Inhoud
Inleiding.................................................................................................................................. 5
1 Het domein van de sociale wetgeving..............................................................................5
2 Historisch overzicht.......................................................................................................... 5
Deel 1: de collectieve arbeidsverhoudingen............................................................................6
1 Organisaties voor werknemers en werkgevers................................................................6
1.1 Organisaties voor werknemers.................................................................................7
1.1.1 Professionele vakorganisaties (= vakcentrales/vakbonden)...............................7
1.1.2 Interprofessionele vakorganisaties (= syndicaten/vakverbonden)......................7
1.2 Organisaties voor werkgevers...................................................................................7
1.2.1 Professionele werkgeversorganisaties...............................................................7
1.2.2 Interprofessionele werkgeverorganisatie...........................................................8
1.3 Rechtspersoonlijkheid van de vakorganisaties..........................................................8
2 Het collectief overleg........................................................................................................8
2.1 Begrip bedrijfsorganisatie?.......................................................................................8
2.2 De Nationale Arbeidsraad (NAR)..............................................................................9
2.2.1 Samenstelling....................................................................................................9
2.2.2 Bevoegdheid......................................................................................................9
2.3 Het Paritair Comité (PC)...........................................................................................9
2.4 De ondernemingsraad............................................................................................10
2.5 Het comité voor Preventie en Bescherming op het werk.........................................11
3 Collectieve arbeidsovereenkomsten...............................................................................11
3.1 Begrip CAO............................................................................................................. 11
3.2 Wie kan een CAO sluiten........................................................................................13
3.3 Bindende kracht van een CAO................................................................................13
3.3.1 De algemeen verbindend verklaarde CAO.......................................................13
3.3.2 De niet-algemeenverbindendverklaarde CAO..................................................13
4 De syndicale afvaardiging..............................................................................................13
Deel 2: de arbeidsovereenkomsten.......................................................................................13
1 Inleiding......................................................................................................................... 14
1.1 Bronnen van verbintenissen....................................................................................14
2 Algemene begrippen in verband met de wet op de arbeidsovereenkomsten.................14
2.1 Toepassingsgebied.................................................................................................14
2.2 Begrip arbeidsovereenkomst?................................................................................14
2.3 Schijnzelfstandige – Schijnwerknemer....................................................................15
2.3.1 Algemeen........................................................................................................ 15
1
, 2.3.2 Criteria voor de beoordeling van een arbeidsrelatie.........................................15
2.3.3 Weerlegbaar vermoeden van toepassing in bepaalde sectoren.......................16
2.3.4 Besluit..............................................................................................................16
2.3.5 Sociale ruling...................................................................................................16
2.4 Ontstaan en duur van de arbeidsovereenkomst......................................................17
2.5 Soorten arbeidsovereenkomsten............................................................................17
2.5.1 indeling op basis van het verrichte werk..........................................................17
2.5.2 indeling op basis van de duur van de arbeidsovereenkomst............................18
2.5.3 Indeling op basis van de omvang van de arbeidsprestaties.............................18
2.6 Belangrijke bepalingen met betrekking tot de arbeids-overeenkomsten.................19
2.6.1 Vermoeden van een arbeidsovereenkomst......................................................19
2.6.2 Imperatief karakter van de wet op de arbeidsovereenkomsten........................19
2.6.3 Verantwoordelijkheid van de werkgever voor de handelingen van het
leidinggevende personeel..............................................................................................19
2.6.4 Het scheidsrechterlijk beding...........................................................................19
2.6.5 Verjaring..........................................................................................................19
3 Verplichtingen van de partijen........................................................................................20
3.1 Gemeenschappelijke verplichtingen........................................................................20
3.2 Verplichtingen van de werknemer...........................................................................20
3.2.1 Wijze van werken.............................................................................................20
3.2.2 Verplichting tot geheimhouding en verbod van oneerlijke concurrentie............20
3.2.3 Zorgen voor de veiligheid.................................................................................20
3.2.4 Zorgen voor gereedschappen en grondstoffen................................................20
3.2.5 Verantwoordelijkheid voor schade...................................................................20
3.2.6 Verantwoordelijkheid voor het afgeleverde werk..............................................20
3.3 Verplichtingen van de werkgever............................................................................21
3.3.1 Werk geven......................................................................................................21
3.3.2 Zorgen voor behoorlijke werkomstandigheden................................................21
3.3.3 Het loon betalen...............................................................................................21
3.3.4 Huisvesting bezorgen......................................................................................21
3.3.5 Toelaten burgerlijke verplichtingen en geloofsplichten te vervullen..................21
3.3.6 Zorgen voor het onthaal van de werknemer.....................................................21
3.3.7 Zorgen voor arbeidsgereedschap en persoonlijke voorwerpen........................21
3.3.8 Een getuigschrift en sociale documenten bezorgen bij het einde van de
overeenkomst................................................................................................................21
3.3.9 Aansprakelijkheid voor het werk......................................................................21
3.3.10 Verplichtingen in verband met de borgtocht van de werknemer.......................21
3.3.11 Verbod de voorwaarden van de AO eenzijdig te wijzigen.................................21
2
Inleiding.................................................................................................................................. 5
1 Het domein van de sociale wetgeving..............................................................................5
2 Historisch overzicht.......................................................................................................... 5
Deel 1: de collectieve arbeidsverhoudingen............................................................................6
1 Organisaties voor werknemers en werkgevers................................................................6
1.1 Organisaties voor werknemers.................................................................................7
1.1.1 Professionele vakorganisaties (= vakcentrales/vakbonden)...............................7
1.1.2 Interprofessionele vakorganisaties (= syndicaten/vakverbonden)......................7
1.2 Organisaties voor werkgevers...................................................................................7
1.2.1 Professionele werkgeversorganisaties...............................................................7
1.2.2 Interprofessionele werkgeverorganisatie...........................................................8
1.3 Rechtspersoonlijkheid van de vakorganisaties..........................................................8
2 Het collectief overleg........................................................................................................8
2.1 Begrip bedrijfsorganisatie?.......................................................................................8
2.2 De Nationale Arbeidsraad (NAR)..............................................................................9
2.2.1 Samenstelling....................................................................................................9
2.2.2 Bevoegdheid......................................................................................................9
2.3 Het Paritair Comité (PC)...........................................................................................9
2.4 De ondernemingsraad............................................................................................10
2.5 Het comité voor Preventie en Bescherming op het werk.........................................11
3 Collectieve arbeidsovereenkomsten...............................................................................11
3.1 Begrip CAO............................................................................................................. 11
3.2 Wie kan een CAO sluiten........................................................................................13
3.3 Bindende kracht van een CAO................................................................................13
3.3.1 De algemeen verbindend verklaarde CAO.......................................................13
3.3.2 De niet-algemeenverbindendverklaarde CAO..................................................13
4 De syndicale afvaardiging..............................................................................................13
Deel 2: de arbeidsovereenkomsten.......................................................................................13
1 Inleiding......................................................................................................................... 14
1.1 Bronnen van verbintenissen....................................................................................14
2 Algemene begrippen in verband met de wet op de arbeidsovereenkomsten.................14
2.1 Toepassingsgebied.................................................................................................14
2.2 Begrip arbeidsovereenkomst?................................................................................14
2.3 Schijnzelfstandige – Schijnwerknemer....................................................................15
2.3.1 Algemeen........................................................................................................ 15
1
, 2.3.2 Criteria voor de beoordeling van een arbeidsrelatie.........................................15
2.3.3 Weerlegbaar vermoeden van toepassing in bepaalde sectoren.......................16
2.3.4 Besluit..............................................................................................................16
2.3.5 Sociale ruling...................................................................................................16
2.4 Ontstaan en duur van de arbeidsovereenkomst......................................................17
2.5 Soorten arbeidsovereenkomsten............................................................................17
2.5.1 indeling op basis van het verrichte werk..........................................................17
2.5.2 indeling op basis van de duur van de arbeidsovereenkomst............................18
2.5.3 Indeling op basis van de omvang van de arbeidsprestaties.............................18
2.6 Belangrijke bepalingen met betrekking tot de arbeids-overeenkomsten.................19
2.6.1 Vermoeden van een arbeidsovereenkomst......................................................19
2.6.2 Imperatief karakter van de wet op de arbeidsovereenkomsten........................19
2.6.3 Verantwoordelijkheid van de werkgever voor de handelingen van het
leidinggevende personeel..............................................................................................19
2.6.4 Het scheidsrechterlijk beding...........................................................................19
2.6.5 Verjaring..........................................................................................................19
3 Verplichtingen van de partijen........................................................................................20
3.1 Gemeenschappelijke verplichtingen........................................................................20
3.2 Verplichtingen van de werknemer...........................................................................20
3.2.1 Wijze van werken.............................................................................................20
3.2.2 Verplichting tot geheimhouding en verbod van oneerlijke concurrentie............20
3.2.3 Zorgen voor de veiligheid.................................................................................20
3.2.4 Zorgen voor gereedschappen en grondstoffen................................................20
3.2.5 Verantwoordelijkheid voor schade...................................................................20
3.2.6 Verantwoordelijkheid voor het afgeleverde werk..............................................20
3.3 Verplichtingen van de werkgever............................................................................21
3.3.1 Werk geven......................................................................................................21
3.3.2 Zorgen voor behoorlijke werkomstandigheden................................................21
3.3.3 Het loon betalen...............................................................................................21
3.3.4 Huisvesting bezorgen......................................................................................21
3.3.5 Toelaten burgerlijke verplichtingen en geloofsplichten te vervullen..................21
3.3.6 Zorgen voor het onthaal van de werknemer.....................................................21
3.3.7 Zorgen voor arbeidsgereedschap en persoonlijke voorwerpen........................21
3.3.8 Een getuigschrift en sociale documenten bezorgen bij het einde van de
overeenkomst................................................................................................................21
3.3.9 Aansprakelijkheid voor het werk......................................................................21
3.3.10 Verplichtingen in verband met de borgtocht van de werknemer.......................21
3.3.11 Verbod de voorwaarden van de AO eenzijdig te wijzigen.................................21
2
