EXAMEN: Meerkeuze en 3 open vragen (vooral schema’s)
Hoofdstuk 1: Inleiding
1.1 Over vroeger en nu…: over maatschappelijke veranderingen,
opvoedingsonzekerheid en de behoefte aan opvoedingsondersteuning
1.2 De huizen van het kind: opvoedingsondersteuning in Vlaanderen
1.3 Theorie en praktijk: over de keuze van evidence based methodieken in
Vlaanderen
1.4 ‘It takes a village to raise a child’. Over opvoedingsondersteuning in de
buurt, het netwerk, de gemeenschap
1
,Hoofdstuk 1: Inleiding
1.1 Over vroeger en nu…: over maatschappelijke veranderingen,
opvoedingsonzekerheid en de behoefte aan opvoedingsondersteuning
Sinds jaren 90 -> zinvolheid en behoefte aan OO op verschillende terreinen vn samenleving steeds meer erkend
OO krijgt meer aandacht in de praktijk, beleid en theorievorming -> aanbod van OO sterk uitgebreid
Ouders:
- laten zich meer “inspireren” door deskundigheden (boeken, advies) grote opwaaiing -> met wat heeft dit te
maken?
- Opvoedingsonzekerheid? -> iets goed/ niet goed? Vraaggestuurd/ aanbodgestuurd
o We zoeken naar aantal tendensen in samenleving die aan grondslag liggen van OO die ouders nu
ervaren
- In landschap OO -> spanning tussen OO die vertrekt vanuit vraag van noden & behoeften van ouders en OO
als preventie
o OO als instrument van het beleid -> preventieve gedachte:
OO helpt om een aantal dingen dan al te doen om te vermijden dat jongeren opgenomen
worden in jeudhulp
Is opvoedingsondersteuning nodig? Zinvol?
Beleidsmatig:
- OO steeds meer als ! instrument vr preventie van psychosociale en maatschappelijke problemen, vr
realisatie vn kinderrechten en voor QOL en welzijn van gezinnen in algemeen
- Ouders hebben recht op OO en moet beantwoorden aan aantal kwaliteitscriteria
- Werd gerealiseerd door IVRK en in Vlaams welzijnsbeleid vertaal in regelgeving
- Groeiend aanbod van OO -> gepaard met prangende nood aan conceptueel kader
1.2 De huizen van het kind: opvoedingsondersteuning in Vlaanderen
- 2001 vaardigt Vlaamse overheid 1ste decreet inzake OO in 2007 tweede
- 1ste decreet:
o Schets contouren waarbinnen eenmalige opleiding – vorming – trainningsreeksen gesubsidieerd
kunnen worden
- 2de decreet:
o Ziet OO als: laagdrempelige gelaagde ondersteuning van opvoedingsverantwoordelijken ij de
opvoeding van kinderen
o Je ziet hier OO uit perspectief van opvoedingsverrijking alsook vn preventie
o Focus: veelheid aan “beproefde” activiteiten en werkvormen
2
, o Het decreet bepaalt op welke manier de coördinatie v/h aanbod op de verschillende niveaus gebeurt
en stuurt aan op gecoördineerde, systematische en kwantitatieve gegevensverzameling
o Tekent ook kader vr subsidiëring vr opvoedingswinkels
- Eind 2012 voorontwerp voor preventieve gezinsondersteuning met als spil de Huizen v/h Kind ->
goedgekeurd
1.3 Theorie en praktijk: over de keuze van evidence based methodieken in
Vlaanderen
Aan basis van programma’s OO liggen aantal theoretische kaders
- Sociaal interactiemodel van Patterson
o Gebruikt in programma STOP, biedt ook handvatten om ontstaan van gedragsproblemen te
begrijpen
- In Vlaanderen werd ingezet op evidence based programma’s
o Triple P aangekocht en intussen aangeboden in K&G
- Pedagogisch adviseren is ook methodiek ingeburgerd in veel volezieningen
- Stop 4 – 7 kent ingang in Vlaanderen vr kinderen tussen 4 en 7j
- Piramide van ouderlijk gedrag van Webster – Stratton -> mooi kader naar aanbieden OO in praktijk
1.4 ‘It takes a village to raise a child’. Over opvoedingsondersteuning in de
buurt, het netwerk, de gemeenschap
We zullen aantal initiatieven/ ontwikkelingen bespreken die de laatste tijd sterk in opmars zijn
- Meer focus op netwerk van cliënt, de buurt, de gemeenschap
- Deze tendens tot vermaatschappelijking vd zorg is dan ook één vd krachtlijnen in de integrale jeugdhulp
Op terrein van OO 3 – tal ideeën die ingang vinden
- Ontmoetingsplaatsen waar de vrije confrontatie een belangrijk element vormt
o In de ontmoeting met andere ouders dat een confrontatie kan plaatsvinden
o Verbondenheid kan ontstaan, plaats maken vr relationeel burgerschap
- Tijd en aandacht aan thema “geweldloos verzet” (nieuwe autoriteit)
o Ook hier vormt netwerk, het zoeken van steun een cruciaal element
- Pedagogisch civil society
o Men bedoelt dat deel v/d buurtomgeving – niet behorend tot de overheid en markt – dat een
informele rol speelt of kan spelen in de opvoeding en socialisatie van kinderen en jongeren
o Gaat om actieve rol die jeugdigen zelf in die samenleving spelen
3
, Hoofdstuk 2: legitimering van opvoedingsondersteuning
2.1 Historische context
2.1.1 Vroeger
2.1.1.1 De liberale nachtwakersstaat
2.1.1.2 Generationaliseerde overheidsmening
2.1.1.3 Sociaal – democratische welvaarstaat
2.1.1.4 De opkomst van het neo liberalisme
2.1.2 En nu?
2.2 Aandacht voor opvoedingsonzekerheid
2.2.1 Tendensen
2.2.2 Opvoedingsonzekerheid, een probleem?
2.3 Het spanningsveld tussen opvoedingsondersteuning en preventie
4