Organische
door Noor Vinoelst
chemie
periode 3-4
4 Sp .
-
120 u
,HOOFDSTUK 1 JINERING & ALGEMENE BEGRIPPEN :
1. 1. SITUERING VD ORGANISCHE CHEMIE
Organische verbindingen =
koolstofverbinding rs
verbindingen die voor het functioneren ù levende wezens
zorgen
>
waarom koolstof zo cruciaal ? → koolstof staat centraal in het periodiek systeem . Dit betekend dat koolstof niet
geneigd is om e- op te nemen of af te maar wel om e- te delen / C behoort tot
groep Iva )
geven , .
1. 1. BINDINGEN & LADINGEN
koolstofatomen kunnen de edelgasconfiguratie bereiken door covalente
bindingen aan te
gaan
en C
gaat steeds
geneigd z n om 4
bindingen aan te
gaan
= vier
waardigheid is koolstof
meest voorkomende elementen / F, At )
in
organische verbindingen : C ,
H ,
0
,
N ,
2
,
P ,
halogenen U
,
Br ,
I
,
1. 1. 1. POLARITEIT VAN COVALENTE BINDINGEN
binding delen
covalente = e-
gemeenschappel k
niet -
polaire covalente
binding = e-
z n gel k
verdeeld
vd
over de atomen ~ dit is een
gevolg gel ke
elektronegativiteiten vd atomen die als
binding partners
optreden ( br Hz Fz .
, ,
. . .
)
elektronegativiteit =
geeft weer in welke mate een
atoom de e- naar zich toe trekt
polaire covalente
binding = covalente
binding waarb de
de Ü
lading niet
gel k verdeeld is over atomen omwille
) het meest elektronegatieve
een verschil in
elektronegativiteit tussen de bindings partners ( bv.HU NH } atoom
is
,
.
,
. .
heeft de
grootste ladingsdichtheid rond zich & zal dus
gedeeltel k negatief geladen z n bv St S .
-
H U
ionaire & polaire
> een polaire binding
covalente zit tussen de extremen Ù een een niet -
covalente binding is
hoe het verschil
elektronegativiteit hoe het ionair karakter vd binding kleiner
groter in
groter hoe het
→
,
verschil in elektronegativiteit hoe groter het vd
, covalent karakter
binding
polaire covalente verbinding = is
langs 1
z de gedeeltel k positief geladen ( St ) &
langs de andere
z de gedeeltel k
negatief geladen 1 g- )
1. 1. 1. DIPOOLMOMENT
een polaire binding gedraagt zich als een dipool =
ze heeft een
negatieve & een positieve kant is een dipool
wordt aangeduid met een vector / ) en de
p l w st in de zin naar waar de e-
gestuurd worden / =
partieel
vd
negatieve deel
binding )
1
ijijij ijij ij ijijij ij
, De
grootte vd dipool wordt
weergegeven door het
dipoolmoment µ
µ
=
lading × afstand / eenheid = de
bye D),
-18
1 D= t.to en om
polariteit : c- H N H 0 H
-
-
als 1 molecule slechts 1 covalente binding bezit is het dipoolmoment vd molecule het dipoolmoment
gel k aan
W
binding
als 1 molecule meerdere covalente bindingen bezit is het
dipoolmoment vd molecule afhankel k Ú het
dipoolmoment Ú
alle
bindingen & van de geometrie vd molecule ( vectoriële som )
1. 1. 3. POTENTIAAL MAP
hoe de
potentiaalmap geeft aan via kleuren
lading
verdeeld zit in een molecule
Rood meest elektrostatische potentiaal
=
negatieve
elektronen
=
r k
Blauw =
meest positieve elektrostatische potentiaal
=
elektronen arm
1. 3. OXIDATIETOESTAND VAN KOOLSTOF
oxidatietoestand Ú een atoom in een verbinding is afhankel k vd andere
atomen waaraan het atoom in kwestie gebonden is → minder
elektronegatieve atomen doen de oxidatietoestand met 1 eenheid dalen ,
negatievere elementen doen de oxidatietoestand met 1 eenheid st gen
elektro
b dubbele bindingen wordt de b drage tot de oxidatietoestand verdubbeld
is
,
-
b drievoudige bindingen worden verdrievoudigd
de oxidatietoestand houdt verband met de elektronendichtheid rond het atoom
waarde
~
een ( met een kleine voor het
oxidatiegetal ( negatief ) is een C
dat elektronen r k is . Een C met een
hoger oxidatiegetal komt overeen met
een C dat elektronen armer is .
1
ijijijij ij ij
, 1. 4. RUIMTEL KE BOUW ROND (
HYBRIDIJAÌIE ( .
s C heeft Ge
-
verdeelt over verschillende orbitalen
JP } :
? H
|
" " "× "" " " " " "" " " ° " """ " " " "" "
? ( ?
H
?
Ge 7- e-
-
? '
is
H
11 21 2N 2M 212
? ( bv .
Methylanion :
H C
H
?
?
gpz :
/
? 11 21 2 µ× Zpy zpz
(
" " "° "
? "" "" "" "
use
-
Ge
'
>
?
H
? 11 21 2 µ× 2M 212
( bv .
Methyl kation :
H C
H
?
die loodrecht op C
?
'
p-orbitaal leeg
H
( ? 11 21 Zpx Zpy zpz br radicaal
methyl "
•
.
:
' •
, H
'
ongepaard e-
y
'
JP :
? ( ?
11 21 Zpx Zpy zpz „ man , , ,, ,
C die 4 carbokationen carbanionen & radicalen
geen bindingen aangaan :
,
s carbokation carbenivmion = C
draagt een
pos .
lading
' carbanion = C
draagt een
neg .
lading
s radicaal =
C bevat ongepaard e-
1. 9. STRUCTUUR
door
C ,
N ,
0 &
halogenen z n maximaal 8 e-
omringd in
overeenstemming met de
octetregel ~ niet
gebruikte
valentie e-
z n vr e elektronenparen
-
beknopte structuurformule =
vr elektronenparen & covalente
bindingen worden weggelaten
skelet notatie = zelfde als beknopte structuurformule maar C worden niet
geschreven en komen overeen met de hoek -
worden
punten vd l ntjes en waterstoffen niet
weergegeven
0
bv .
( H } ( Hz ( OCH } ~
brutoformule = # elementen
aangegeven als index bv . ( H > CH , COCH } ~ ( 41-180 J
ijijijijij IJ
door Noor Vinoelst
chemie
periode 3-4
4 Sp .
-
120 u
,HOOFDSTUK 1 JINERING & ALGEMENE BEGRIPPEN :
1. 1. SITUERING VD ORGANISCHE CHEMIE
Organische verbindingen =
koolstofverbinding rs
verbindingen die voor het functioneren ù levende wezens
zorgen
>
waarom koolstof zo cruciaal ? → koolstof staat centraal in het periodiek systeem . Dit betekend dat koolstof niet
geneigd is om e- op te nemen of af te maar wel om e- te delen / C behoort tot
groep Iva )
geven , .
1. 1. BINDINGEN & LADINGEN
koolstofatomen kunnen de edelgasconfiguratie bereiken door covalente
bindingen aan te
gaan
en C
gaat steeds
geneigd z n om 4
bindingen aan te
gaan
= vier
waardigheid is koolstof
meest voorkomende elementen / F, At )
in
organische verbindingen : C ,
H ,
0
,
N ,
2
,
P ,
halogenen U
,
Br ,
I
,
1. 1. 1. POLARITEIT VAN COVALENTE BINDINGEN
binding delen
covalente = e-
gemeenschappel k
niet -
polaire covalente
binding = e-
z n gel k
verdeeld
vd
over de atomen ~ dit is een
gevolg gel ke
elektronegativiteiten vd atomen die als
binding partners
optreden ( br Hz Fz .
, ,
. . .
)
elektronegativiteit =
geeft weer in welke mate een
atoom de e- naar zich toe trekt
polaire covalente
binding = covalente
binding waarb de
de Ü
lading niet
gel k verdeeld is over atomen omwille
) het meest elektronegatieve
een verschil in
elektronegativiteit tussen de bindings partners ( bv.HU NH } atoom
is
,
.
,
. .
heeft de
grootste ladingsdichtheid rond zich & zal dus
gedeeltel k negatief geladen z n bv St S .
-
H U
ionaire & polaire
> een polaire binding
covalente zit tussen de extremen Ù een een niet -
covalente binding is
hoe het verschil
elektronegativiteit hoe het ionair karakter vd binding kleiner
groter in
groter hoe het
→
,
verschil in elektronegativiteit hoe groter het vd
, covalent karakter
binding
polaire covalente verbinding = is
langs 1
z de gedeeltel k positief geladen ( St ) &
langs de andere
z de gedeeltel k
negatief geladen 1 g- )
1. 1. 1. DIPOOLMOMENT
een polaire binding gedraagt zich als een dipool =
ze heeft een
negatieve & een positieve kant is een dipool
wordt aangeduid met een vector / ) en de
p l w st in de zin naar waar de e-
gestuurd worden / =
partieel
vd
negatieve deel
binding )
1
ijijij ijij ij ijijij ij
, De
grootte vd dipool wordt
weergegeven door het
dipoolmoment µ
µ
=
lading × afstand / eenheid = de
bye D),
-18
1 D= t.to en om
polariteit : c- H N H 0 H
-
-
als 1 molecule slechts 1 covalente binding bezit is het dipoolmoment vd molecule het dipoolmoment
gel k aan
W
binding
als 1 molecule meerdere covalente bindingen bezit is het
dipoolmoment vd molecule afhankel k Ú het
dipoolmoment Ú
alle
bindingen & van de geometrie vd molecule ( vectoriële som )
1. 1. 3. POTENTIAAL MAP
hoe de
potentiaalmap geeft aan via kleuren
lading
verdeeld zit in een molecule
Rood meest elektrostatische potentiaal
=
negatieve
elektronen
=
r k
Blauw =
meest positieve elektrostatische potentiaal
=
elektronen arm
1. 3. OXIDATIETOESTAND VAN KOOLSTOF
oxidatietoestand Ú een atoom in een verbinding is afhankel k vd andere
atomen waaraan het atoom in kwestie gebonden is → minder
elektronegatieve atomen doen de oxidatietoestand met 1 eenheid dalen ,
negatievere elementen doen de oxidatietoestand met 1 eenheid st gen
elektro
b dubbele bindingen wordt de b drage tot de oxidatietoestand verdubbeld
is
,
-
b drievoudige bindingen worden verdrievoudigd
de oxidatietoestand houdt verband met de elektronendichtheid rond het atoom
waarde
~
een ( met een kleine voor het
oxidatiegetal ( negatief ) is een C
dat elektronen r k is . Een C met een
hoger oxidatiegetal komt overeen met
een C dat elektronen armer is .
1
ijijijij ij ij
, 1. 4. RUIMTEL KE BOUW ROND (
HYBRIDIJAÌIE ( .
s C heeft Ge
-
verdeelt over verschillende orbitalen
JP } :
? H
|
" " "× "" " " " " "" " " ° " """ " " " "" "
? ( ?
H
?
Ge 7- e-
-
? '
is
H
11 21 2N 2M 212
? ( bv .
Methylanion :
H C
H
?
?
gpz :
/
? 11 21 2 µ× Zpy zpz
(
" " "° "
? "" "" "" "
use
-
Ge
'
>
?
H
? 11 21 2 µ× 2M 212
( bv .
Methyl kation :
H C
H
?
die loodrecht op C
?
'
p-orbitaal leeg
H
( ? 11 21 Zpx Zpy zpz br radicaal
methyl "
•
.
:
' •
, H
'
ongepaard e-
y
'
JP :
? ( ?
11 21 Zpx Zpy zpz „ man , , ,, ,
C die 4 carbokationen carbanionen & radicalen
geen bindingen aangaan :
,
s carbokation carbenivmion = C
draagt een
pos .
lading
' carbanion = C
draagt een
neg .
lading
s radicaal =
C bevat ongepaard e-
1. 9. STRUCTUUR
door
C ,
N ,
0 &
halogenen z n maximaal 8 e-
omringd in
overeenstemming met de
octetregel ~ niet
gebruikte
valentie e-
z n vr e elektronenparen
-
beknopte structuurformule =
vr elektronenparen & covalente
bindingen worden weggelaten
skelet notatie = zelfde als beknopte structuurformule maar C worden niet
geschreven en komen overeen met de hoek -
worden
punten vd l ntjes en waterstoffen niet
weergegeven
0
bv .
( H } ( Hz ( OCH } ~
brutoformule = # elementen
aangegeven als index bv . ( H > CH , COCH } ~ ( 41-180 J
ijijijijij IJ
