Basis diagnostische en therapeutische
vaardigheden
Inhoud
1 Station 1: Het logopedisch en audiologisch model ......................................................................... 4
1.1 Fasen in het logopedisch en audiologisch proces ................................................................... 4
1.2 Het proces ............................................................................................................................... 4
1.2.1 Aanmelding...................................................................................................................... 4
1.2.2 Intakegesprek en anamnese............................................................................................ 4
1.2.3 Diagnostisch onderzoek .................................................................................................. 5
1.2.4 Therapieplan opstellen .................................................................................................... 6
1.2.5 Evaluatiegesprek ............................................................................................................. 6
1.2.6 Uitvoering therapie ......................................................................................................... 7
1.2.7 Tussentijdse evaluatie ..................................................................................................... 7
1.2.8 Bijsturen van de therapie ............................................................................................... 7
1.2.9 Eindevaluatie ................................................................................................................... 7
1.2.10 Follow-up ......................................................................................................................... 7
2 Station 2: Professionele verslaggeving ............................................................................................ 7
2.1 Algemeen................................................................................................................................. 7
2.2 Casuïstiek ................................................................................................................................. 8
2.2.1 Inhoud ............................................................................................................................. 8
2.2.2 Richtlijnen voor een kwalitatieve casuïstiek ................................................................... 9
2.3 Bilan/testverslag .................................................................................................................... 10
2.3.1 Inhoud ........................................................................................................................... 11
2.3.2 Richtlijnen voor een kwalitatief bilan ............................................................................ 11
2.3.3 Procedure ...................................................................................................................... 13
2.4 Observatieverslag .................................................................................................................. 13
2.5 Andere ................................................................................................................................... 13
2.5.1 Inhoud ........................................................................................................................... 14
2.6 Algemene aandachtspunten ................................................................................................. 14
2.6.1 Inhoud ........................................................................................................................... 14
2.7 Practicum............................................................................................................................... 15
3 Station 3: Diagnostiek.................................................................................................................... 15
3.1 Terminologie: ........................................................................................................................ 15
Gitte Huyskens | 1
, 3.2 Logopedische diagnostiek ..................................................................................................... 16
3.2.1 Opmerkingen vooraf ..................................................................................................... 16
3.2.2 Stappenplan: afname van een test................................................................................ 16
3.2.3 Stappenplan: scoren van een test ................................................................................. 16
3.2.4 Stappenplan: interpretatie ............................................................................................ 16
3.2.5 Kwalitatieve analyse ...................................................................................................... 17
3.2.6 Nuttige informatie ......................................................................................................... 17
3.3 Practicum............................................................................................................................... 17
4 Station 4: Therapieplan opstellen ................................................................................................. 17
4.1 Algemene principes ............................................................................................................... 17
4.2 Macro-opbouw ...................................................................................................................... 19
4.3 Meso-opbouw (leerprincipes) ............................................................................................... 19
4.4 Micro-opbouw ....................................................................................................................... 20
4.4.1 Therapiemateriaal ......................................................................................................... 20
4.5 Samenvatting......................................................................................................................... 20
4.6 Practicum............................................................................................................................... 21
5 Station 5: Observeren, psychometrie, EBP, ICF, preventie en screening ...................................... 21
5.1 Observeren ............................................................................................................................ 21
5.1.1 Observeren binnen het logopedisch/audiologisch model ............................................ 21
5.1.2 Stroomdiagram .............................................................................................................. 21
5.1.3 Soorten observatievragen ............................................................................................. 22
5.1.4 Hoe een goede observatievraag opstellen? .................................................................. 22
5.1.5 Professionele werkwijze in 4 fase ................................................................................. 22
5.1.6 Observatieverslag .......................................................................................................... 23
5.1.7 Soorten rapportage ....................................................................................................... 25
5.1.8 Ethiek en deontologie ................................................................................................... 25
5.2 Psychometrie: betrouwbaarheid, validiteit en normering .................................................... 26
5.2.1 Ontwikkeling van een test ............................................................................................. 26
5.2.2 Standaardisatie en normering ....................................................................................... 26
5.2.3 Betrouwbaarheid en validiteit....................................................................................... 27
5.3 Evidence based practice ........................................................................................................ 29
5.3.1 Wat? .............................................................................................................................. 29
5.3.2 Waarom? ....................................................................................................................... 29
5.3.3 Hoe?............................................................................................................................... 30
5.3.4 Diagnostische waarden bepalen ................................................................................... 30
5.4 ICF .......................................................................................................................................... 32
Gitte Huyskens | 2
, 5.4.1 ICD-10 ............................................................................................................................ 32
5.4.2 ICF .................................................................................................................................. 32
5.4.3 Besluit ............................................................................................................................ 35
5.5 Preventie en screening .......................................................................................................... 35
5.5.1 Preventie ....................................................................................................................... 35
5.5.2 Screening ....................................................................................................................... 37
6 Extra (geen expliciet station) ......................................................................................................... 39
6.1 Multidisciplinaire aanpak: therapie, overleg en samenwerking ........................................... 39
6.1.1 Competenties ................................................................................................................ 39
6.1.2 Problemen ..................................................................................................................... 39
6.1.3 Samenwerking beoordelen ........................................................................................... 39
6.1.4 Succesvolle samenwerking ............................................................................................ 40
6.1.5 Matrix ............................................................................................................................ 40
Gitte Huyskens | 3
, 1 Station 1: Het logopedisch en audiologisch model
1.1 Fasen in het logopedisch en audiologisch proces
1. Aanmelding met hulpvraag
2. Intakegesprek en anamnese
3. Screening en diagnostisch onderzoek
4. Therapieplan opstellen
5. Gesprek met ouders/betrokkenen
6. Uitvoering therapie
7. Tussentijdse evaluatie en bespreking
8. Bijsturen van de therapie
9. Eindevaluatie
10. Follow-up
Opm.: Communicatieve vaardigheden zijn belangrijk voor een effectiever consult
1.2 Het proces
1.2.1 Aanmelding
= 1e contact; vaak via telefoon of mail
• Informatie geven
o Verloop, werking, …
o Niet overdonderen
o Voorzichtig zijn met advies geven
• Informatief blijven (vb. niet al direct een diagnose stellen)
• Tijd nemen
• Eerste indruk van probleem krijgen
• Afspraak maken voor intakegesprek
• Indien nodig doorverwijzen
1.2.2 Intakegesprek en anamnese
1.2.2.1 Intakegesprek
• 1e contact tot stand brengen
o Begroeten van patiënt en naam vragen
o Jezelf voorstellen en duidelijk maken wat je rol is
o Interesse en respect tonen → patiënt moet op gemak zijn
o IJs breken
• De reden voor consult vaststellen
o Vaststellen welke problemen of onderwerpen de patiënt wil aankaarten
▪ Initiatief bij ouders of patiënt leggen (= luisteren)
o Luisteren naar de eerste opmerkingen vd patiënt
▪ Aandachtig en zonder te onderbreken of door suggestieve vragen te
stellen
o Globale oriëntatie
▪ Parafraseren
o Beperk administratieve gegevens
Gitte Huyskens | 4
vaardigheden
Inhoud
1 Station 1: Het logopedisch en audiologisch model ......................................................................... 4
1.1 Fasen in het logopedisch en audiologisch proces ................................................................... 4
1.2 Het proces ............................................................................................................................... 4
1.2.1 Aanmelding...................................................................................................................... 4
1.2.2 Intakegesprek en anamnese............................................................................................ 4
1.2.3 Diagnostisch onderzoek .................................................................................................. 5
1.2.4 Therapieplan opstellen .................................................................................................... 6
1.2.5 Evaluatiegesprek ............................................................................................................. 6
1.2.6 Uitvoering therapie ......................................................................................................... 7
1.2.7 Tussentijdse evaluatie ..................................................................................................... 7
1.2.8 Bijsturen van de therapie ............................................................................................... 7
1.2.9 Eindevaluatie ................................................................................................................... 7
1.2.10 Follow-up ......................................................................................................................... 7
2 Station 2: Professionele verslaggeving ............................................................................................ 7
2.1 Algemeen................................................................................................................................. 7
2.2 Casuïstiek ................................................................................................................................. 8
2.2.1 Inhoud ............................................................................................................................. 8
2.2.2 Richtlijnen voor een kwalitatieve casuïstiek ................................................................... 9
2.3 Bilan/testverslag .................................................................................................................... 10
2.3.1 Inhoud ........................................................................................................................... 11
2.3.2 Richtlijnen voor een kwalitatief bilan ............................................................................ 11
2.3.3 Procedure ...................................................................................................................... 13
2.4 Observatieverslag .................................................................................................................. 13
2.5 Andere ................................................................................................................................... 13
2.5.1 Inhoud ........................................................................................................................... 14
2.6 Algemene aandachtspunten ................................................................................................. 14
2.6.1 Inhoud ........................................................................................................................... 14
2.7 Practicum............................................................................................................................... 15
3 Station 3: Diagnostiek.................................................................................................................... 15
3.1 Terminologie: ........................................................................................................................ 15
Gitte Huyskens | 1
, 3.2 Logopedische diagnostiek ..................................................................................................... 16
3.2.1 Opmerkingen vooraf ..................................................................................................... 16
3.2.2 Stappenplan: afname van een test................................................................................ 16
3.2.3 Stappenplan: scoren van een test ................................................................................. 16
3.2.4 Stappenplan: interpretatie ............................................................................................ 16
3.2.5 Kwalitatieve analyse ...................................................................................................... 17
3.2.6 Nuttige informatie ......................................................................................................... 17
3.3 Practicum............................................................................................................................... 17
4 Station 4: Therapieplan opstellen ................................................................................................. 17
4.1 Algemene principes ............................................................................................................... 17
4.2 Macro-opbouw ...................................................................................................................... 19
4.3 Meso-opbouw (leerprincipes) ............................................................................................... 19
4.4 Micro-opbouw ....................................................................................................................... 20
4.4.1 Therapiemateriaal ......................................................................................................... 20
4.5 Samenvatting......................................................................................................................... 20
4.6 Practicum............................................................................................................................... 21
5 Station 5: Observeren, psychometrie, EBP, ICF, preventie en screening ...................................... 21
5.1 Observeren ............................................................................................................................ 21
5.1.1 Observeren binnen het logopedisch/audiologisch model ............................................ 21
5.1.2 Stroomdiagram .............................................................................................................. 21
5.1.3 Soorten observatievragen ............................................................................................. 22
5.1.4 Hoe een goede observatievraag opstellen? .................................................................. 22
5.1.5 Professionele werkwijze in 4 fase ................................................................................. 22
5.1.6 Observatieverslag .......................................................................................................... 23
5.1.7 Soorten rapportage ....................................................................................................... 25
5.1.8 Ethiek en deontologie ................................................................................................... 25
5.2 Psychometrie: betrouwbaarheid, validiteit en normering .................................................... 26
5.2.1 Ontwikkeling van een test ............................................................................................. 26
5.2.2 Standaardisatie en normering ....................................................................................... 26
5.2.3 Betrouwbaarheid en validiteit....................................................................................... 27
5.3 Evidence based practice ........................................................................................................ 29
5.3.1 Wat? .............................................................................................................................. 29
5.3.2 Waarom? ....................................................................................................................... 29
5.3.3 Hoe?............................................................................................................................... 30
5.3.4 Diagnostische waarden bepalen ................................................................................... 30
5.4 ICF .......................................................................................................................................... 32
Gitte Huyskens | 2
, 5.4.1 ICD-10 ............................................................................................................................ 32
5.4.2 ICF .................................................................................................................................. 32
5.4.3 Besluit ............................................................................................................................ 35
5.5 Preventie en screening .......................................................................................................... 35
5.5.1 Preventie ....................................................................................................................... 35
5.5.2 Screening ....................................................................................................................... 37
6 Extra (geen expliciet station) ......................................................................................................... 39
6.1 Multidisciplinaire aanpak: therapie, overleg en samenwerking ........................................... 39
6.1.1 Competenties ................................................................................................................ 39
6.1.2 Problemen ..................................................................................................................... 39
6.1.3 Samenwerking beoordelen ........................................................................................... 39
6.1.4 Succesvolle samenwerking ............................................................................................ 40
6.1.5 Matrix ............................................................................................................................ 40
Gitte Huyskens | 3
, 1 Station 1: Het logopedisch en audiologisch model
1.1 Fasen in het logopedisch en audiologisch proces
1. Aanmelding met hulpvraag
2. Intakegesprek en anamnese
3. Screening en diagnostisch onderzoek
4. Therapieplan opstellen
5. Gesprek met ouders/betrokkenen
6. Uitvoering therapie
7. Tussentijdse evaluatie en bespreking
8. Bijsturen van de therapie
9. Eindevaluatie
10. Follow-up
Opm.: Communicatieve vaardigheden zijn belangrijk voor een effectiever consult
1.2 Het proces
1.2.1 Aanmelding
= 1e contact; vaak via telefoon of mail
• Informatie geven
o Verloop, werking, …
o Niet overdonderen
o Voorzichtig zijn met advies geven
• Informatief blijven (vb. niet al direct een diagnose stellen)
• Tijd nemen
• Eerste indruk van probleem krijgen
• Afspraak maken voor intakegesprek
• Indien nodig doorverwijzen
1.2.2 Intakegesprek en anamnese
1.2.2.1 Intakegesprek
• 1e contact tot stand brengen
o Begroeten van patiënt en naam vragen
o Jezelf voorstellen en duidelijk maken wat je rol is
o Interesse en respect tonen → patiënt moet op gemak zijn
o IJs breken
• De reden voor consult vaststellen
o Vaststellen welke problemen of onderwerpen de patiënt wil aankaarten
▪ Initiatief bij ouders of patiënt leggen (= luisteren)
o Luisteren naar de eerste opmerkingen vd patiënt
▪ Aandachtig en zonder te onderbreken of door suggestieve vragen te
stellen
o Globale oriëntatie
▪ Parafraseren
o Beperk administratieve gegevens
Gitte Huyskens | 4
