Orthopedagogische doelgroepen en werkvelden 1
Onderwijs
1.Inleiding: een verschuiving van stoornis- naar diversiteitsdenken
Stoornisdenken:
-focus op de beperking
- gericht op het bijwerken van/compenseren voor de tekortkoming
- leerling past zich aan, doet extra inspanning
- leerling moet aansluiten bij de norm
- nadruk op academische prestaties
Diversiteitsdenken:
- diversiteit is een meerwaarde
- leerling niet gereduceerd tot zijn problematiek
- volwaardig deel van de klasgroep
- het onderwijs verlaagt of verwijdert barrières voor de leerling
- participatie van de leerling staat centraal
- leren in brede zin van het woord: academisch + sociaal leren
Inclusief onderwijs is een fundamenteel recht
-> VN-verdrag voor mensen met een handicap, België heeft dit ondertekend
artikel 24:
“De Staten die Partij zijn erkennen het recht van personen op onderwijs. Teneinde dit recht zonder
discriminatie en op basis van gelijke kansen te verwezenlijken, waarborgen Staten die Partij zijn een
inclusief onderwijssysteem op alle niveaus en voorzieningen voor een leven lang leren…”
-> het is niet de bedoeling dat er twee onderwijsvormen bestaan, nl gewoon en buitengewoon
onderwijs. Personen met een beperking kunnen best handelen in gewoon onderwijs.
-> in België worden heel veel kinderen doorgestuurd naar het buitengewoon onderwijs. Vlaanderen
slaagt er niet in om gelijke kansen te geven aan leerlingen met een beperking.
Inclusief onderwijs:
- alle leerlingen welkom in gewone school
- onderwijs vindt plaats in natuurlijke leeromgeving
- de kinderen volgen onderwijs mee met peers van dezelfde leeftijdsgroep
- de leerlingen nemen deel aan dezelfde schoolse activiteiten
- overleg tussen verschillende betrokkenen
- ook aandacht voor sociaal-emotionele ontwikkeling
2. Historiek: hoe is het allemaal begonnen?
Voor de 19e eeuw: weinig interesse voor onderwijs voor mensen met een beperking
Eind 19e eeuw: eerste scholen voor kinderen met een beperking. Nadruk ligt op de medische
behandeling, niet op het onderwijs.
‘60: buitengewoon onderwijs-> voorbereiden op arbeid.
1986: buitengewoon onderwijs + geïntegreerd onderwijs (GON) -> deelnemen aan gewoon
onderwijs. Zelfde eindtermen halen als gewone leerlingen.
2014: buitengewoon onderwijs + inclusief onderwijs (ION)
3. actuele situatie: het M-decreet
Het nemen van dringende maatregelen zodat België voldoet aan het VN-verdrag
M-decreet regelt het onderwijs voor mensen let een beperking vanaf het schooljaar 2015-2016
Onderwijs
1.Inleiding: een verschuiving van stoornis- naar diversiteitsdenken
Stoornisdenken:
-focus op de beperking
- gericht op het bijwerken van/compenseren voor de tekortkoming
- leerling past zich aan, doet extra inspanning
- leerling moet aansluiten bij de norm
- nadruk op academische prestaties
Diversiteitsdenken:
- diversiteit is een meerwaarde
- leerling niet gereduceerd tot zijn problematiek
- volwaardig deel van de klasgroep
- het onderwijs verlaagt of verwijdert barrières voor de leerling
- participatie van de leerling staat centraal
- leren in brede zin van het woord: academisch + sociaal leren
Inclusief onderwijs is een fundamenteel recht
-> VN-verdrag voor mensen met een handicap, België heeft dit ondertekend
artikel 24:
“De Staten die Partij zijn erkennen het recht van personen op onderwijs. Teneinde dit recht zonder
discriminatie en op basis van gelijke kansen te verwezenlijken, waarborgen Staten die Partij zijn een
inclusief onderwijssysteem op alle niveaus en voorzieningen voor een leven lang leren…”
-> het is niet de bedoeling dat er twee onderwijsvormen bestaan, nl gewoon en buitengewoon
onderwijs. Personen met een beperking kunnen best handelen in gewoon onderwijs.
-> in België worden heel veel kinderen doorgestuurd naar het buitengewoon onderwijs. Vlaanderen
slaagt er niet in om gelijke kansen te geven aan leerlingen met een beperking.
Inclusief onderwijs:
- alle leerlingen welkom in gewone school
- onderwijs vindt plaats in natuurlijke leeromgeving
- de kinderen volgen onderwijs mee met peers van dezelfde leeftijdsgroep
- de leerlingen nemen deel aan dezelfde schoolse activiteiten
- overleg tussen verschillende betrokkenen
- ook aandacht voor sociaal-emotionele ontwikkeling
2. Historiek: hoe is het allemaal begonnen?
Voor de 19e eeuw: weinig interesse voor onderwijs voor mensen met een beperking
Eind 19e eeuw: eerste scholen voor kinderen met een beperking. Nadruk ligt op de medische
behandeling, niet op het onderwijs.
‘60: buitengewoon onderwijs-> voorbereiden op arbeid.
1986: buitengewoon onderwijs + geïntegreerd onderwijs (GON) -> deelnemen aan gewoon
onderwijs. Zelfde eindtermen halen als gewone leerlingen.
2014: buitengewoon onderwijs + inclusief onderwijs (ION)
3. actuele situatie: het M-decreet
Het nemen van dringende maatregelen zodat België voldoet aan het VN-verdrag
M-decreet regelt het onderwijs voor mensen let een beperking vanaf het schooljaar 2015-2016
