MONITORAAT VERBINTENISSENRECHT 2021-2022
THEMA IV: BOEK 2
Oefening 1
Kwalificeer de volgende clausules en beoordeel hun geldigheid?
a) “Ondergetekende geeft opdracht aan de Firma CWW om een villa te bouwen overeenkomstig
het bijgevoegd plan en lastenboek voor het bedrag van € 350.000, incl. B.T.W. Deze
overeenkomst zal slechts gelding hebben wanneer ondergetekende een stuk bouwgrond zal
verwerven in de omgeving van de stad Antwerpen binnen de drie jaar te rekenen vanaf huidige
overeenkomst.”
b) “De koop van dit huis wordt aangegaan onder de ontbindende voorwaarde van betaling van de
prijs. Is deze niet voldaan bij het verlijden van de authentieke akte, dan kan de verkoper de
koop ontbinden en het voorschot behouden bij wijze van schadevergoeding.”
a) Opschortende voorwaarde
- Voorwaarde: het gaat om een onzekere toekomstige gebeurtenis
- Opschortend: de overeenkomst is al geldig, maar nog niet opeisbaar
Opgelet niet alle opschortende voorwaarden zijn geldig in België!
- Potestatieve voorwaarden
o het ligt in handen van 1 van de partijen
o eenvoudige potestatieve omdat het ook afhangt van andere factoren
bv ga je dat kunnen vinden binnen die termijn, is er iets op de markt, etc.
- Is dit geldig naar belgisch recht? Ja, enkel de zuiver potestatieve voorwaarden zijn verboden,
art. 1147 BW. Hier is het geen zuiver potestatieve voorwaarde, maar een gewoon potestatieve
voorwaarde (hangt ook nog af van externe factoren) die wel geldig is.
b) Uitdrukkelijk ontbindend beding
- Geen voorwaarde want
o Het gaat niet om een toekomstige onzekere gebeurtenis (zoals bij een voorwaarde) maar
om de sanctionering van een wanprestatie
o Het is gekoppeld aan een schadevergoeding (dit kan niet bij een voorwaarde)
o Keuzerecht: de partij kan beroep doen op het beding (bij een voorwaarde heb je geen
keuze, dan is het effect automatisch en van rechtswege)
- Is dit geldig? Je mag niet dat die uitdrukkelijk ontbindend beding van rechtswege gaat uitwerken
o Ontbindende vw wel v rechtswege maar gaat dan over een voorwaarde en niet over een
wanprestatie
1
, Oefening 2
Piet en Leen willen een huis kopen en hebben hiervoor een lening nodig. De bank is bereid om hen een
lening te verstrekken waarbij Piet en Leen zich ‘hoofdelijk en ondeelbaar’ verbinden ten aanzien van de
bank tot terugbetaling van de lening.
Wat is de betekenis van de clausule volgens dewelke Piet en Leen zich ‘hoofdelijk en ondeelbaar’
verbinden?
Normaal gezien zou de bank 6000 moeten gaan halen bij Piet en 6000 bij Leen. Maar hoofdelijkheid en
ondeelbaarheid zijn uitzonderingen op het principe van deelbaarheid. Dus nu kan de bank kiezen om het
volledige bedrag te vorderen bij 1 van de 2.
Ondeelbaar:
Obligatio:
- gaat over op erfgenamen
- het verhindert de opsplitsing van de verbintenis bij pluraliteit
- In dit geval passieve ondeelbaarheid: SE mag kiezen wie van de 2 SA’s (Piet of Leen) hij
aanspreekt en mag deze persoon aanspreken voor het volle bedrag
→ als de aangesproken SA betaalt zijn ook de andere bevrijd
Contributio:
- ze kunnen afrekenen bij elkaar
→ interne verhouding
→ bepaalt tot welke bijdrage of tot welk aandeel in de schuld elkeen uiteindelijk
werkelijk verbonden is zowel bij actieve als passieve ondeelbaarheid: onderdeling
afrekening tussen de se of de sa
Voordeel voor de bank: veel efficiënter als je maar naar 1 persoon moet gaan.
Hoofdelijk:
Waarom ook nog hoofdelijk?
hoofdelijkheid gaat gepaard met belangrijke gevolgen die niet voorzien zijn bij ondeelbaarheid
- hoofdgevolgen (2 principes)
o alle SA zijn gehouden aan eenheid van voorwerp: gemeenschappelijke excepties
allemaal gehouden tot dezelfde schuld, als er excepties zijn op niveau van het voorwerp,
dan kan iedereen daar gebruik van maken en inroepen.
o pluraliteit van rechtsbanden:
zuiver persoonlijk : enkel een gunstige weerslag voor de betrokken SA
gewoon persoonlijke excepties : eigen aan 1 van de rechtsbanden, maar
positieve weerslag voor andere SA’s
kwijtschelding
schuldvergelijking (compensatie)
schuldvermenging
dading (indien kwijtschelding))
- bijkomende gevolgen (4)
o een wanprestatie van 1 SA geld voor alle SA’s
o ingebrekestelling van 1 SA geld voor alle SA’s
o verjaring (of stuiting van verjaring) van 1 SA geld voor alle SA’s
o rechterlijke akte van 1 SA geld voor alle SA’s
2
THEMA IV: BOEK 2
Oefening 1
Kwalificeer de volgende clausules en beoordeel hun geldigheid?
a) “Ondergetekende geeft opdracht aan de Firma CWW om een villa te bouwen overeenkomstig
het bijgevoegd plan en lastenboek voor het bedrag van € 350.000, incl. B.T.W. Deze
overeenkomst zal slechts gelding hebben wanneer ondergetekende een stuk bouwgrond zal
verwerven in de omgeving van de stad Antwerpen binnen de drie jaar te rekenen vanaf huidige
overeenkomst.”
b) “De koop van dit huis wordt aangegaan onder de ontbindende voorwaarde van betaling van de
prijs. Is deze niet voldaan bij het verlijden van de authentieke akte, dan kan de verkoper de
koop ontbinden en het voorschot behouden bij wijze van schadevergoeding.”
a) Opschortende voorwaarde
- Voorwaarde: het gaat om een onzekere toekomstige gebeurtenis
- Opschortend: de overeenkomst is al geldig, maar nog niet opeisbaar
Opgelet niet alle opschortende voorwaarden zijn geldig in België!
- Potestatieve voorwaarden
o het ligt in handen van 1 van de partijen
o eenvoudige potestatieve omdat het ook afhangt van andere factoren
bv ga je dat kunnen vinden binnen die termijn, is er iets op de markt, etc.
- Is dit geldig naar belgisch recht? Ja, enkel de zuiver potestatieve voorwaarden zijn verboden,
art. 1147 BW. Hier is het geen zuiver potestatieve voorwaarde, maar een gewoon potestatieve
voorwaarde (hangt ook nog af van externe factoren) die wel geldig is.
b) Uitdrukkelijk ontbindend beding
- Geen voorwaarde want
o Het gaat niet om een toekomstige onzekere gebeurtenis (zoals bij een voorwaarde) maar
om de sanctionering van een wanprestatie
o Het is gekoppeld aan een schadevergoeding (dit kan niet bij een voorwaarde)
o Keuzerecht: de partij kan beroep doen op het beding (bij een voorwaarde heb je geen
keuze, dan is het effect automatisch en van rechtswege)
- Is dit geldig? Je mag niet dat die uitdrukkelijk ontbindend beding van rechtswege gaat uitwerken
o Ontbindende vw wel v rechtswege maar gaat dan over een voorwaarde en niet over een
wanprestatie
1
, Oefening 2
Piet en Leen willen een huis kopen en hebben hiervoor een lening nodig. De bank is bereid om hen een
lening te verstrekken waarbij Piet en Leen zich ‘hoofdelijk en ondeelbaar’ verbinden ten aanzien van de
bank tot terugbetaling van de lening.
Wat is de betekenis van de clausule volgens dewelke Piet en Leen zich ‘hoofdelijk en ondeelbaar’
verbinden?
Normaal gezien zou de bank 6000 moeten gaan halen bij Piet en 6000 bij Leen. Maar hoofdelijkheid en
ondeelbaarheid zijn uitzonderingen op het principe van deelbaarheid. Dus nu kan de bank kiezen om het
volledige bedrag te vorderen bij 1 van de 2.
Ondeelbaar:
Obligatio:
- gaat over op erfgenamen
- het verhindert de opsplitsing van de verbintenis bij pluraliteit
- In dit geval passieve ondeelbaarheid: SE mag kiezen wie van de 2 SA’s (Piet of Leen) hij
aanspreekt en mag deze persoon aanspreken voor het volle bedrag
→ als de aangesproken SA betaalt zijn ook de andere bevrijd
Contributio:
- ze kunnen afrekenen bij elkaar
→ interne verhouding
→ bepaalt tot welke bijdrage of tot welk aandeel in de schuld elkeen uiteindelijk
werkelijk verbonden is zowel bij actieve als passieve ondeelbaarheid: onderdeling
afrekening tussen de se of de sa
Voordeel voor de bank: veel efficiënter als je maar naar 1 persoon moet gaan.
Hoofdelijk:
Waarom ook nog hoofdelijk?
hoofdelijkheid gaat gepaard met belangrijke gevolgen die niet voorzien zijn bij ondeelbaarheid
- hoofdgevolgen (2 principes)
o alle SA zijn gehouden aan eenheid van voorwerp: gemeenschappelijke excepties
allemaal gehouden tot dezelfde schuld, als er excepties zijn op niveau van het voorwerp,
dan kan iedereen daar gebruik van maken en inroepen.
o pluraliteit van rechtsbanden:
zuiver persoonlijk : enkel een gunstige weerslag voor de betrokken SA
gewoon persoonlijke excepties : eigen aan 1 van de rechtsbanden, maar
positieve weerslag voor andere SA’s
kwijtschelding
schuldvergelijking (compensatie)
schuldvermenging
dading (indien kwijtschelding))
- bijkomende gevolgen (4)
o een wanprestatie van 1 SA geld voor alle SA’s
o ingebrekestelling van 1 SA geld voor alle SA’s
o verjaring (of stuiting van verjaring) van 1 SA geld voor alle SA’s
o rechterlijke akte van 1 SA geld voor alle SA’s
2
