OZT: ANATOMIE
UITWERKING LEERDOELEN
EN LESSEN
Maaike Swartjes
FONTYS HOGESCHOOL - LEERJAAR 2
,Circulatie: Hart
De bouw van het hart in relatie tot zijn functie beschrijven, waarbij gebruik wordt
gemaakt van medische terminologie.
Alle functies van het bloedvatenstelsel zijn afhankelijk van het hart. Voor de aanvoer van
zuurstof en de afvoer van afvalstoffen zijn onze lichaamscellen afhankelijk van de
omringende interstitiële vloeistof. De omstandigheden in de interstitiële vloeistof worden
stabiel gehouden via een voortdurende uitwisseling tussen de perifere weefsels en het
circulerende bloed.
Anatomie van het hart
Zuurstofarm bloed komt vanuit de organen in de Vena cava superior of Vena cava inferior
het rechteratrium binnen. Zuurstofarm bloed gaat vanuit het rechteratrium naar het
rechterventrikel als de tricuspidaliskleppen open zijn. Daarna gaat het zuurstofarme
bloed naar de truncus pulmonaris (als de pulmonariskleppen openstaan), deze splitst
zich op in de Arterie pulmonaris dextra en sinistra. Het zuurstofarme bloed komt bij de
longen terecht, de longen voorzien het bloed met zuurstof. Het zuurstofrijke bloed komt
vanuit de Vena pulmonaris dextra en sinistra het linkeratrium binnen. Het zuurstofrijke
bloed gaat van het linkeratrium naar het linkerventrikel, als de mitralisklep open staat. Het
zuurstofrijke bloed wordt de aorta ingepompt (als de aortaklep openstaat). En zo wordt het
lichaam voorzien van zuurstofrijk bloed.
Kleine bloedsomloop (pulmonaire circulatie)
Vervoert bloed van en naar de gaswisselingsoppervlakken van de longen
Arteriën en aders die erbij betrokken zijn:
• Truncus pulmonalis
• Arteriae pulmonales (sinistra en dextra)
• Arteriolen
• Capillairen
, • Venulen
• Venae pulmonales (sinistra en dextra)
Grote bloedsomloop (systeemcirculatie)
Vervoert bloed van en naar de rest van het lichaam.
Arteriën en aders die erbij betrokken zijn:
• Aorta
• Arteriën
• Thv organen/weefsels
o Arteriolen
o Capillairen
o Venulen
• Venen
• Vena cava inferior en vena cava superior
Hartwand
De hartwand bestaat uit 4 lagen, van buiten naar binnen:
1. Pericard (=hartzakje)
Tussen epicard en pericard zit pericardiale ruimte of pericardiale holte. Daartussen zit
vocht. Dat maakt dat het hart t.o.v. het hartzakje kan bewegen.
Het pericard is een weivlies. Dat betekent dat een laagje rondom het orgaan zit en
een laagje dat vastzit aan de omgeving.
Een weivlies heeft een viscerale laag en een pariëtale laag. De viscerale laag zit om
het orgaan heen, het orgaan zit hieraan vast (epicard). De pariëtale laag zit vast aan
de omgeving (pericard)
2. Epicardium → bestaat uit epitheelweefesl
3. Myocardium → bestaat uit hartspierweefsel
4. Endocardium → bestaat uit endotheelweefsel
Atrioventriculaire groeve (sulcus coronarius) = markeert de grens tussen de atria en de
ventrikels
➔ Diepe groeve, meestal met aanzienlijke hoeveelheid vet gevuld
Ventrale interventriculaire groeve en dorsale interventriculaire groeve = markeren de grens
tussen het linker- en rechterventrikel
➔ Ondiepere groeven, bevatten behalve vetweefsel ook de belangrijkste arteriën en
venen die bloed naar de hartspier vervoeren.
De bloedvoorziening van het hart uitleggen en de bijbehorende structuren benoemen
Het hart krijgt zijn bloed en zuurstof via de coronaire arteriën (kransslagaders). Deze
coronaire arteriën zijn aftakkingen vanuit de aorta. De arterie coronaria dextra gaat naar de
rechterkant van het hart. De arterie coronaria sinistra gaat naar de linkerkant van het hart.
De coronaire arteriën lopen in de sulcus coronarius waar ze zich meerdere malen splitsen
om zo het hele hart te voorzien van bloed en zuurstof.
Het zuurstofarme bloed komt via de sinus coronarius het rechteratrium in.
, De bloedstroom door het hart en de werking van kleppen beschrijven
Kleppen in het hart
Atrioventriculaire kleppen
• Tricuspidalis klep tussen de rechterboezem en rechterventrikel
• Mitralisklep tussen de linkeratrium en linkerventrikel
Semilunaire kleppen
• Pulmonalisklep tussen de rechterventrikel en a. pulmonalis
• Aortaklep tussen de linkerventrikel en aorta
Bloedstroom
1. Het rechteratrium ontvangt bloed uit de grote bloedsomloop via twee grote venen
o V. cava superior (bovenste holle ader)
o V. cava inferior (onderste holle ader)
2. Van het rechteratrium naar het rechterventrikel
o Atrioventriculaire klep → Tricuspidalisklep
Deze opening wordt begrensd door drie slippen van vezelig weefsel die door
de pezige chordae tendineae worden verstevigd. Deze zijn met de
papilspieren verbonden.
3. Van het rechterventrikel naar de truncus pulmonalis
o Semilunaire klep → pulmonalisklep
o De truncus pulmonalis verdeelt zich in de a. pulmonalis sinistra en a.
pulmonalis dextra
4. Zuurstofrijk bloed naar het linkeratrium
o Via de v. pulmonalis sinistra en v. pulmonalis dextra
5. Van linkeratrium naar linkerventrikel
o Atrioventriculaire klep → Mitralisklep
Deze opening wordt begrensd door twee slippen van vezelig weefsel die door
de pezige chordae tendineae worden verstevigd. Deze zijn met de
papilspieren verbonden.
6. Van linkerventrikel naar aorta
o Semilunaire klep → aortaklep
De ligging van het hart in medische terminologie beschrijven t.o.v. de omliggende
structuren
Termen
Ventraal Buikzijde
Dorsaal Rugzijde
Craniaal Hoofd
Caudaal Staart
Mediaal In de richting van de lengteas van het lichaam
Lateraal In de buitenwaartse richting weg van de lengteas van het lichaam
Proximaal In de richting van het aanhechtingspunt
Distaal In de richting weg van het aanhechtingspunt
Anterior Voorkant
Posterior Achterkant
Voorbeelden
Het hart t.o.v. het sternum (borstbeen) Dorsaal
Het hart t.o.v. de oesophagus Ventraal
Het hart t.o.v. de trachea Caudaal
Het hart t.o.v. het diafragma Craniaal
Het hart t.o.v. het mediastinum Centraal
UITWERKING LEERDOELEN
EN LESSEN
Maaike Swartjes
FONTYS HOGESCHOOL - LEERJAAR 2
,Circulatie: Hart
De bouw van het hart in relatie tot zijn functie beschrijven, waarbij gebruik wordt
gemaakt van medische terminologie.
Alle functies van het bloedvatenstelsel zijn afhankelijk van het hart. Voor de aanvoer van
zuurstof en de afvoer van afvalstoffen zijn onze lichaamscellen afhankelijk van de
omringende interstitiële vloeistof. De omstandigheden in de interstitiële vloeistof worden
stabiel gehouden via een voortdurende uitwisseling tussen de perifere weefsels en het
circulerende bloed.
Anatomie van het hart
Zuurstofarm bloed komt vanuit de organen in de Vena cava superior of Vena cava inferior
het rechteratrium binnen. Zuurstofarm bloed gaat vanuit het rechteratrium naar het
rechterventrikel als de tricuspidaliskleppen open zijn. Daarna gaat het zuurstofarme
bloed naar de truncus pulmonaris (als de pulmonariskleppen openstaan), deze splitst
zich op in de Arterie pulmonaris dextra en sinistra. Het zuurstofarme bloed komt bij de
longen terecht, de longen voorzien het bloed met zuurstof. Het zuurstofrijke bloed komt
vanuit de Vena pulmonaris dextra en sinistra het linkeratrium binnen. Het zuurstofrijke
bloed gaat van het linkeratrium naar het linkerventrikel, als de mitralisklep open staat. Het
zuurstofrijke bloed wordt de aorta ingepompt (als de aortaklep openstaat). En zo wordt het
lichaam voorzien van zuurstofrijk bloed.
Kleine bloedsomloop (pulmonaire circulatie)
Vervoert bloed van en naar de gaswisselingsoppervlakken van de longen
Arteriën en aders die erbij betrokken zijn:
• Truncus pulmonalis
• Arteriae pulmonales (sinistra en dextra)
• Arteriolen
• Capillairen
, • Venulen
• Venae pulmonales (sinistra en dextra)
Grote bloedsomloop (systeemcirculatie)
Vervoert bloed van en naar de rest van het lichaam.
Arteriën en aders die erbij betrokken zijn:
• Aorta
• Arteriën
• Thv organen/weefsels
o Arteriolen
o Capillairen
o Venulen
• Venen
• Vena cava inferior en vena cava superior
Hartwand
De hartwand bestaat uit 4 lagen, van buiten naar binnen:
1. Pericard (=hartzakje)
Tussen epicard en pericard zit pericardiale ruimte of pericardiale holte. Daartussen zit
vocht. Dat maakt dat het hart t.o.v. het hartzakje kan bewegen.
Het pericard is een weivlies. Dat betekent dat een laagje rondom het orgaan zit en
een laagje dat vastzit aan de omgeving.
Een weivlies heeft een viscerale laag en een pariëtale laag. De viscerale laag zit om
het orgaan heen, het orgaan zit hieraan vast (epicard). De pariëtale laag zit vast aan
de omgeving (pericard)
2. Epicardium → bestaat uit epitheelweefesl
3. Myocardium → bestaat uit hartspierweefsel
4. Endocardium → bestaat uit endotheelweefsel
Atrioventriculaire groeve (sulcus coronarius) = markeert de grens tussen de atria en de
ventrikels
➔ Diepe groeve, meestal met aanzienlijke hoeveelheid vet gevuld
Ventrale interventriculaire groeve en dorsale interventriculaire groeve = markeren de grens
tussen het linker- en rechterventrikel
➔ Ondiepere groeven, bevatten behalve vetweefsel ook de belangrijkste arteriën en
venen die bloed naar de hartspier vervoeren.
De bloedvoorziening van het hart uitleggen en de bijbehorende structuren benoemen
Het hart krijgt zijn bloed en zuurstof via de coronaire arteriën (kransslagaders). Deze
coronaire arteriën zijn aftakkingen vanuit de aorta. De arterie coronaria dextra gaat naar de
rechterkant van het hart. De arterie coronaria sinistra gaat naar de linkerkant van het hart.
De coronaire arteriën lopen in de sulcus coronarius waar ze zich meerdere malen splitsen
om zo het hele hart te voorzien van bloed en zuurstof.
Het zuurstofarme bloed komt via de sinus coronarius het rechteratrium in.
, De bloedstroom door het hart en de werking van kleppen beschrijven
Kleppen in het hart
Atrioventriculaire kleppen
• Tricuspidalis klep tussen de rechterboezem en rechterventrikel
• Mitralisklep tussen de linkeratrium en linkerventrikel
Semilunaire kleppen
• Pulmonalisklep tussen de rechterventrikel en a. pulmonalis
• Aortaklep tussen de linkerventrikel en aorta
Bloedstroom
1. Het rechteratrium ontvangt bloed uit de grote bloedsomloop via twee grote venen
o V. cava superior (bovenste holle ader)
o V. cava inferior (onderste holle ader)
2. Van het rechteratrium naar het rechterventrikel
o Atrioventriculaire klep → Tricuspidalisklep
Deze opening wordt begrensd door drie slippen van vezelig weefsel die door
de pezige chordae tendineae worden verstevigd. Deze zijn met de
papilspieren verbonden.
3. Van het rechterventrikel naar de truncus pulmonalis
o Semilunaire klep → pulmonalisklep
o De truncus pulmonalis verdeelt zich in de a. pulmonalis sinistra en a.
pulmonalis dextra
4. Zuurstofrijk bloed naar het linkeratrium
o Via de v. pulmonalis sinistra en v. pulmonalis dextra
5. Van linkeratrium naar linkerventrikel
o Atrioventriculaire klep → Mitralisklep
Deze opening wordt begrensd door twee slippen van vezelig weefsel die door
de pezige chordae tendineae worden verstevigd. Deze zijn met de
papilspieren verbonden.
6. Van linkerventrikel naar aorta
o Semilunaire klep → aortaklep
De ligging van het hart in medische terminologie beschrijven t.o.v. de omliggende
structuren
Termen
Ventraal Buikzijde
Dorsaal Rugzijde
Craniaal Hoofd
Caudaal Staart
Mediaal In de richting van de lengteas van het lichaam
Lateraal In de buitenwaartse richting weg van de lengteas van het lichaam
Proximaal In de richting van het aanhechtingspunt
Distaal In de richting weg van het aanhechtingspunt
Anterior Voorkant
Posterior Achterkant
Voorbeelden
Het hart t.o.v. het sternum (borstbeen) Dorsaal
Het hart t.o.v. de oesophagus Ventraal
Het hart t.o.v. de trachea Caudaal
Het hart t.o.v. het diafragma Craniaal
Het hart t.o.v. het mediastinum Centraal
