet moet het een uitzondering zijn. Is dat ook het geval?
De isoleercel is een groot onderwerp binnen de ggz. Het is iets wat al jaren in het nieuws is en waar
veel artikelen over geschreven zijn. Waarom worden er eigenlijk mensen opgesloten in een
isoleercel? Iemand opsluiten valt onder dwang, daarom valt het ook onder de nieuwe Wet zorg en
dwang. Wanneer iemand gebrekkige wils- en oordeelsvorming heeft door een psychische ziekte
en/of een gebrekkige geestelijke ontwikkeling, en daarnaast ook nog een gevaar is voor zichzelf en/of
voor anderen, pas dan mag er dwang worden toegepast (Bunthof, Visscher & Leusenkamp, 2020, p.
285).
Wat zegt de wet?
Helaas is het probleem door de nieuwe wet nog steeds niet opgelost en worden er nog steeds (te
veel) cliënten in de isoleercel gestopt. ‘’Tijdens de eerste meting in 2020 werden in totaal bijna 4.600
gedwongen isolaties geteld’’ (Salden, 2021). Dit was na de nieuwe Wet van zorg en dwang. In de
Penitentiaire Beginselenwet (z.d.) staan ook regels beschreven over de isoleercel. Zo staat er in
artikel 5 dat de directeur ten minste dagelijks op de hoogte moet worden gesteld van de toestand
van de cliënt die in de isoleercel zit. Daarnaast moet er volgens artikel 16 een toilet aanwezig zijn in
een isoleercel. Als we dit vergelijken met een ervaringsverhaal, zien we dat dit niet overeenkomt.
Hierin wordt verteld dat er pas na vier dagen één verpleegster een praatje kwam maken en dat er
geen toilet aanwezig was (Detombe, 2021).
De beleving van de cliënten
Hoe beleven cliënten de isoleercel eigenlijk? Zou het helpend zijn of maakt het alles alleen maar
erger? Zo vertelt Marijn Willems (2021) dat hij de isoleercel als verschrikkelijk heeft ervaren en dat
hij zelfs meerdere keren zelfmoordpogingen heeft gedaan in de isoleercel. Hij werd door acht
personeelsleden vastgegrepen om zo naar de isoleercel gebracht te worden, terwijl dit hem alleen
maar woedender maakte. Daarnaast droogde hij uit, waardoor hij zelfs zijn eigen urine heeft
gedronken. Hoe ver kan dit gaan?
De isoleercel, is dat echt nodig?
Wat heb jij nodig als je boos bent? Als je even niet meer weet wat je met jezelf aan moet en
de wereld niet meer overziet? Hoe zou je het vinden als je dan opgesloten wordt in een
ruimte waarin je helemaal niks kan en waar niemand is? Zou dat je helpen of zou je meer
nabijheid willen in zo’n situatie? Waarschijnlijk denk je nu: ‘Nee, natuurlijk wil ik niet
opgesloten worden, want ik wil juist dat er iemand naar mij luistert!’ Helaas is dit binnen de
gesloten inrichting vaak niet het geval.
Het zou je maar gebeuren dat je als je een slechte dag hebt, wordt gestraft met een opsluiting in een
kamer waar je helemaal niks kan. Je was chagrijnig omdat er niemand tijd voor je had en niemand
naar je luisterde en als resultaat krijg je een eenzame opsluiting. Er is dan ook nog niet eens een
wettelijk maximum aan hoelang iemand erin mag blijven zitten (Zierse, 2017).
Wet zorg en dwang
Gelukkig kwam er op 1 januari 2020 een nieuwe wet over deze dwanghandeling, namelijk de Wet
zorg en dwang (Wzd). Volgens deze wet is dwang een uitzondering en moet er eerst gekeken worden
naar andere mogelijkheden door creatief te denken (Bunthof, Visscher & Leusenkamp, 2020, p. 300).
Je zou denken dat het probleem van de isoleercel dan grotendeels is opgelost, want volgens de
nieuwe wet moet het een uitzondering zijn. Is dat ook het geval?
De isoleercel is een groot onderwerp binnen de ggz. Het is iets wat al jaren in het nieuws is en waar
veel artikelen over geschreven zijn. Waarom worden er eigenlijk mensen opgesloten in een
isoleercel? Iemand opsluiten valt onder dwang, daarom valt het ook onder de nieuwe Wet zorg en
dwang. Wanneer iemand gebrekkige wils- en oordeelsvorming heeft door een psychische ziekte
en/of een gebrekkige geestelijke ontwikkeling, en daarnaast ook nog een gevaar is voor zichzelf en/of
voor anderen, pas dan mag er dwang worden toegepast (Bunthof, Visscher & Leusenkamp, 2020, p.
285).
Wat zegt de wet?
Helaas is het probleem door de nieuwe wet nog steeds niet opgelost en worden er nog steeds (te
veel) cliënten in de isoleercel gestopt. ‘’Tijdens de eerste meting in 2020 werden in totaal bijna 4.600
gedwongen isolaties geteld’’ (Salden, 2021). Dit was na de nieuwe Wet van zorg en dwang. In de
Penitentiaire Beginselenwet (z.d.) staan ook regels beschreven over de isoleercel. Zo staat er in
artikel 5 dat de directeur ten minste dagelijks op de hoogte moet worden gesteld van de toestand
van de cliënt die in de isoleercel zit. Daarnaast moet er volgens artikel 16 een toilet aanwezig zijn in
een isoleercel. Als we dit vergelijken met een ervaringsverhaal, zien we dat dit niet overeenkomt.
Hierin wordt verteld dat er pas na vier dagen één verpleegster een praatje kwam maken en dat er
geen toilet aanwezig was (Detombe, 2021).
De beleving van de cliënten
Hoe beleven cliënten de isoleercel eigenlijk? Zou het helpend zijn of maakt het alles alleen maar
erger? Zo vertelt Marijn Willems (2021) dat hij de isoleercel als verschrikkelijk heeft ervaren en dat
hij zelfs meerdere keren zelfmoordpogingen heeft gedaan in de isoleercel. Hij werd door acht
personeelsleden vastgegrepen om zo naar de isoleercel gebracht te worden, terwijl dit hem alleen
maar woedender maakte. Daarnaast droogde hij uit, waardoor hij zelfs zijn eigen urine heeft
gedronken. Hoe ver kan dit gaan?
