EXAMENVRAGEN AKOESTIEK
Voorbereiding werktraject juni 2021
1) Wat zijn virtuele tonen? Wanneer ontstaat dit fenomeen?
Virtuele toon
= derde toon
= verschilfrequentie
= omhullende frequentie
= virtuele frequentie
= f1 - f2
= het horen van een derde toon die niet door de geluidsbronnen werd opgewekt werd
= fenomeen waarbij men een derde toon hoort wanneer men 2 zuivere tonen speelt waarvan de
frequentie ver uit elkaar ligt
→ deze toon maakt GEEN deel uit van de door de geluidsbronnen geproduceerd tonen
- Frequentie van de derde toon = verschil van de 2 originele tonen
- Virtueel → niet echt aanwezig
- Kan versterkt worden door de aanwezigheid van nog andere frequenties
→ waarvan de frequentie evenveel verschilt van de anderen
- Veel verschil in f
- Zelfde A
- Zelfde beginfase
3 tonen: 1000Hz, 1200Hz en 1400Hz → virtuele toon van 200Hz
→ 2 maal 200hz als verschilfrequentie
2) Bij welk type maskering kunnen virtuele tonen ontstaan?
Maskering = onderdrukken van overhoren of beengeleiding. Dit door een masker (toon of ruis) aan te
bieden aan het niet-geteste oor. Op deze manier vindt er een tijdelijke verschuiving van de gehoordrempel
plaats waardoor het signaal verzwakt wordt of niet langer hoorbaar is.
Maskering met een zuivere toon = wanneer men een toon/ signaal maskeert met een andere
zuivere toon
- Masker: 1000 Hz op 80dB SPL
- Signaal: 2-20 000 Hz
Specifieke fenomenen
- Ontstaan zwevingen = akoestisch verschijnsel waarbij twee zuivere tonen qua frequentie heel
dicht bij elkaar liggen
o Bij signalen die een freq hebben in de buurt van het masker
o Ook bij harmonischen
- Ontstaan verschiltonen = psycho-akoestische fenomeen van een toon die wordt waargenomen met als
frequentie het verschil van de frequenties van twee klinkende tonen
1
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
,3) Wat is diffractie?
Diffractie = buiging = uitbreiden/ uitwaaien van geluidsgolven rond obstakels, hoeken en na openingen
a. Wat is de invloed van golflengte op diffractie?
De mate van afbuiging is afhankelijk van
- = golflengte
- W = opening
/W → hoe kleiner deze waarde hoe minder de afbuiging
- Kleine /W → weinig buiging licht
- Grote /W → veel buiging geluid
b. Verband met beginsel Huygens?
Beginsel van Huygens: elk punt in het golffront gedraagt zich als een nieuwe puntbron die bolle
golffronten uitstuurt. De raaklijn aan de bolle golffronten is het nieuwe golffront van de bron.
Buiging rond een hoek:
- Golf plant zich voort in de richting van de golfstroom
- Hindernis → golf buigt rond hindernis diffractie→ golf breidt uit tot in het gebied achter de hindernis
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
c. Toepassing diffractie op horen
Lokalisatie van geluid→ Interaureaal intensiteitsverschil
- Hoge tonen → intensiteitsverschil + tijdsverschil
- Lage tonen → tijdsverschil meer dan intensiteitsverschil
Buiging aan de gehoorschelp
- Geluidsgolf vooraan op de oorschelp → geen afwijking
- Geluidsgolf achteraan op de gehoorschelp → buiging MOET om te horen
o Hoge toon → kleine golflengte → te grote hindernis→ GEEN buiging
▪ Hoge geluiden die langs achter aankomen klinken dus doffer
→ doordat ze niet ombuigen minder hoge frequenties
o Lage toon → grote golflengte → kleine hindernis → buiging
4) Leg uit: galmstraal diffuus geluid en galm direct geluid.
Galmstraal = afstand tot de bron binnen dewelke de geluidsdruk in het directe veld gelijk is aan die in het
diffuus veld → afstand op een afstand = galmstraal is er geen negatief effect vast te stellen van de galm in
de ruimte
- Galm = reflectie van geluid
- Binnen de galmstraal → vooral direct geluid
- Buiten de galmstraal → vooral nagalm = diffuus geluid
2
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
, 5) De 3 gehoordrempels noemen
dB SPL = absolute drempel geluid = laagste geluidsniveau waarbij het geluid nog hoorbaar is
dB HL = normale gehoordrempel = gemiddelde gehoordrempel
dB SL = persoonlijke gehoordrempel
a. Bereken van dB HL (grafiek gegeven)
Normale gehoordrempel: HL = Threshold Hearing Level
dB HL = hoe hard de gemiddelde persoon een geluid hoort
= dB SPL – gehoordrempel
Op 100 Hz → 80dB SPL = 55 dB HL
Gehoordrempel: 25 dB SPL → aflezen van de grafiek
80 – 25 = 55
b. Berekenen SL dB
Persoonlijke gehoordrempel: SL = Sensation Level
dB SL = dB SPL – normale gehoordrempel – gehoorverlies
Gehoorverlies van 10dB SLP op 6000Hz → 80dB SPL = 65 dB SL
80 – 5 – 10 = 65
6) Wat zegt Huygens over de stralen die uitgezonden worden door een puntbron?
Huygens: elk punt in het golffront gedraagt zich als een nieuwe puntbron die bolle golffronten uitstuurt. De
raaklijn aan de bolle golffronten is het nieuwe golffront van de bron.
a. Teken dit.
b. Wat heeft het beginsel van Huygens te maken met buiging?
Medium met hindernis
- Golf plant zich voort in de richting van de golfstroom
- Hindernis → golf buigt rond hindernis diffractie→ golf breidt uit tot in het gebied achter
de hindernis
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
Wanneer je in een gang iets zegt → kan me dit achter de hoek ook nog horen
- Voor de hoek: golfstroom loopt evenwijdig met de muur
- Aan de hoek: sferische golven van de punten in de golfstroom
→ kunnen zich in alle richtingen verplaatsen
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
- Sferische golven → nieuwe golffronten met andere vorm
- Golfstaat loodrecht op de golfstroom → afbuigen van de golfstraal
o Buiging
3
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
Voorbereiding werktraject juni 2021
1) Wat zijn virtuele tonen? Wanneer ontstaat dit fenomeen?
Virtuele toon
= derde toon
= verschilfrequentie
= omhullende frequentie
= virtuele frequentie
= f1 - f2
= het horen van een derde toon die niet door de geluidsbronnen werd opgewekt werd
= fenomeen waarbij men een derde toon hoort wanneer men 2 zuivere tonen speelt waarvan de
frequentie ver uit elkaar ligt
→ deze toon maakt GEEN deel uit van de door de geluidsbronnen geproduceerd tonen
- Frequentie van de derde toon = verschil van de 2 originele tonen
- Virtueel → niet echt aanwezig
- Kan versterkt worden door de aanwezigheid van nog andere frequenties
→ waarvan de frequentie evenveel verschilt van de anderen
- Veel verschil in f
- Zelfde A
- Zelfde beginfase
3 tonen: 1000Hz, 1200Hz en 1400Hz → virtuele toon van 200Hz
→ 2 maal 200hz als verschilfrequentie
2) Bij welk type maskering kunnen virtuele tonen ontstaan?
Maskering = onderdrukken van overhoren of beengeleiding. Dit door een masker (toon of ruis) aan te
bieden aan het niet-geteste oor. Op deze manier vindt er een tijdelijke verschuiving van de gehoordrempel
plaats waardoor het signaal verzwakt wordt of niet langer hoorbaar is.
Maskering met een zuivere toon = wanneer men een toon/ signaal maskeert met een andere
zuivere toon
- Masker: 1000 Hz op 80dB SPL
- Signaal: 2-20 000 Hz
Specifieke fenomenen
- Ontstaan zwevingen = akoestisch verschijnsel waarbij twee zuivere tonen qua frequentie heel
dicht bij elkaar liggen
o Bij signalen die een freq hebben in de buurt van het masker
o Ook bij harmonischen
- Ontstaan verschiltonen = psycho-akoestische fenomeen van een toon die wordt waargenomen met als
frequentie het verschil van de frequenties van twee klinkende tonen
1
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
,3) Wat is diffractie?
Diffractie = buiging = uitbreiden/ uitwaaien van geluidsgolven rond obstakels, hoeken en na openingen
a. Wat is de invloed van golflengte op diffractie?
De mate van afbuiging is afhankelijk van
- = golflengte
- W = opening
/W → hoe kleiner deze waarde hoe minder de afbuiging
- Kleine /W → weinig buiging licht
- Grote /W → veel buiging geluid
b. Verband met beginsel Huygens?
Beginsel van Huygens: elk punt in het golffront gedraagt zich als een nieuwe puntbron die bolle
golffronten uitstuurt. De raaklijn aan de bolle golffronten is het nieuwe golffront van de bron.
Buiging rond een hoek:
- Golf plant zich voort in de richting van de golfstroom
- Hindernis → golf buigt rond hindernis diffractie→ golf breidt uit tot in het gebied achter de hindernis
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
c. Toepassing diffractie op horen
Lokalisatie van geluid→ Interaureaal intensiteitsverschil
- Hoge tonen → intensiteitsverschil + tijdsverschil
- Lage tonen → tijdsverschil meer dan intensiteitsverschil
Buiging aan de gehoorschelp
- Geluidsgolf vooraan op de oorschelp → geen afwijking
- Geluidsgolf achteraan op de gehoorschelp → buiging MOET om te horen
o Hoge toon → kleine golflengte → te grote hindernis→ GEEN buiging
▪ Hoge geluiden die langs achter aankomen klinken dus doffer
→ doordat ze niet ombuigen minder hoge frequenties
o Lage toon → grote golflengte → kleine hindernis → buiging
4) Leg uit: galmstraal diffuus geluid en galm direct geluid.
Galmstraal = afstand tot de bron binnen dewelke de geluidsdruk in het directe veld gelijk is aan die in het
diffuus veld → afstand op een afstand = galmstraal is er geen negatief effect vast te stellen van de galm in
de ruimte
- Galm = reflectie van geluid
- Binnen de galmstraal → vooral direct geluid
- Buiten de galmstraal → vooral nagalm = diffuus geluid
2
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
, 5) De 3 gehoordrempels noemen
dB SPL = absolute drempel geluid = laagste geluidsniveau waarbij het geluid nog hoorbaar is
dB HL = normale gehoordrempel = gemiddelde gehoordrempel
dB SL = persoonlijke gehoordrempel
a. Bereken van dB HL (grafiek gegeven)
Normale gehoordrempel: HL = Threshold Hearing Level
dB HL = hoe hard de gemiddelde persoon een geluid hoort
= dB SPL – gehoordrempel
Op 100 Hz → 80dB SPL = 55 dB HL
Gehoordrempel: 25 dB SPL → aflezen van de grafiek
80 – 25 = 55
b. Berekenen SL dB
Persoonlijke gehoordrempel: SL = Sensation Level
dB SL = dB SPL – normale gehoordrempel – gehoorverlies
Gehoorverlies van 10dB SLP op 6000Hz → 80dB SPL = 65 dB SL
80 – 5 – 10 = 65
6) Wat zegt Huygens over de stralen die uitgezonden worden door een puntbron?
Huygens: elk punt in het golffront gedraagt zich als een nieuwe puntbron die bolle golffronten uitstuurt. De
raaklijn aan de bolle golffronten is het nieuwe golffront van de bron.
a. Teken dit.
b. Wat heeft het beginsel van Huygens te maken met buiging?
Medium met hindernis
- Golf plant zich voort in de richting van de golfstroom
- Hindernis → golf buigt rond hindernis diffractie→ golf breidt uit tot in het gebied achter
de hindernis
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
Wanneer je in een gang iets zegt → kan me dit achter de hoek ook nog horen
- Voor de hoek: golfstroom loopt evenwijdig met de muur
- Aan de hoek: sferische golven van de punten in de golfstroom
→ kunnen zich in alle richtingen verplaatsen
- Elk punt in een golffront is een nieuwe bron van sferische golven Huygens
- Sferische golven → nieuwe golffronten met andere vorm
- Golfstaat loodrecht op de golfstroom → afbuigen van de golfstraal
o Buiging
3
Examen akoestiek juni 2021 - voorbereiding
