Oefenvragen en uitwerkingen
Verworven stoornissen vs ontwikkelings stoornissen: 5
zinnen
Bij een verworven stoornis is er een duidelijk oorzaak bekend, dit kan bijvoorbeeld een ongeluk zijn,
maar ook het foetaal alcohol syndroom. Bij ontwikkelingsstoornissen zijn de oorzaken niet altijd
bekend, meestal zijn er enkel hypothesen. Vaak worden ontwikkelingsstoornissen vroeg in de
ontwikkeling gedetecteerd, het vereist dan ook om vroegtijdige interventie om ergere stoornissen in
de ontwikkeling te voorkomen. Vaak grijpen ontwikkelingsstoornissen op meerdere domeinen van
het gedrag aan, voorbeelden hiervan zijn autisme en ADHD. Echter zou ADHD tegenwoordig ook
bijna een verworven stoornis genoemd kunnen worden gezien er steeds meer bekend wordt over de
oorzaak (maternale stress tijdens zwangerschap).
Leg het Kennard Principe uit en weerleg deze (3 zinnen)
Het Kennard Principe zegt: ‘’Als het dan toch je lot is om hersenletsel op te lopen, is dit het
voordeligst als het op jonge leeftijd en dus vroeg in de ontwikkeling gebeurd’’.
Het principe lijkt juist echter andersom: Hoe eerder er in de ontwikkeling hersenschade optreedt,
hoe groter de gevolgen zijn. Alles wat in ontwikkeling is, is namelijk kwetsbaar, dus de kwetsbaarheid
bij kinderen is groter dan bij volwassenen. (greater vulnerability).
Experience expected vs experience dependent: 4
zinnen
Experience-expected zijn de voorgeprogrammeerde genetische processen gebaseerd op een
verwachte situatie, dit is evolutionair ingesleten. Omgevingsfactoren hebben invloed of deze
genetische ontwikkeling normaal verloopt, maar experience-expected wordt niet inhoudelijk bepaald
door de omgeving. Deze ontwikkeling verloopt prenataal. Experience-dependent processen zijn juist
in interactie met omgevingsfactoren en passen aan in de postnatale ontwikkeling op basis van
opgedane ervaringen.
https://docplayer.nl/38668355-Thema-hersenontwikkeling.html
Aanvankelijk wordt de ontwikkeling van gezichtsherkenning gestuurd door experience expected
processen: babies letten op de driehoek ogen-neus. Dit betekent ook dat baby's in deze periode
evengoed gezichten van mensen als van apen herkennen omdat alleen op de bovengenoemde
driehoek gelet wordt. Dit zogenaamde voordeel verdwijnt na een aantal maanden, en kunnen
gezichten van apen onderling niet meer onderscheiden worden. Dit komt door experienced
, dependent processen: immers de verdere ontwikkeling van gezichtsherkenning gaat op geleide van
interacties met omgevingsvariabelen waarbij apen alleen in de dierentuin rondlopen.
Waarom is het belangrijk dat er een onderscheid wordt
gemaakt tussen ontwikkelingsneuropsychologie
(kinderen) en neuropsychologie voor volwassenen?: 7/8
zinnen Waarom een ontwikkelingsperspectief??
Er zijn meerdere verschillen tussen ontwikkelingsneuropsychologie (kinderen) en neuropsychologie
voor volwassenen. Allereerst is er een verschil in diagnose stelling: gedrag bij kinderen is niet altijd
goed observeer/meetbaar doordat zij zich minder goed kunnen uiten, minder goed instructies
kunnen opvolgen en het gedragsrepertoire nog voortdurend veranderlijk is. Daarbij is er een verschil
in prognose stelling, bij kinderen is het erg lastig om een prognose te stellen. Eerder dacht men hoe
eerder in het leven een ongeluk plaatsvond, hoe voordeliger dit zou zijn voor het herstel (Kennard
Principe) gezien de grote plasticiteit van het kinderbrein. Echter hebben kinderen ook een verhoogde
kwetsbaarheid doordat zij nog in ontwikkeling zijn. De verhoogde plasticiteit kan positief uitpakken
doordat functieverlies gecompenseerd kan worden, maar ook negatief uitpakken doordat door
overname andere hersenfuncties weer verloren zullen gaan (crowding). Ook de consequenties van
hersenletsel zijn verschillend, bij kinderen zijn deze meer globaal terwijl deze bij volwassenen meer
specifiek zijn (bijvoorbeeld alleen motore uitval). Daarbij komen deze consequenties bij kinderen
soms pas jaren later tot uiting, terwijl dit bij volwassenen vaak al na weken of dagen is, dit komt door
het growing into deficit principe.
Wat betekent growing into deficit (5 zinnen)
Growing into deficit betekent kinderen op latere leeftijd last kunnen krijgen van de gevolgen van
hersenschade op jongere leeftijd. De problematiek wordt pas later zichtbaar doordat het impact
heeft op de ontwikkeling van bepaalde vaardigheden waar het kind op dat moment nog niet was. In
de ontwikkeling worden vaardigheden vaak opgebouwd vanaf een bepaalde basis en als door een
eerder incident bepaalde schade is opgetreden komen deze gebreken dus pas later tot uiting. De
ontstaansgeschiedenis van een voorval is dus veel eerder dan de consequenties. Het kind groeit in
zijn eigen problematiek.
Welk principe komt wel overeen tussen kinderen en
volwassenen neuropsychologie?
Dit is de Dose-Response Relation (samenhang tussen dosis en gevoglen) wat inhoudt dat bij beide
doelgroepen meer cerebrale schade is naarmate het letsel groter is.
Van welke factoren is het herstel van kinderen
afhankelijk?
Herstel van kinderen is afhankelijk van:
- Soort ongeval, ernst en locatie
- Premorbide abilities (premorbide vaardigheden) Wat hoort bij TBI en wat hoort bij het kind zelf?
Kinderen met ADHD hebben een groter risico om bij verkeersongeval betrokken te worden en
hebben dus bijvoorbeeld al concentratieverlies van hunzelf.
- Ontwikkelingsniveau/leeftijd voorafgaand TBI
Verworven stoornissen vs ontwikkelings stoornissen: 5
zinnen
Bij een verworven stoornis is er een duidelijk oorzaak bekend, dit kan bijvoorbeeld een ongeluk zijn,
maar ook het foetaal alcohol syndroom. Bij ontwikkelingsstoornissen zijn de oorzaken niet altijd
bekend, meestal zijn er enkel hypothesen. Vaak worden ontwikkelingsstoornissen vroeg in de
ontwikkeling gedetecteerd, het vereist dan ook om vroegtijdige interventie om ergere stoornissen in
de ontwikkeling te voorkomen. Vaak grijpen ontwikkelingsstoornissen op meerdere domeinen van
het gedrag aan, voorbeelden hiervan zijn autisme en ADHD. Echter zou ADHD tegenwoordig ook
bijna een verworven stoornis genoemd kunnen worden gezien er steeds meer bekend wordt over de
oorzaak (maternale stress tijdens zwangerschap).
Leg het Kennard Principe uit en weerleg deze (3 zinnen)
Het Kennard Principe zegt: ‘’Als het dan toch je lot is om hersenletsel op te lopen, is dit het
voordeligst als het op jonge leeftijd en dus vroeg in de ontwikkeling gebeurd’’.
Het principe lijkt juist echter andersom: Hoe eerder er in de ontwikkeling hersenschade optreedt,
hoe groter de gevolgen zijn. Alles wat in ontwikkeling is, is namelijk kwetsbaar, dus de kwetsbaarheid
bij kinderen is groter dan bij volwassenen. (greater vulnerability).
Experience expected vs experience dependent: 4
zinnen
Experience-expected zijn de voorgeprogrammeerde genetische processen gebaseerd op een
verwachte situatie, dit is evolutionair ingesleten. Omgevingsfactoren hebben invloed of deze
genetische ontwikkeling normaal verloopt, maar experience-expected wordt niet inhoudelijk bepaald
door de omgeving. Deze ontwikkeling verloopt prenataal. Experience-dependent processen zijn juist
in interactie met omgevingsfactoren en passen aan in de postnatale ontwikkeling op basis van
opgedane ervaringen.
https://docplayer.nl/38668355-Thema-hersenontwikkeling.html
Aanvankelijk wordt de ontwikkeling van gezichtsherkenning gestuurd door experience expected
processen: babies letten op de driehoek ogen-neus. Dit betekent ook dat baby's in deze periode
evengoed gezichten van mensen als van apen herkennen omdat alleen op de bovengenoemde
driehoek gelet wordt. Dit zogenaamde voordeel verdwijnt na een aantal maanden, en kunnen
gezichten van apen onderling niet meer onderscheiden worden. Dit komt door experienced
, dependent processen: immers de verdere ontwikkeling van gezichtsherkenning gaat op geleide van
interacties met omgevingsvariabelen waarbij apen alleen in de dierentuin rondlopen.
Waarom is het belangrijk dat er een onderscheid wordt
gemaakt tussen ontwikkelingsneuropsychologie
(kinderen) en neuropsychologie voor volwassenen?: 7/8
zinnen Waarom een ontwikkelingsperspectief??
Er zijn meerdere verschillen tussen ontwikkelingsneuropsychologie (kinderen) en neuropsychologie
voor volwassenen. Allereerst is er een verschil in diagnose stelling: gedrag bij kinderen is niet altijd
goed observeer/meetbaar doordat zij zich minder goed kunnen uiten, minder goed instructies
kunnen opvolgen en het gedragsrepertoire nog voortdurend veranderlijk is. Daarbij is er een verschil
in prognose stelling, bij kinderen is het erg lastig om een prognose te stellen. Eerder dacht men hoe
eerder in het leven een ongeluk plaatsvond, hoe voordeliger dit zou zijn voor het herstel (Kennard
Principe) gezien de grote plasticiteit van het kinderbrein. Echter hebben kinderen ook een verhoogde
kwetsbaarheid doordat zij nog in ontwikkeling zijn. De verhoogde plasticiteit kan positief uitpakken
doordat functieverlies gecompenseerd kan worden, maar ook negatief uitpakken doordat door
overname andere hersenfuncties weer verloren zullen gaan (crowding). Ook de consequenties van
hersenletsel zijn verschillend, bij kinderen zijn deze meer globaal terwijl deze bij volwassenen meer
specifiek zijn (bijvoorbeeld alleen motore uitval). Daarbij komen deze consequenties bij kinderen
soms pas jaren later tot uiting, terwijl dit bij volwassenen vaak al na weken of dagen is, dit komt door
het growing into deficit principe.
Wat betekent growing into deficit (5 zinnen)
Growing into deficit betekent kinderen op latere leeftijd last kunnen krijgen van de gevolgen van
hersenschade op jongere leeftijd. De problematiek wordt pas later zichtbaar doordat het impact
heeft op de ontwikkeling van bepaalde vaardigheden waar het kind op dat moment nog niet was. In
de ontwikkeling worden vaardigheden vaak opgebouwd vanaf een bepaalde basis en als door een
eerder incident bepaalde schade is opgetreden komen deze gebreken dus pas later tot uiting. De
ontstaansgeschiedenis van een voorval is dus veel eerder dan de consequenties. Het kind groeit in
zijn eigen problematiek.
Welk principe komt wel overeen tussen kinderen en
volwassenen neuropsychologie?
Dit is de Dose-Response Relation (samenhang tussen dosis en gevoglen) wat inhoudt dat bij beide
doelgroepen meer cerebrale schade is naarmate het letsel groter is.
Van welke factoren is het herstel van kinderen
afhankelijk?
Herstel van kinderen is afhankelijk van:
- Soort ongeval, ernst en locatie
- Premorbide abilities (premorbide vaardigheden) Wat hoort bij TBI en wat hoort bij het kind zelf?
Kinderen met ADHD hebben een groter risico om bij verkeersongeval betrokken te worden en
hebben dus bijvoorbeeld al concentratieverlies van hunzelf.
- Ontwikkelingsniveau/leeftijd voorafgaand TBI
