Historische taalkunde
Taalfamilies en
taalverwantschap
Algemene info
6000-7000 talen
24 miljoen moedertaalsprekers NL officiële taal: NL – BE – Suriname (ex-kolonie NL, Z-Am)
Curaçao, Sint-Maarten, Aruba
1. Germaanse talenfamilie
Afrikaans= dochtertaal NL (volwaardig Germaans)
Taalkundige vergelijking
Fonologie (klankniveau)
Diftongen: tweeklank (“ui”)
Huis Haus/house
Bruin braun/brown
Morfologie (woordniveau)
Gebruik van lidwoorden (een/de/het/ ein/der/die/das/die/a/an/the)
Het huis, das Haus, the house
Aanduiding meervoudsvorm (s of umlaut)
Huizen, Häuser, houses
, Historische taalkunde
Uitgang derde persoon enkelvoud (s of t)
Speelt, spielt, plays
Syntaxis (zinsniveau)
Vaste woordvolgorde: SVO-volgorde: onderwerp, pv, lv/nwd
Ik drink een glas water, ich trinke ein Glas Wasser, I drink a glass of water
Weetjes over Germaanse talen
Hoogduitse klankverschuiving/wet
Tweede Germaanse klankverschuiving
=> in het West-Germaanse taalgebied hebben in 500 n.Chr dialecten uit Zuid-Duitsland(=Hoogduits) een
verandering van klanken ondergaan
- PTKFV/ FSCHB West-Germaanse p verschoof naar pf (vb. appel Apfel, paard Pferd)
=> in het noorden van Duitsland werd niet deelgenomen aan de klankverschuiving (Nederduits). (NL,
Friesland, Niedersachen) oorzaak divergeren van DUI en NL
Valse vrienden (“Falsche Freunde)
=> Woorden die qua vorm op een woord uit een andere taal lijken, maar niet dezelfde betekenis
hebben.
Duits Engels Afrikaans Fries
Schlimm = erg Actual= eigenlijk Bees= koe Fier=ver
Einladen= uitnodigen To control = beheersen Kaal= naakt Jaar=uier
Taalverwantschap
Erfwoord
=> woord dat geërfd is uit de woordenschat van de taal of talengroep waar het woord van afstamt
(Nederlands – Indo-Europees).
Centrale woordenschat/erfwoordenschat
=> woorden voor alledaagse, concrete zaken die al lang gebruikt worden/ bij ons zijn
meest betrouwbaar om verwantschappen aan te tonen
Kans op ontlening is klein want
1) deze woorden veranderen niet snel
Taalfamilies en
taalverwantschap
Algemene info
6000-7000 talen
24 miljoen moedertaalsprekers NL officiële taal: NL – BE – Suriname (ex-kolonie NL, Z-Am)
Curaçao, Sint-Maarten, Aruba
1. Germaanse talenfamilie
Afrikaans= dochtertaal NL (volwaardig Germaans)
Taalkundige vergelijking
Fonologie (klankniveau)
Diftongen: tweeklank (“ui”)
Huis Haus/house
Bruin braun/brown
Morfologie (woordniveau)
Gebruik van lidwoorden (een/de/het/ ein/der/die/das/die/a/an/the)
Het huis, das Haus, the house
Aanduiding meervoudsvorm (s of umlaut)
Huizen, Häuser, houses
, Historische taalkunde
Uitgang derde persoon enkelvoud (s of t)
Speelt, spielt, plays
Syntaxis (zinsniveau)
Vaste woordvolgorde: SVO-volgorde: onderwerp, pv, lv/nwd
Ik drink een glas water, ich trinke ein Glas Wasser, I drink a glass of water
Weetjes over Germaanse talen
Hoogduitse klankverschuiving/wet
Tweede Germaanse klankverschuiving
=> in het West-Germaanse taalgebied hebben in 500 n.Chr dialecten uit Zuid-Duitsland(=Hoogduits) een
verandering van klanken ondergaan
- PTKFV/ FSCHB West-Germaanse p verschoof naar pf (vb. appel Apfel, paard Pferd)
=> in het noorden van Duitsland werd niet deelgenomen aan de klankverschuiving (Nederduits). (NL,
Friesland, Niedersachen) oorzaak divergeren van DUI en NL
Valse vrienden (“Falsche Freunde)
=> Woorden die qua vorm op een woord uit een andere taal lijken, maar niet dezelfde betekenis
hebben.
Duits Engels Afrikaans Fries
Schlimm = erg Actual= eigenlijk Bees= koe Fier=ver
Einladen= uitnodigen To control = beheersen Kaal= naakt Jaar=uier
Taalverwantschap
Erfwoord
=> woord dat geërfd is uit de woordenschat van de taal of talengroep waar het woord van afstamt
(Nederlands – Indo-Europees).
Centrale woordenschat/erfwoordenschat
=> woorden voor alledaagse, concrete zaken die al lang gebruikt worden/ bij ons zijn
meest betrouwbaar om verwantschappen aan te tonen
Kans op ontlening is klein want
1) deze woorden veranderen niet snel
