Overzicht Diarree
Als de functie van het maag-darmkanaal verstoord is wordt gesproken van diarree. Er zijn 3
soorten verstoringen: malsecretie, maldigestie en malabsorptie. Diarree wordt gekenmerkt
door een toegenomen defecatiefrequentie en afwijkend dunne consistentie.
Ernstige diarree kan zorgen voor dehydratie en hypovolemische shock door het verlies van
vocht en elektrolyten.
Werkingsmechanisme van diarree
Normale absorptie in de dikke darm
1. Na+ wordt uitgewisseld voor H+ en gaat vanuit het
lumen de cel in
2. Na+ gaat de cel uit via de Na+/K+ pomp aan de
interstitiële/bloed zijde
3. K+ dat via de Na+/K+ pomp de cel in is gegaan verlaat
de cel weer naar de interstitiële/bloed zijde
4. Cl- van de lumenzijde wordt uitgewisseld voor
bicarbonaat en gaat zo de cel in
5. Cl- verlaat de cel aan de interstitiële/bloed zijde
6. Vanwege de osmotische waarde verplaatst H2O zich
intracellulair naar de interstitiële/bloed zijde
Osmotische diarree
1. Er is een lactase (enzym) deficiëntie in het lumen
2. Lactose wordt in het lumen niet afgebroken,
waardoor de hoeveelheid stijgt
3. Water wordt vanwege de veranderde osmotische
waarde (stijging van lactose) naar het lumen
verplaatst
4. Diarree ontstaat door de grote hoeveelheid water in
het lumen
Normale secretie in de dikke darm
1. Via de Na+/K+/Cl- symporter komen Na+, K+ en Cl- in
de crypt cel
2. Na+ verlaat de cel via de Na+/K+ pomp aan de
interstitiële/bloed zijde
3. K+ dat binnen is gekomen via de Na+/K+ pomp en
Na+/K+/Cl- symporter verlaat de cel aan de
interstitiële/bloed zijde
4. Cl- verlaat de cel aan de kant van het lumen
5. Door de stijging van Cl- in het lumen wordt water met
Na+ aangetrokken, wat intracellulair naar het lumen
verplaatst
, Secretoire diarree
1. Een enterotoxine in het lumen hecht aan een
receptor (AC) op de crypt cel
2. cAMP of cGMP in de cel stijgt
a. cAMP bij LT (thermolabiel toxine)
b. cGMP bij STa of STb (thermostabiel toxine)
3. cAMP/cGMP stimuleert de Cl- kanalen aan de
lumenzijde om meer Cl- naar buiten te laten
4. Er komt veel Cl- in het lumen
5. Water met Na+ verplaatst intracellulair naar het
darmlumen vanwege de verandering in osmotische
waarde
Malsecretie
Bij malsecretie is zit het probleem van de diarree in de
verstoring van de secretie van darmcellen. Dit gaat om
hypersecretie en zorgt voor secretoire diarree. Er is een
remming van de gekoppelde opname van Na+ en Cl- en er is
een toegenomen Cl--uitscheiding. Dit alles zorgt voor een
overmaat aan Cl- in het lumen, wat water aantrekt.
2 voorbeelden van oorzaken zijn E. coli en Campylobacter.
vooral in jonge dieren is E. coli (ETEC) een probleem
doordat de borstelzoom van deze dieren nog niet zo goed
ontwikkeld is. E. coli kan hierdoor makkelijker hechten in de
darmen van jonge dieren, dan van oudere dieren. Deze bacterie richt geen schade aan op
de cellen, maar zorgt alleen voor een hogere secretie van de cellen. ETEC heeft
kenmerkende fimbriae die verschillend kunnen zijn per diersoort. In kalfjes hebben ze vaak
F5 of F41, met STa toxinen. Biggen hebben ETEC met F4, F5, F6 of F18, met STa of LT/STb
toxinen.
Maldigestie en malabsorptie
Bij maldigestie wordt het voedsel niet goed verteerd. Dit gaat vaak hand in hand met
maldigestie, waar voedsel niet goed opgenomen wordt. Door maldigestie worden de
moleculen niet klein genoeg om door de darmcellen opgenomen te worden. Hierdoor
ontstaat dus ook malabsorptie. Wanneer maldigestie en malabsorptie voorkomen, blijft het
volume van de darminhoud groot of neemt het zelfs toe, dit zorgt voor een versnelde
passage van het maag-darmkanaal. De niet-geabsorbeerd producten kunnen vervolgens in
de dikke darm gefermenteerd worden. Deze fermentatie wordt door de grote hoeveelheid
voedsel verstoord en dysbacteriose ontstaat. Een toename ana niet-geabsorbeerde stoffen
en dysbacteriose kunnen beide leiden tot een verandering van de osmotische waarde,
waardoor water aangetrokken wordt.
Maldigestie treedt bijvoorbeeld op bij exocriene pancreasinsufficientie (EPI), doordat de
darm niet genoeg verteringsenzymen heeft. Malabsorptie komt voor bij ziektes waarbij de
villi of crypten beschadigd raken en vlokatrofie ontstaat, zoals infecties met het rotavirus
(villi), coronavirus (villi) of parvovirus (crypten).
Als de functie van het maag-darmkanaal verstoord is wordt gesproken van diarree. Er zijn 3
soorten verstoringen: malsecretie, maldigestie en malabsorptie. Diarree wordt gekenmerkt
door een toegenomen defecatiefrequentie en afwijkend dunne consistentie.
Ernstige diarree kan zorgen voor dehydratie en hypovolemische shock door het verlies van
vocht en elektrolyten.
Werkingsmechanisme van diarree
Normale absorptie in de dikke darm
1. Na+ wordt uitgewisseld voor H+ en gaat vanuit het
lumen de cel in
2. Na+ gaat de cel uit via de Na+/K+ pomp aan de
interstitiële/bloed zijde
3. K+ dat via de Na+/K+ pomp de cel in is gegaan verlaat
de cel weer naar de interstitiële/bloed zijde
4. Cl- van de lumenzijde wordt uitgewisseld voor
bicarbonaat en gaat zo de cel in
5. Cl- verlaat de cel aan de interstitiële/bloed zijde
6. Vanwege de osmotische waarde verplaatst H2O zich
intracellulair naar de interstitiële/bloed zijde
Osmotische diarree
1. Er is een lactase (enzym) deficiëntie in het lumen
2. Lactose wordt in het lumen niet afgebroken,
waardoor de hoeveelheid stijgt
3. Water wordt vanwege de veranderde osmotische
waarde (stijging van lactose) naar het lumen
verplaatst
4. Diarree ontstaat door de grote hoeveelheid water in
het lumen
Normale secretie in de dikke darm
1. Via de Na+/K+/Cl- symporter komen Na+, K+ en Cl- in
de crypt cel
2. Na+ verlaat de cel via de Na+/K+ pomp aan de
interstitiële/bloed zijde
3. K+ dat binnen is gekomen via de Na+/K+ pomp en
Na+/K+/Cl- symporter verlaat de cel aan de
interstitiële/bloed zijde
4. Cl- verlaat de cel aan de kant van het lumen
5. Door de stijging van Cl- in het lumen wordt water met
Na+ aangetrokken, wat intracellulair naar het lumen
verplaatst
, Secretoire diarree
1. Een enterotoxine in het lumen hecht aan een
receptor (AC) op de crypt cel
2. cAMP of cGMP in de cel stijgt
a. cAMP bij LT (thermolabiel toxine)
b. cGMP bij STa of STb (thermostabiel toxine)
3. cAMP/cGMP stimuleert de Cl- kanalen aan de
lumenzijde om meer Cl- naar buiten te laten
4. Er komt veel Cl- in het lumen
5. Water met Na+ verplaatst intracellulair naar het
darmlumen vanwege de verandering in osmotische
waarde
Malsecretie
Bij malsecretie is zit het probleem van de diarree in de
verstoring van de secretie van darmcellen. Dit gaat om
hypersecretie en zorgt voor secretoire diarree. Er is een
remming van de gekoppelde opname van Na+ en Cl- en er is
een toegenomen Cl--uitscheiding. Dit alles zorgt voor een
overmaat aan Cl- in het lumen, wat water aantrekt.
2 voorbeelden van oorzaken zijn E. coli en Campylobacter.
vooral in jonge dieren is E. coli (ETEC) een probleem
doordat de borstelzoom van deze dieren nog niet zo goed
ontwikkeld is. E. coli kan hierdoor makkelijker hechten in de
darmen van jonge dieren, dan van oudere dieren. Deze bacterie richt geen schade aan op
de cellen, maar zorgt alleen voor een hogere secretie van de cellen. ETEC heeft
kenmerkende fimbriae die verschillend kunnen zijn per diersoort. In kalfjes hebben ze vaak
F5 of F41, met STa toxinen. Biggen hebben ETEC met F4, F5, F6 of F18, met STa of LT/STb
toxinen.
Maldigestie en malabsorptie
Bij maldigestie wordt het voedsel niet goed verteerd. Dit gaat vaak hand in hand met
maldigestie, waar voedsel niet goed opgenomen wordt. Door maldigestie worden de
moleculen niet klein genoeg om door de darmcellen opgenomen te worden. Hierdoor
ontstaat dus ook malabsorptie. Wanneer maldigestie en malabsorptie voorkomen, blijft het
volume van de darminhoud groot of neemt het zelfs toe, dit zorgt voor een versnelde
passage van het maag-darmkanaal. De niet-geabsorbeerd producten kunnen vervolgens in
de dikke darm gefermenteerd worden. Deze fermentatie wordt door de grote hoeveelheid
voedsel verstoord en dysbacteriose ontstaat. Een toename ana niet-geabsorbeerde stoffen
en dysbacteriose kunnen beide leiden tot een verandering van de osmotische waarde,
waardoor water aangetrokken wordt.
Maldigestie treedt bijvoorbeeld op bij exocriene pancreasinsufficientie (EPI), doordat de
darm niet genoeg verteringsenzymen heeft. Malabsorptie komt voor bij ziektes waarbij de
villi of crypten beschadigd raken en vlokatrofie ontstaat, zoals infecties met het rotavirus
(villi), coronavirus (villi) of parvovirus (crypten).
