Kinesitherapie bij kinderen –
Orthopedische afwijkingen bij kinderen
Les 1 Inhoud – 17/5/2022
1. Voetproblemen bij kinderen p. 2
2. Beenlengteverschillen bij kinderen p. 6
3. Knieproblemen bij kinderen p. 8
4. Heupproblemen bij kinderen p. 13
5. Orthopedische afwijkingen van de wervelkolom p. 21
Les 2 Inhoud – 19/5/2022
1. Sportletsels bij kinderen p. 28
2. Orthopedische afwijkingen bij kinderen met CP PPT
1
,VOETPROBLEMEN BIJ KINDEREN – LES K. FABRY 17/5/2022
Voeten = oorzaak van pijn in de voet door aangeboren afwijkingen
Onderste ledematen = rotatie en axiale misvormingen
1. Pijn aan de voet
1.1. Pes planus – platvoeten
Bij platvoeten is de mediale boog ingezakt waardoor deze niet te zien is. Dit is vooral een teken
van laxiteit. Daarnaast hebben mensen met platvoeten ook vaak een valgusstand van de hiel.
Platvoeten zijn zeer veel voorkomend. Tot op een leeftijd van 4 jaar zijn ze fysiologisch aanwezig. Dit
komt hoogstwaarschijnlijk door laxiteit. Na een leeftijd van 6 jaar zouden de platvoeten zich moeten
normaliseren naar een normale stand van de voet.
Meestal wordt er niet geklaagd van pijn, maar in sommige gevallen kan er wel pijn en moeheid ontstaan
indien de voet zich niet corrigeert wanneer de patiënt op de tippen gaat staan. Platvoeten corrigeren
zich meestal wanneer de patiënt op de tenen gaat staan, wanneer er sprake is van een soepele platvoet
Behandeling:
• Meestal geen behandeling
• Inlegzolen bij pijn, vermoeidheid en slijtage (misvormen van de schoenen). Een steunzool
beinvloedt de natuurlijke ontwikkeling van de voet niet.
• Meestal spontane genezing, maar niet altijd
Indien je rond 8 jaar nog steeds ernstige platvoeten hebt kan je beter inlegzolen gebruiken om pijn in
de toekomst te voorkomen.
Rigide platvoeten:
• → Komt zelden voor. Deze corrigeren niet wanneer de patiënt in tenenstand gaat staan. Vaak
geeft het ook pijn. Deze hebben ook vaker chirurgie nodig
De oorzaak:
• Congenitale stenose, infectie, reuma, post-traumatisch
2
, 1.2. Tarsale coalitie
= Vergroeiing van het os naviculare met de calcaneus
Behandeling :
• Resectie van de vergroeiing van de botten
1.3. Kohler
= Necrose van het os naviculare. Het komt veel vaker voor bij jongens dan bij meisjes.
Behandeling:
• Bestrijden van symptomen zijnde; zwelling, roodheid, pijn tijdens steunname
1.4. Calcaneair apophysitis
= Een inflammatie in de groeischijf van de calcaneus die zeer vaak voorkomt bij
kinderen tussen de 9-14 jaar.
• Het is een zeer frequente aandoening. In 60-80% van de gevallen komt dit bilateraal voor
• Een groeischijf is altijd zeer gevoelig bij tractie. Een constante tractie op een groeischijf leidt
dan ook tot inflammatie
Behandeling:
• Zachte hielcups en stretchen → duurt enkele jaren alvorens dit weg is tot de groeischijf volledig
volgroeit is.
1.5. Holvoeten – pes cavus
= Kenmerkend bij holvoeten is de hoge voetboog.
• Meestal kent de holvoet geen pijn. In sommige gevallen kan dit erfelijk zijn.
• De holvoet kan druk uitoefenen op de hiel en middenvoetbeentjes van de middenzool.
• Let op voor een progressieve cavus en neurologische aandoeningen, zeker als de hiel meer naar
binnen trekt. Dit dus zeker nakijken!
Meestal tgv neurologische ziekte:
• CMT (charcot marie tooth)
• Polio
• Spinaal dysrafisme
• Tethered cord
Behandeling
• Er is vaak een operatie nodig bij deze aandoening.
• Speciale zool geven zodat de druk gelijk verdeelt over de gehele voet
3
, 1.6. Freiberg: avasculaire necrose
Pijn op de metatarsaal door een bloeduitstorting
Normaal geen operatie want de bloeddoorstroming hersteld zichzelf
2. Congenitale voetaandoeningen – baby’s
Kijken naar welke vanzelf verdwijnen en welke niet!
2.1. Calcaneovalgus
= Een ‘packaging defect’. (De baby heeft te weinig plaats in de baarmoeder waardoor de
voetjes worden dubbelgeplooid).
• In 90% van de gevallen komt deze aandoening bilateraal voor. De voet kan zeer
sterk naar dorsiflexie worden gebogen.
• Cave : heupdysplasie
• Calcaneovalgus wordt vaak geassocieerd met externe rotatie van heup en benen.
Behandeling:
• Meestal spontane genezing (zeker een soepele calcaneovalgus)
• Zelden correctieve gips
• Geen associatie met platvoeten
• Cave: Verticale talus of rocker bottom. Dit lijkt op een calaneovalgus maar is het niet!
→ Stijve voet
→ Hiel niet voelbaar
→ Chirurgische behandeling
2.2. Metatarsus adductus
= De voet staat naar binnen gericht.
Classificatie
• Graad 1 = Grote teen kruist de mediale voetlijn
• Graad 2 = Tweede teen kruist de mediale voetlijn
• Graad 3 = Derde teen kruist de mediale voetlijn
80-90% geneest spontaan. Indien dit probleem na 3 maanden nog steeds aanwezig is kan er
gewerkt worden met een corrigerende gips of speciale schoenen.
4
Orthopedische afwijkingen bij kinderen
Les 1 Inhoud – 17/5/2022
1. Voetproblemen bij kinderen p. 2
2. Beenlengteverschillen bij kinderen p. 6
3. Knieproblemen bij kinderen p. 8
4. Heupproblemen bij kinderen p. 13
5. Orthopedische afwijkingen van de wervelkolom p. 21
Les 2 Inhoud – 19/5/2022
1. Sportletsels bij kinderen p. 28
2. Orthopedische afwijkingen bij kinderen met CP PPT
1
,VOETPROBLEMEN BIJ KINDEREN – LES K. FABRY 17/5/2022
Voeten = oorzaak van pijn in de voet door aangeboren afwijkingen
Onderste ledematen = rotatie en axiale misvormingen
1. Pijn aan de voet
1.1. Pes planus – platvoeten
Bij platvoeten is de mediale boog ingezakt waardoor deze niet te zien is. Dit is vooral een teken
van laxiteit. Daarnaast hebben mensen met platvoeten ook vaak een valgusstand van de hiel.
Platvoeten zijn zeer veel voorkomend. Tot op een leeftijd van 4 jaar zijn ze fysiologisch aanwezig. Dit
komt hoogstwaarschijnlijk door laxiteit. Na een leeftijd van 6 jaar zouden de platvoeten zich moeten
normaliseren naar een normale stand van de voet.
Meestal wordt er niet geklaagd van pijn, maar in sommige gevallen kan er wel pijn en moeheid ontstaan
indien de voet zich niet corrigeert wanneer de patiënt op de tippen gaat staan. Platvoeten corrigeren
zich meestal wanneer de patiënt op de tenen gaat staan, wanneer er sprake is van een soepele platvoet
Behandeling:
• Meestal geen behandeling
• Inlegzolen bij pijn, vermoeidheid en slijtage (misvormen van de schoenen). Een steunzool
beinvloedt de natuurlijke ontwikkeling van de voet niet.
• Meestal spontane genezing, maar niet altijd
Indien je rond 8 jaar nog steeds ernstige platvoeten hebt kan je beter inlegzolen gebruiken om pijn in
de toekomst te voorkomen.
Rigide platvoeten:
• → Komt zelden voor. Deze corrigeren niet wanneer de patiënt in tenenstand gaat staan. Vaak
geeft het ook pijn. Deze hebben ook vaker chirurgie nodig
De oorzaak:
• Congenitale stenose, infectie, reuma, post-traumatisch
2
, 1.2. Tarsale coalitie
= Vergroeiing van het os naviculare met de calcaneus
Behandeling :
• Resectie van de vergroeiing van de botten
1.3. Kohler
= Necrose van het os naviculare. Het komt veel vaker voor bij jongens dan bij meisjes.
Behandeling:
• Bestrijden van symptomen zijnde; zwelling, roodheid, pijn tijdens steunname
1.4. Calcaneair apophysitis
= Een inflammatie in de groeischijf van de calcaneus die zeer vaak voorkomt bij
kinderen tussen de 9-14 jaar.
• Het is een zeer frequente aandoening. In 60-80% van de gevallen komt dit bilateraal voor
• Een groeischijf is altijd zeer gevoelig bij tractie. Een constante tractie op een groeischijf leidt
dan ook tot inflammatie
Behandeling:
• Zachte hielcups en stretchen → duurt enkele jaren alvorens dit weg is tot de groeischijf volledig
volgroeit is.
1.5. Holvoeten – pes cavus
= Kenmerkend bij holvoeten is de hoge voetboog.
• Meestal kent de holvoet geen pijn. In sommige gevallen kan dit erfelijk zijn.
• De holvoet kan druk uitoefenen op de hiel en middenvoetbeentjes van de middenzool.
• Let op voor een progressieve cavus en neurologische aandoeningen, zeker als de hiel meer naar
binnen trekt. Dit dus zeker nakijken!
Meestal tgv neurologische ziekte:
• CMT (charcot marie tooth)
• Polio
• Spinaal dysrafisme
• Tethered cord
Behandeling
• Er is vaak een operatie nodig bij deze aandoening.
• Speciale zool geven zodat de druk gelijk verdeelt over de gehele voet
3
, 1.6. Freiberg: avasculaire necrose
Pijn op de metatarsaal door een bloeduitstorting
Normaal geen operatie want de bloeddoorstroming hersteld zichzelf
2. Congenitale voetaandoeningen – baby’s
Kijken naar welke vanzelf verdwijnen en welke niet!
2.1. Calcaneovalgus
= Een ‘packaging defect’. (De baby heeft te weinig plaats in de baarmoeder waardoor de
voetjes worden dubbelgeplooid).
• In 90% van de gevallen komt deze aandoening bilateraal voor. De voet kan zeer
sterk naar dorsiflexie worden gebogen.
• Cave : heupdysplasie
• Calcaneovalgus wordt vaak geassocieerd met externe rotatie van heup en benen.
Behandeling:
• Meestal spontane genezing (zeker een soepele calcaneovalgus)
• Zelden correctieve gips
• Geen associatie met platvoeten
• Cave: Verticale talus of rocker bottom. Dit lijkt op een calaneovalgus maar is het niet!
→ Stijve voet
→ Hiel niet voelbaar
→ Chirurgische behandeling
2.2. Metatarsus adductus
= De voet staat naar binnen gericht.
Classificatie
• Graad 1 = Grote teen kruist de mediale voetlijn
• Graad 2 = Tweede teen kruist de mediale voetlijn
• Graad 3 = Derde teen kruist de mediale voetlijn
80-90% geneest spontaan. Indien dit probleem na 3 maanden nog steeds aanwezig is kan er
gewerkt worden met een corrigerende gips of speciale schoenen.
4
