Samenvatting Sociologie

Sociologie

Wat is sociologie

1. Sociologie, een eerste omschrijving
 Logos (wetenschap) van de socius (sociale)
 Wetenschap die samenleven van mensen in grotere/kleinere sociale verbanden bestudeert
 + studie van manieren waarop mensen problemen van samenleven oplossen
 Algemene of theoretische sociologie
 Sociologische deeldisciplines (bevolkingssociologie, sociologie van ongelijkheid, cultuur sociologie, …)

 Sociologie zoekt antwoord op 2 vragen:
1) Hoe worden mensen in hun gedrag beïnvloed door het feit dat ze deel uitmaken van allerlei
samenlevingsverbanden/ groeperingen
 Microniveau
o Directe sociale omgeving individu -> gezin, vrienden, collega’s
 Mesoniveau
o Grote organisatorische verbanden waarvan men deel uitmaakt -> school, kerk
 Macroniveau
o Maatschappij als geheel
2) Hoe zit de samenleving in elkaar? Hoe functioneert ze
 Machtsverhoudingen, waarden en normen, maatschappelijke problemen, …

2. Sociologie als wetenschap
 Iedereen -> opvattingen over samenleving/functioneren van mensen in samenleving
o Subjectief
o Niet gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek
o Vb. mensen in armoede hebben dat aan zichzelf te danken, ouderen veroorzaken meer
verkeersongevallen
 Sociologie = empirische wetenschap
o Systematische waarneming feiten
o Objectief
o Onderzoek ( over werkelijkheid + hoe mensen deze subjectief ervaren)
o Regelmatigheden en patronen



3. Weerstanden tegen sociologie
 Sociologen tonen aan wat iedereen al weet
o Allerlei opvattingen over wereld om hen heen -> opvattingen bepalen hoe zij in het leven staan
o Werkelijkheid zit anders in elkaar dan men denkt
 De sociologie heeft geen oog voor individuele verantwoordelijkheid
o Verklaren = geen legitimatie (verklaren vanuit persoon zelf)
o Sociologische kennis helpt verklaren waarom mensen doen wat ze doen
o Ieder mens zelf verantwoordelijk voor eigen handelen
 Sociologie scheert de mensen over één kam en gaat voorbij aan ieders individualiteit
o Mensen hebben bepaalde kenmerken gemeenschappelijk -> ondergaan vergelijkbare invloeden
o Sociologie -> invloeden in kaart brengen

, 4. Sociologie en vroedkunde
 Zorgen voor en omgaan met mensen
 Kennis
o Eigen gedrag + van anderen
o Maatschappelijke factoren m.b.t. zorg, ziekte en gezondheid
o Inrichting en ontwikkeling van gezondheidszorg + rol en positie vrvr
o Positie vrvr in allerlei groeperingen

5. Ten slotte
 Wilterdink en Van heerikhuizen
o Mensen zijn op 3 manieren met elkaar verbonden:
 Op elkaar gericht
 Stemmen hun gedrag op elkaar af = INTERACTIE
 Door elkaar gevormd
 Wat mensen doen, denken en voelen -> bepaald door wat zij van anderen
geleerd hebben = CULTUUR
 Van elkaar afhankelijk
 Kunnen niet onder anderen leven = INTERDEPENDENTIE

Interactie

1. Interactie
 Ieder mens heeft bindingen met anderen en ondergaat de dwingende invloed van anderen
 Interactie = gedrag van mensen ten opzichte van elkaar in onderlinge wisselwerking
 Gedrag van een leidt tot reactie van ander
o Reactie is gebaseerd op interpretatie ofwel subjectieve definitie van situatie
o Mensen reageren niet zozeer op elkaar gedragingen, maar op betekenissen en bedoelingen die
daaraan worden toegekend
 Verschillende mensen zullen vaak zelfde situatie verschillend definiëren
o vb. ene student ziet vrvr als meerdere van wie opdrachten moeten worden uitgevoerd, andere
haar als collega-professional met wie op basis van gelijkwaardigheid moet worden samengewerkt
 Definitie situatie leidt tot interactiepatronen die zich vestigen
o Betrokken partijen gaan erop rekenen dat interactie op bepaalde manier gaat verlopen ->
voorspelbaarheid

2. Identiteit
 = wijze waarop iemand zichzelf ziet
 Komt tot stand via allerlei interactieprocessen met onze sociaal-culturele omgeving
o Identificatie -> vaststelling wie iemand is
o Separatie -> afzonderen van anderen/ afstand nemen
 Komt ook tot stad door proces van zelfbespiegeling = afvragen hoe je bij andere overkomt en hoe zij je
beoordelen
o Subjectief
 Directe omgeving ( gezin) -> ruimer (media, job)

 Bij ontwikkeling zelfbeeld is proces van Role-taking erg belangrijk
o = in gedachten verplaatsen in positie van anderen met wie men in contact komt
 Achterhalen wat er in bepaalde situatie van hen wordt verwacht en hun gedrag t.o.v. ander preciezer
bepalen
 Vb. kindertijd (spel)
 Stage -> in rol vrvr zetten om naar jezelf te kijken