Kenmerkende Aspecten Hoofdstuk 5
1460 De geseling van In dit schilderij staan mensen op de voorgrond en staat
Christus wordt Christus op de achtergrond. De in perspectief getekende
geschilderd door ruimte gaat terug op de Grieks-Romeinse architectuur.
Piero della
Francesca Kenmerkend aspect: het veranderend mens- en
wereldbeeld van de renaissance en het begin van een
nieuwe wetenschappelijke belangstelling.
1521 Maarten Luther Schoolprent van Johan Isings (1884-1977) over de
wordt in de ban Rijksdag van Worms in 1521, waar de Duitse monnik
gedaan door de Maarten Luther in de ban wordt gedaan. Al eerder was
keizer Luther vanwege zijn onophoudelijke kritiek op de katholieke
Karel V in kerk en de paus uit de kerk gezet. Een scheuring in de
Worms christelijke kerk is daarmee een feit.
Kenmerkend aspect: de protestantse reformatie die de
splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg
had.
1536 Wereldkaart De wereldkaart van Oronce Finé laat de wereld zien als
gemaakt door twee halve cirkels die schijnbaar een hart vormen, met
Oronce Finé daarop onder andere het pas ontdekte continent Amerika.
met daarop het
continent Kenmerkend aspect: het begin van de Europese
Amerika overzeese expansie.
1550 Giorgio Het beeldhouwwerk ‘David’ van Michelangelo (14741564)
Vasari schrijft staat bekend als volmaakt, zeker voor tijdgenoten als de
over schrijver en kunstkenner Giorgio Vasari (15111574).
Michelangelo als
de volmaakte Kenmerkend aspect: de hernieuwde oriëntatie op het
kunstenaar. erfgoed van de klassieke oudheid.
1567 Alva komt naar Tekening over de komst van Alva naar de Nederlanden uit
de Nederlanden Adriaen Valerius’ Nederlandtsche Gedenck-Clanck (1626).
nadat daar
katholieke Kenmerkend aspect: het conflict in de Nederlanden dat
kerken zijn resulteerde in de stichting van een Nederlandse staat.
vernield
, Kenmerkende Aspecten Hoofdstuk 6
158 De Val van In deze prent uit circa 1613 wordt de intocht van de hertog
5 Antwerpen, van Parma, de Spaanse landvoogd en legeraanvoerder van
waarna de Nederlanden, in 1585 in
handelaren en Antwerpen verbeeld. Na deze zogenoemde Val van
ambachtslieden Antwerpen trokken veel protestantse en joodse kooplieden
met kapitaal en en ambachtslieden (textielnijverheid) naar de Republiek, die
kennis naar de mede daardoor tot economische bloei kwam.
Republiek
trokken. Kenmerkend aspect: de bijzondere plaats in staatkundig
opzicht en de bloei in economisch en cultureel opzicht van
de Nederlandse Republiek.
160 Eerste Afbeelding van een van de oudste aandelen van de
2 verhandelbare VOC, uit 1606. Vanaf de oprichting in 1602 gaf de VOC
aandeel van de (Verenigde Oost-Indische Compagnie) aandelen uit om haar
VOC uitgegeven reizen te financieren. Op deze aandelen werd dividend
in Amsterdam uitgekeerd, die de eerste jaren vooral uit specerijen en
andere producten bestond. De VOC was het eerste bedrijf in
eeuwen dat op deze unieke manier was opgezet.
Kenmerkend aspect: wereldwijde handelscontacten,
handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie.
165 Het nieuwe Op dit schilderij uit 1656 van Johannes Lingelbach zien we
0 stadhuis van rijk en arm, pakhuizen, schepen en buitenlandse
Amsterdam (nu: handelaren. Dat de stadsbestuurders een nieuw imposant
Koninklijk stadhuis konden laten neerzetten en die bouw konden laten
Paleis) op de schilderen, zegt veel over de politieke, economische en
Dam in aanbouw culturele bloei van de Republiek in het midden van de
zeventiende eeuw.
Kenmerkend aspect: de bijzondere plaats in staatkundig
opzicht en de bloei in economisch en cultureel opzicht van
de Nederlandse Republiek.
167 Antoni van Afbeelding van de microscopen die Antoni van
7 Leeuwenhoek Leeuwenhoek zelf fabriceerde. Met deze microscoop deed
ontdekt onder hij een hoop ontdekkingen, zoals de spermatozoa in het
zijn microscoop sperma van een man die aan gonorroe leed.
het bestaan van
de spermatozoa Kenmerkend aspect: de wetenschappelijke revolutie.
168 De Franse Het Edict van Nantes had een einde gebracht aan de
5 koning burgeroorlog in Frankrijk tussen de katholieken en
Lodewijk XIV protestanten. Met het herroepen van dit Edict (besluit tot
herroept het een wet) liet de Zonnekoning zien dat in zijn Frankrijk
Edict van alleen zijn wil en zijn godsdienst golden. Op de tekening is
Nantes. de veertien-jarige
Zonnekoning als de zonnegod Apollo geportretteerd door
Henri de Gissey (1653).
Kenmerkend aspect: het streven van vorsten naar
absolute macht.
1460 De geseling van In dit schilderij staan mensen op de voorgrond en staat
Christus wordt Christus op de achtergrond. De in perspectief getekende
geschilderd door ruimte gaat terug op de Grieks-Romeinse architectuur.
Piero della
Francesca Kenmerkend aspect: het veranderend mens- en
wereldbeeld van de renaissance en het begin van een
nieuwe wetenschappelijke belangstelling.
1521 Maarten Luther Schoolprent van Johan Isings (1884-1977) over de
wordt in de ban Rijksdag van Worms in 1521, waar de Duitse monnik
gedaan door de Maarten Luther in de ban wordt gedaan. Al eerder was
keizer Luther vanwege zijn onophoudelijke kritiek op de katholieke
Karel V in kerk en de paus uit de kerk gezet. Een scheuring in de
Worms christelijke kerk is daarmee een feit.
Kenmerkend aspect: de protestantse reformatie die de
splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg
had.
1536 Wereldkaart De wereldkaart van Oronce Finé laat de wereld zien als
gemaakt door twee halve cirkels die schijnbaar een hart vormen, met
Oronce Finé daarop onder andere het pas ontdekte continent Amerika.
met daarop het
continent Kenmerkend aspect: het begin van de Europese
Amerika overzeese expansie.
1550 Giorgio Het beeldhouwwerk ‘David’ van Michelangelo (14741564)
Vasari schrijft staat bekend als volmaakt, zeker voor tijdgenoten als de
over schrijver en kunstkenner Giorgio Vasari (15111574).
Michelangelo als
de volmaakte Kenmerkend aspect: de hernieuwde oriëntatie op het
kunstenaar. erfgoed van de klassieke oudheid.
1567 Alva komt naar Tekening over de komst van Alva naar de Nederlanden uit
de Nederlanden Adriaen Valerius’ Nederlandtsche Gedenck-Clanck (1626).
nadat daar
katholieke Kenmerkend aspect: het conflict in de Nederlanden dat
kerken zijn resulteerde in de stichting van een Nederlandse staat.
vernield
, Kenmerkende Aspecten Hoofdstuk 6
158 De Val van In deze prent uit circa 1613 wordt de intocht van de hertog
5 Antwerpen, van Parma, de Spaanse landvoogd en legeraanvoerder van
waarna de Nederlanden, in 1585 in
handelaren en Antwerpen verbeeld. Na deze zogenoemde Val van
ambachtslieden Antwerpen trokken veel protestantse en joodse kooplieden
met kapitaal en en ambachtslieden (textielnijverheid) naar de Republiek, die
kennis naar de mede daardoor tot economische bloei kwam.
Republiek
trokken. Kenmerkend aspect: de bijzondere plaats in staatkundig
opzicht en de bloei in economisch en cultureel opzicht van
de Nederlandse Republiek.
160 Eerste Afbeelding van een van de oudste aandelen van de
2 verhandelbare VOC, uit 1606. Vanaf de oprichting in 1602 gaf de VOC
aandeel van de (Verenigde Oost-Indische Compagnie) aandelen uit om haar
VOC uitgegeven reizen te financieren. Op deze aandelen werd dividend
in Amsterdam uitgekeerd, die de eerste jaren vooral uit specerijen en
andere producten bestond. De VOC was het eerste bedrijf in
eeuwen dat op deze unieke manier was opgezet.
Kenmerkend aspect: wereldwijde handelscontacten,
handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie.
165 Het nieuwe Op dit schilderij uit 1656 van Johannes Lingelbach zien we
0 stadhuis van rijk en arm, pakhuizen, schepen en buitenlandse
Amsterdam (nu: handelaren. Dat de stadsbestuurders een nieuw imposant
Koninklijk stadhuis konden laten neerzetten en die bouw konden laten
Paleis) op de schilderen, zegt veel over de politieke, economische en
Dam in aanbouw culturele bloei van de Republiek in het midden van de
zeventiende eeuw.
Kenmerkend aspect: de bijzondere plaats in staatkundig
opzicht en de bloei in economisch en cultureel opzicht van
de Nederlandse Republiek.
167 Antoni van Afbeelding van de microscopen die Antoni van
7 Leeuwenhoek Leeuwenhoek zelf fabriceerde. Met deze microscoop deed
ontdekt onder hij een hoop ontdekkingen, zoals de spermatozoa in het
zijn microscoop sperma van een man die aan gonorroe leed.
het bestaan van
de spermatozoa Kenmerkend aspect: de wetenschappelijke revolutie.
168 De Franse Het Edict van Nantes had een einde gebracht aan de
5 koning burgeroorlog in Frankrijk tussen de katholieken en
Lodewijk XIV protestanten. Met het herroepen van dit Edict (besluit tot
herroept het een wet) liet de Zonnekoning zien dat in zijn Frankrijk
Edict van alleen zijn wil en zijn godsdienst golden. Op de tekening is
Nantes. de veertien-jarige
Zonnekoning als de zonnegod Apollo geportretteerd door
Henri de Gissey (1653).
Kenmerkend aspect: het streven van vorsten naar
absolute macht.
