Paragraaf 1
In het voorjaar van 1918 duurde WW1 al vier jaar en waren de landen uitgeput. De duitsers
wilde met een laatste veldslag door het geallieerden westfront slaan, dit mislukte en in
september 1918 was wereldoorlog een 1 voorbij. Ze wilde dat het parlement het initiatief nam
voor een wapenstilstand vanwege de eer van het leger. De rijksdag hoorde het nieuws op 2
oktober en was stomverbaasd. Het volk was ook geschokt door de jarenlange censuur en
propaganda die de pers had gebruikt.
Op 9 november lieten de legercommandanten weten dat het leger niet meer wilde vechten.
Wilhelm II was niet langer meer welkom in duitsland, hij vertrok naar nederland. In een een
treinwagon in Noord-Franse Compiègne werd de wapenstilstand ondertekend (sociaal-
democratische regering). In de winter van 1918-1919 kwamen vele werklozen en daklozen
soldaten terug. Duitsland was heel erg verdeeld. De meerderheid van de regering was van de
SPD, dachten aan de belangen van de arbeiders. De conservatieve elite wilde terug naar de tijd
voor de oorlog met 1 keizer aan de macht. Extreme links en rechtse partijen zoals de
spartakisten probeerde de regering te laten vallen
In de zomer van 1919 dreigde er een burgeroorlog tussen rechtse en linkse groepen. Er was
algemeen kiesrecht bij de verkiezingen. De drie partijen die de wapenstilstand hadden
ondertekend kregen de meeste stemmen en kwamen in het rustige stadje Weimar bijeen. In de
vervolgperiode werd het de republiek van weimar genoemd. Er moest een nieuwe grondwet
komen met drie principes :
Gegarandeerde Vrijheden en rechten
Gelijkheid
Parlementaire democratie
Het parlement had de wetgevende macht en we meerderheid van de rijksdag leden moesten
voor stemmen. De uitvoerende macht was van de regering, het moest verantwoording afleggen
aan de rijksdag.
De rijkspresident werd gekozen door het volk en had veel macht, hij mocht als het nodig was de
noodtoestand uitroepen.
In januari in 1919 werd het verdrag van versailles gemaakt. Onderhandelaar vonden dat de
duitsers de meeste schuld hadden:
- Gebiedsafspraken-> koloniën afstaan
- Militaire afspraken -> 100.00 soldaten ,rijnland wordt gedemilitariseerd
- Financiële afspraken -> alle aangerichte schade vergoeden , 132 miljard goudmark.
De duitsers waren er niet bij en moesten het ondertekenen anders dreigt er een nieuwe oorlog.
De duitsers zagen het niet als een onderhandeling maar een bevel/dictaat
De dolkstootlegende heerste heel erg : de enige manier hoe de duitse nederlaag heeft kunnen
voorkomen is doordat de politici ze in de steek heeft gelaten.
, Vele groepen probeerde zo de regering zwart te maken. Kapitalisme en de groep joden kregen
ook de schuld. Hoezo hebben ze het verdrag van versailles eigenlijk getekend? Tussen 1919 en
1933 waren er 21 verschillende regeringen.
Duitsland kon de versailles niet nakomen moest veel afstaan zoals locomotieven en steenkool.,
26 procent van de export. Met al deze tegenslagen probeerde ze toch de afspraken na te
komen.
Omdat de duitsers niet genoeg betalen wordt een belangrijk economisch gebied van hen bezet.
De duitsers accepteerden dit niet en de arbeiders daar werden opgeroepen om te gaan staken
wat ze dan ook deden. Om deze arbeiders toch te betalen werd er veel geld bijgedrukt
waardoor een hyperinflatie ontstond. Eind 1923 was het geld niks meer waard.
De amerikanen , britten en fransen zagen dat de herstelbetalingen zorgden voor de
economische problemen. Het dawesplan werd opgezet in 1924. Na de stakingen zouden de
fransen wegtrekken uit het ruhrgebied. Er kwam een nieuwe munt in duitsland
Er werd veel amerikaans geld geleend aan duitsland.
De amerikanen hadden hier ook voordeel mee doordat frankrijk en engeland veel oorlogskosten
van amerika hadden geleend. Frankrijk en engeland konden deze niet terug betalen als
duitsland het hun niet kon betalen. Het dawesplan werkte, de werkloosheid daalde , de lonen
stegen en er was meer te eten, de verhoudingen met het buitenland werden beter. Duitsland
erkende de grens tussen hen en frankrijk in 1919 waardoor veel spanningen weg gingen.
Duitsland kreeg nieuwe problemen. Amerika had de productie opgevoerd omdat tijdens de
oorlog er meer vraag naar was, ook was er veel vraag naar industrieel materiaal. Er kwam
minder vraag toen europa weer zelf op gang kwam. Dit zorgde voor een overproductie waarbij
vele amerikanen werden ontslagen. Op 24 oktober 1929 kwam er een beurskrach op wall
street. Geleende geld kwam niet meer terug , bedrijven gingen ten onder. Het werd al snel een
wereldcrisis. Duitsland was afhankelijk van amerika en kregen al eerder problemen. De
industriële productie ging achteruit , werkloosheid steeg en de beroepsbevolking daalden.
Hitler kreeg veel aandacht van de samenleving , hij was lid van de extreemrechtse partij de
NSDAP. De nationaalsocialisten benadrukte vooral waar men tegen was, ze onderscheiden
zich met het rassenleer en fascisme. Het heeft vier kenmerken:
- Eenheid van de natie
- Verheerlijking van geweld en militarisme
- Het gevoel van intuïtie is belangrijker dat het verstand
- Het leidersbeginsel : er is natuurlijke ongelijkheid tussen mensen
Hitler pleegde in 1923 een mislukte staatsgreep. Hij zat zijn straf uit en schreef ondertussen het
boek mein kampf. De tactiek veranderde en hij besloot op mee te doen aan de parlementaire
democratie. De partij bleef bij de verkiezingen van 1928 zeer klein.
In de republiek van weimar zijn heel veel verschillende partijen die niet tot een geheel kunnen
komen over de economie.
In het voorjaar van 1918 duurde WW1 al vier jaar en waren de landen uitgeput. De duitsers
wilde met een laatste veldslag door het geallieerden westfront slaan, dit mislukte en in
september 1918 was wereldoorlog een 1 voorbij. Ze wilde dat het parlement het initiatief nam
voor een wapenstilstand vanwege de eer van het leger. De rijksdag hoorde het nieuws op 2
oktober en was stomverbaasd. Het volk was ook geschokt door de jarenlange censuur en
propaganda die de pers had gebruikt.
Op 9 november lieten de legercommandanten weten dat het leger niet meer wilde vechten.
Wilhelm II was niet langer meer welkom in duitsland, hij vertrok naar nederland. In een een
treinwagon in Noord-Franse Compiègne werd de wapenstilstand ondertekend (sociaal-
democratische regering). In de winter van 1918-1919 kwamen vele werklozen en daklozen
soldaten terug. Duitsland was heel erg verdeeld. De meerderheid van de regering was van de
SPD, dachten aan de belangen van de arbeiders. De conservatieve elite wilde terug naar de tijd
voor de oorlog met 1 keizer aan de macht. Extreme links en rechtse partijen zoals de
spartakisten probeerde de regering te laten vallen
In de zomer van 1919 dreigde er een burgeroorlog tussen rechtse en linkse groepen. Er was
algemeen kiesrecht bij de verkiezingen. De drie partijen die de wapenstilstand hadden
ondertekend kregen de meeste stemmen en kwamen in het rustige stadje Weimar bijeen. In de
vervolgperiode werd het de republiek van weimar genoemd. Er moest een nieuwe grondwet
komen met drie principes :
Gegarandeerde Vrijheden en rechten
Gelijkheid
Parlementaire democratie
Het parlement had de wetgevende macht en we meerderheid van de rijksdag leden moesten
voor stemmen. De uitvoerende macht was van de regering, het moest verantwoording afleggen
aan de rijksdag.
De rijkspresident werd gekozen door het volk en had veel macht, hij mocht als het nodig was de
noodtoestand uitroepen.
In januari in 1919 werd het verdrag van versailles gemaakt. Onderhandelaar vonden dat de
duitsers de meeste schuld hadden:
- Gebiedsafspraken-> koloniën afstaan
- Militaire afspraken -> 100.00 soldaten ,rijnland wordt gedemilitariseerd
- Financiële afspraken -> alle aangerichte schade vergoeden , 132 miljard goudmark.
De duitsers waren er niet bij en moesten het ondertekenen anders dreigt er een nieuwe oorlog.
De duitsers zagen het niet als een onderhandeling maar een bevel/dictaat
De dolkstootlegende heerste heel erg : de enige manier hoe de duitse nederlaag heeft kunnen
voorkomen is doordat de politici ze in de steek heeft gelaten.
, Vele groepen probeerde zo de regering zwart te maken. Kapitalisme en de groep joden kregen
ook de schuld. Hoezo hebben ze het verdrag van versailles eigenlijk getekend? Tussen 1919 en
1933 waren er 21 verschillende regeringen.
Duitsland kon de versailles niet nakomen moest veel afstaan zoals locomotieven en steenkool.,
26 procent van de export. Met al deze tegenslagen probeerde ze toch de afspraken na te
komen.
Omdat de duitsers niet genoeg betalen wordt een belangrijk economisch gebied van hen bezet.
De duitsers accepteerden dit niet en de arbeiders daar werden opgeroepen om te gaan staken
wat ze dan ook deden. Om deze arbeiders toch te betalen werd er veel geld bijgedrukt
waardoor een hyperinflatie ontstond. Eind 1923 was het geld niks meer waard.
De amerikanen , britten en fransen zagen dat de herstelbetalingen zorgden voor de
economische problemen. Het dawesplan werd opgezet in 1924. Na de stakingen zouden de
fransen wegtrekken uit het ruhrgebied. Er kwam een nieuwe munt in duitsland
Er werd veel amerikaans geld geleend aan duitsland.
De amerikanen hadden hier ook voordeel mee doordat frankrijk en engeland veel oorlogskosten
van amerika hadden geleend. Frankrijk en engeland konden deze niet terug betalen als
duitsland het hun niet kon betalen. Het dawesplan werkte, de werkloosheid daalde , de lonen
stegen en er was meer te eten, de verhoudingen met het buitenland werden beter. Duitsland
erkende de grens tussen hen en frankrijk in 1919 waardoor veel spanningen weg gingen.
Duitsland kreeg nieuwe problemen. Amerika had de productie opgevoerd omdat tijdens de
oorlog er meer vraag naar was, ook was er veel vraag naar industrieel materiaal. Er kwam
minder vraag toen europa weer zelf op gang kwam. Dit zorgde voor een overproductie waarbij
vele amerikanen werden ontslagen. Op 24 oktober 1929 kwam er een beurskrach op wall
street. Geleende geld kwam niet meer terug , bedrijven gingen ten onder. Het werd al snel een
wereldcrisis. Duitsland was afhankelijk van amerika en kregen al eerder problemen. De
industriële productie ging achteruit , werkloosheid steeg en de beroepsbevolking daalden.
Hitler kreeg veel aandacht van de samenleving , hij was lid van de extreemrechtse partij de
NSDAP. De nationaalsocialisten benadrukte vooral waar men tegen was, ze onderscheiden
zich met het rassenleer en fascisme. Het heeft vier kenmerken:
- Eenheid van de natie
- Verheerlijking van geweld en militarisme
- Het gevoel van intuïtie is belangrijker dat het verstand
- Het leidersbeginsel : er is natuurlijke ongelijkheid tussen mensen
Hitler pleegde in 1923 een mislukte staatsgreep. Hij zat zijn straf uit en schreef ondertussen het
boek mein kampf. De tactiek veranderde en hij besloot op mee te doen aan de parlementaire
democratie. De partij bleef bij de verkiezingen van 1928 zeer klein.
In de republiek van weimar zijn heel veel verschillende partijen die niet tot een geheel kunnen
komen over de economie.
