Inleiding bestuursrecht week 2
Hoorcollege
Drie kernbegrippen
1. Belanghebbende
2. Besluit
3. Bestuursorgaan
Evenredigheidbeginsel
- Art. 3:4 Awb
- De voor een of meer belanghebbende nadelige gevolgen van een
besluit mogen niet onevenredig zijn in verhouding tot de met het
besluit te dienen doelen
Horen
- Art. 7:2 Awb
- Voordat een bestuursorgaan op het bezwaar beslist, stelt het
belanghebbenden in de gelegenheid te worden gehoord
Zienswijzen
Drie mogelijkheden voor de reikwijdte van het begrip belanghebbende
- Actio popularis → iedereen mag opkomen tegen een besluit → heeft
nadelen
o De procedures duren te lang
o Te hoge werkdruk
o Mensen die geen belang hebben bij een besluit kunnen in
beroep
o Slecht voor de rechtszekerheid
- Er wordt gekeken wie een ‘feitelijk’ belang heeft → ‘belanghebbende’
→ nadeel
o Wordt nu meer gediscussieerd over formele eisen terwijl de
inhoud meer aan bod zou moeten komen
- Alleen de geadresseerde mag tegen een besluit opkomen → nadelen
o Bij omgevingsrecht hebben anderen ook een belang
Derdenbelanghebbende
- Art. 1:2 Awb → ‘onder belanghebbende wordt verstaan: degene
wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken’
o Natuurlijke personen
o Rechtspersonen → bijna altijd privaatrechtelijk
o Andere entiteiten → rechtspersoon in oprichting of informele
vereniging, mits:
Er een ledenbestand is
, Het om een organisatorisch verband moet gaan dat is
opgericht voor een bepaald doel, zodat er sprake moet
zijn van regelmatige ledenvergaderingen, een bestuur
en een samenwerking die op enige continuïteit is gericht
De organisatie als een eenheid dient deel te nemen aan
het rechtsverkeer
OPERA-criteria
- Objectief belang
o Meetbare immateriële belangen
o Belangen op financieel gebied
- Persoonlijk belang
o Omgevingsrecht
Zicht- en afstandscriterium
o Concurrente ondernemingen
Concurrentiebelangen
- Eigen belang
o Iemand kan alleen voor zijn eigen belang opkomen. In geval
van een expliciete machtiging (art. 2:1 lid 2 Awb) kan er voor
iemand anders belang worden opgekomen
- Rechtstreeks belang
o Een belanghebbende kan nooit iemand met een afgeleid
belang zijn
- Actueel belang
o Vrees voor een onzekere toestand in de toekomst zorgt niet
voor een belang
Collectieve en algemene belangen
Drie formele vereisten
1. De belanghebbende moet een rechtspersoon zijn
2. De rechtspersoon moet collectieve of algemene belangen
behartigen
3. Volgens statutaire doelstelling en feitelijke werkzaamheden moet
blijken dat het besluit hier duidelijke raakvlakken mee heeft
Jurisprudentie
LTO-Noord
Voor behartigers van collectieve belangen wordt aangenomen dat zij
opkomen voor haar leden en daarmee voor een collectief belang, tenzij
het tegendeel blijkt.
Stichting Openbare Ruimte
Twee beperkingen bij het behartigen van algemene belangen
1. De statutaire doelstelling mag niet te ruim zijn en moet dus
territoriaal of functioneel begrensd zijn
Hoorcollege
Drie kernbegrippen
1. Belanghebbende
2. Besluit
3. Bestuursorgaan
Evenredigheidbeginsel
- Art. 3:4 Awb
- De voor een of meer belanghebbende nadelige gevolgen van een
besluit mogen niet onevenredig zijn in verhouding tot de met het
besluit te dienen doelen
Horen
- Art. 7:2 Awb
- Voordat een bestuursorgaan op het bezwaar beslist, stelt het
belanghebbenden in de gelegenheid te worden gehoord
Zienswijzen
Drie mogelijkheden voor de reikwijdte van het begrip belanghebbende
- Actio popularis → iedereen mag opkomen tegen een besluit → heeft
nadelen
o De procedures duren te lang
o Te hoge werkdruk
o Mensen die geen belang hebben bij een besluit kunnen in
beroep
o Slecht voor de rechtszekerheid
- Er wordt gekeken wie een ‘feitelijk’ belang heeft → ‘belanghebbende’
→ nadeel
o Wordt nu meer gediscussieerd over formele eisen terwijl de
inhoud meer aan bod zou moeten komen
- Alleen de geadresseerde mag tegen een besluit opkomen → nadelen
o Bij omgevingsrecht hebben anderen ook een belang
Derdenbelanghebbende
- Art. 1:2 Awb → ‘onder belanghebbende wordt verstaan: degene
wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken’
o Natuurlijke personen
o Rechtspersonen → bijna altijd privaatrechtelijk
o Andere entiteiten → rechtspersoon in oprichting of informele
vereniging, mits:
Er een ledenbestand is
, Het om een organisatorisch verband moet gaan dat is
opgericht voor een bepaald doel, zodat er sprake moet
zijn van regelmatige ledenvergaderingen, een bestuur
en een samenwerking die op enige continuïteit is gericht
De organisatie als een eenheid dient deel te nemen aan
het rechtsverkeer
OPERA-criteria
- Objectief belang
o Meetbare immateriële belangen
o Belangen op financieel gebied
- Persoonlijk belang
o Omgevingsrecht
Zicht- en afstandscriterium
o Concurrente ondernemingen
Concurrentiebelangen
- Eigen belang
o Iemand kan alleen voor zijn eigen belang opkomen. In geval
van een expliciete machtiging (art. 2:1 lid 2 Awb) kan er voor
iemand anders belang worden opgekomen
- Rechtstreeks belang
o Een belanghebbende kan nooit iemand met een afgeleid
belang zijn
- Actueel belang
o Vrees voor een onzekere toestand in de toekomst zorgt niet
voor een belang
Collectieve en algemene belangen
Drie formele vereisten
1. De belanghebbende moet een rechtspersoon zijn
2. De rechtspersoon moet collectieve of algemene belangen
behartigen
3. Volgens statutaire doelstelling en feitelijke werkzaamheden moet
blijken dat het besluit hier duidelijke raakvlakken mee heeft
Jurisprudentie
LTO-Noord
Voor behartigers van collectieve belangen wordt aangenomen dat zij
opkomen voor haar leden en daarmee voor een collectief belang, tenzij
het tegendeel blijkt.
Stichting Openbare Ruimte
Twee beperkingen bij het behartigen van algemene belangen
1. De statutaire doelstelling mag niet te ruim zijn en moet dus
territoriaal of functioneel begrensd zijn