Samenvatting Recht hoofdstuk 6 SRW

Minderjarigheid
1. Begrippen
2. Burgerrechtelijke rechtspositie
3. Procesrechtelijke rechtspositie
4. Ontvoogding


1 Begrippen
1.1 Natuurlijk of fysiek persoon – rechtspersoon
 Natuurlijk persoon: mens
 Rechtspersoon: groepering van personen of goederen met afzonderlijke rechtspersoonlijkheid
(bv VZW, BVBA,…) los van de personen die er deel van uit maken
 Beiden hebben rechten – plichten
 Beide kunnen contacten sluiten

1.2 Rechtshandeling – rechtsfeit
 Rechtshandeling: handeling bedoeld om rechtsgevolgen te creëren
o Rechtshandelingen met betrekking tot de persoon (bv. Adoptie, scheiding)
o Rechtshandelingen met betrekking tot vermogen
 Daden van beschikking: handelingen waarbij men een goed uit het vermogen doet
verdwijnen of een zakelijk recht op dat goed vestigt. Bijvoorbeeld verkoop, schenking,
hypotheek, verhuring voor > 9 jaar...
 Daden van beheer: daden en handelingen die nuttig en nodig zijn voor het behoud en de
goede werking van een vermogen met inbegrip van het genieten van de opbrengsten
(‘vruchten’). De goederen blijven in het vermogen. Bijvoorbeeld het verhuren van een
goed voor minder dan negen jaar, gelden beleggen...
 Daden van behoud of bewaring: handelingen die men stelt om het vermogen in stand te
houden. Bijvoorbeeld herstelling van een dak, stuiting van een verjaring, afsluiten van
een brandverzekering...
 Rechtsfeit:
o Gebeurtenis met juridische gevolgen zonder bedoeling deze gevolgen te hebben.
o Bijvoorbeeld jongens trappen voetbal door een venster, bv. aansprakelijkheid

1.3 Rechtsbekwaamheid, handelingsbekwaam en
procesbekwaamheid
Rechtsbekwaamheid

 Mogelijkheid om rechten/plichten te hebben
 In principe elke (rechts)persoon ook -18
 uitzonderingen

Handelingsbekwaam

 Mogelijkheid om rechten uit te oefenen

Procesbekwaamheid

 Mogelijkheid om rechten af te dwingen voor de rechtbank

, 2 Burgerrechtelijke rechtspositie
2.1 Principiële handelingsonbekwaamheid MJ
 Minderjarigen (MJ) < 18 jaar
o Rechtsbekwaam
o Handelingsonbekwaam (uitzonderingen)
o Procesonbekwaam
 MJ moeten vertegenwoordigd worden:
o Door ouder(s)
o Door voogd
 Voor materiële rechtshandelingen én proceshandelingen
 Voor aantal rechtshandelingen is bijkomende machtiging van de vrederechter vereist (art. 378 en
410 BW)
o Lening aangaan
o Erfenis verwerpen of aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving
o Hypotheek aangaan
o Dading aangaan (=overeenkomst waarbij juridisch conflict definitief beëindigd word) of arbitrage-
overeenkomst sluiten
o Een onroerend goed aankopen
o …
 Uitzonderingen op handelingsonbekwaamheid:
1. Handelingen die minderjarige zelfstandig kan stellen
2. Handelingen die minderjarige kan stellen behoudens verzet
3. Handelingen die minderjarige kan stellen mits toestemming
4. Handelingen die minderjarige kan stellen mits bijstand

2.1.1 Handelingen die minderjarige zelfstandig kan stellen
1. Dagelijkse handelingen
 MinderJarige die over oordeel des onderscheids beschikken
 Mogen DVD’s, kleren, bioscoopticket, snoep… kopen
 Geen wettelijke basis
 Stilzwijgend mandaat (volmacht) ouders gebaseerd op gewoonte
 Nietigverklaring mogelijk i.g.v. benadeling
2. Handelingen m.b.t. persoon minderjarige
 Persoonlijkheids –en grondrechten
o Grondrechten - mensenrechten
 Recht op onderwijs, vrijheid meningsuiting, briefgeheim …
o Persoonlijkheidsrechten
 Recht privacy, briefgeheim, recht op afbeelding, recht op lichaam en leven, vrijheid
van levensbeschouwing…
o Terug te vinden in:
 Internationale verdragen – internationaal verdrag rechten van het kind
 Belgische grondwet (titel 2 grondwet: de Belgen en hun rechten bvb. art. 22bis…)
 Gewone wetten en decreten

o MJ hebben deze rechten, zijn er titularis van (zijn rechtsbekwaam)