HC Inleiding: milieu interieur & homeostase
Functies bloed:
1. Transportfunctie (gassen, voedingsstoffen, signaalstoffen)
- + thermoregulatie
2. Afweerfunctie (bloedstolling, immuniteit)
Hoe blijft de samenstelling van ons milieu interieur constant? (homeostase)
Milieu interieur → extracellulaire vloeistof (= weefselvocht, interstitiële vloeistof)
Vloeistof waar cellen / organen zich in bevinden.
10-15 liter in een volwassen mens. Samenstelling anders dan bij bijv. zweetklieren & darmstelsel, dit is
milieu exterieur
Homeostase → constant houden van het milieu interieur.
Homeostase wordt geregeld door regelsystemen die gebruik maken van positieve en negatieve feedback.
Lichaamstemperatuur: normale rectale temperatuur 36.8 (kan 0.5 verschillen ongeveer)
(lager in vroege ochtend, hoger in namiddag)
Constant wanneer warmteproductie gelijk is aan warmteafgifte.
Hyperthermie: warmteproductie overtreft warmteafgifte
Hypothermie: kerntemperatuur <35 C (warmteafgifte overtreft warmteproductie)
Lichaamstemperatuur wordt geregeld door centrale thermosensoren in hypothalamus.
Warmteafgifte:
1. Straling (met voorwerpen op afstand) → radiatie
2. Geleiding (door contact met stilstaand medium) → conductie
3. Stroming (door contact met bewegend medium) → convectie
4. Verdamping (onttrekking van verdampingswarmte) → evaporatie
Regulatie door autonome zenuwstelsel → verhoogde huiddoorbloeding, zweten
Sympatische regeling van de huid
- Activatie van cholinerge
sympatische (postganglionaire)
huidvezels leidt tot zweten (en evt.
vasodilatatie)
- Activatie van adrenerge
sympatische vezels leidt in de huid
tot vasoconstrictie (alfa-1
receptoren in glad spierweefsel in
de vaatwand)
Innervatie van zweetklieren gaat met
acetylcholine, niet met norepinephrine.
,Er zijn ‘warmth receptor fibers’ en
‘cold receptor fibers’, die op
verschillende manieren reageren op
temperatuurverschillen.
Warmteproductie:
- Verhoogde spiertonus
(gamma-lus, via
formatio reticularis in
hersenstam) → gaan
bewegen, of rillen /
klappertanden,
willekeurige
bewegingen, verbranding van bruin vetweefsel (via orthosympatische activatie)
Bruin vetweefsel staat onder invloed van orthosympatische zenuwstelsel, bevat bèta-adrenerge
receptoren. Bruin vetweefsel bevindt zich bij de schouders en in de buurt van de sympatische ganglia en
de bijnieren. Spelen dus een rol in de warmteproductie.
Effecten van
sympatische
activatie
Apicale huid → huid bij bijvoorbeeld oorlel, hebben ‘glomus body’ (arteriovenous anastomosis)
Koorts:
- Pyrogene cytokines veranderen warmtegevoeligheid van centrale thermosensoren via
prostaglandine E bij ontsteking
, - Setpoint wordt hoger gezet
- Vasoconstrictie (bleekheid),
stoppen zweetsecretie,
verhogen stofwisseling (o.a.
rillen)
- Na aanpassing temperatuur,
verhoogde doorbloeding van
de huid en versterkte
zweetsecretie
- Vorming van prostaglandine E2
geremd door cyclo-oxygenase
remmers zoals aspirine
HC Anatomie van het hart
Het hart ligt in het mediastinum. Voor het bovenste
gedeelte van het hart ligt de thymus (ziet het minder als je
ouder bent, dan wordt dit meer vet). Hart staat als het
ware op het diafragma en steekt wat meer naar links uit.
Het hart ligt in een hartzakje, het pericardium. Het is een
dubbelwandig zakje (epicardium (visceraal blad) & parietaal
blad). Hieromheen ligt het fibreuze gedeelte, fibreus
pericard.
In het pericard zitten een soort ruimtes,
sinussen.
- Sinus transversus
- Sinus obliquus
(zie afbeelding links)
De ontwikkeling van
het pericard en de
sinussen zijn in dit
plaatje weergegeven:
, Vissen hebben een tweekamerig hart,
reptielen / amfibieën een driekamerig hart,
mensen een vierkamerig hart.
Links zie je het menselijk hart schematisch
weergegeven.
Coronairvaten → vaten die het hart zelf van
bloed voorzien. Eerste takken uit de aorta
gaan naar het hart zelf.
A Coronairia sinistra → splitst in ramus
circumflexus en ramus interventricularis
anterior
A coronairia dextra → ramus interventricularis
posterior
Veneus bloed → sinus coronarius → rechter
atrium
HC Fysiologie van het hart
We hebben een hart omdat de diffusieafstanden anders te groot zijn.
Linkerventrikel & atrium voor grote circulatie → hoge druk
Rechterventrikel & atrium voor de kleine circulatie → lagere druk
De wand van de linkerventrikel is veel dikker dan die van de rechterventrikel, deze moet veel meer arbeid
verrichten om het bloed overal in het lichaam te krijgen.
Stroomrichting in het hart wordt bepaald door kleppen. Kleppen
sluiten als de druk voor de klep lager is dan na de klep. Als de druk
voor de klep (P1) groter is dan P2, dan opent de klep.
De instroomkleppen zijn de mitralisklep (links) en de
tricuspidalisklep (rechts). Dit zijn de atrioventriculaire kleppen, die
zich bevinden tussen atrium en ventrikel. Ze voorkomen de
terugstroming van ventrikels naar atria.
De uitstroomkkleppen zijn de semilunaire kleppen, de
pulmonalisklep (tussen rechterventrikel en truncus pulmonalis) en
de aortaklep (tussen linkerventrikel en aorta). Voorkomen
terugstroming van bloed naar de ventrikels.
Functies bloed:
1. Transportfunctie (gassen, voedingsstoffen, signaalstoffen)
- + thermoregulatie
2. Afweerfunctie (bloedstolling, immuniteit)
Hoe blijft de samenstelling van ons milieu interieur constant? (homeostase)
Milieu interieur → extracellulaire vloeistof (= weefselvocht, interstitiële vloeistof)
Vloeistof waar cellen / organen zich in bevinden.
10-15 liter in een volwassen mens. Samenstelling anders dan bij bijv. zweetklieren & darmstelsel, dit is
milieu exterieur
Homeostase → constant houden van het milieu interieur.
Homeostase wordt geregeld door regelsystemen die gebruik maken van positieve en negatieve feedback.
Lichaamstemperatuur: normale rectale temperatuur 36.8 (kan 0.5 verschillen ongeveer)
(lager in vroege ochtend, hoger in namiddag)
Constant wanneer warmteproductie gelijk is aan warmteafgifte.
Hyperthermie: warmteproductie overtreft warmteafgifte
Hypothermie: kerntemperatuur <35 C (warmteafgifte overtreft warmteproductie)
Lichaamstemperatuur wordt geregeld door centrale thermosensoren in hypothalamus.
Warmteafgifte:
1. Straling (met voorwerpen op afstand) → radiatie
2. Geleiding (door contact met stilstaand medium) → conductie
3. Stroming (door contact met bewegend medium) → convectie
4. Verdamping (onttrekking van verdampingswarmte) → evaporatie
Regulatie door autonome zenuwstelsel → verhoogde huiddoorbloeding, zweten
Sympatische regeling van de huid
- Activatie van cholinerge
sympatische (postganglionaire)
huidvezels leidt tot zweten (en evt.
vasodilatatie)
- Activatie van adrenerge
sympatische vezels leidt in de huid
tot vasoconstrictie (alfa-1
receptoren in glad spierweefsel in
de vaatwand)
Innervatie van zweetklieren gaat met
acetylcholine, niet met norepinephrine.
,Er zijn ‘warmth receptor fibers’ en
‘cold receptor fibers’, die op
verschillende manieren reageren op
temperatuurverschillen.
Warmteproductie:
- Verhoogde spiertonus
(gamma-lus, via
formatio reticularis in
hersenstam) → gaan
bewegen, of rillen /
klappertanden,
willekeurige
bewegingen, verbranding van bruin vetweefsel (via orthosympatische activatie)
Bruin vetweefsel staat onder invloed van orthosympatische zenuwstelsel, bevat bèta-adrenerge
receptoren. Bruin vetweefsel bevindt zich bij de schouders en in de buurt van de sympatische ganglia en
de bijnieren. Spelen dus een rol in de warmteproductie.
Effecten van
sympatische
activatie
Apicale huid → huid bij bijvoorbeeld oorlel, hebben ‘glomus body’ (arteriovenous anastomosis)
Koorts:
- Pyrogene cytokines veranderen warmtegevoeligheid van centrale thermosensoren via
prostaglandine E bij ontsteking
, - Setpoint wordt hoger gezet
- Vasoconstrictie (bleekheid),
stoppen zweetsecretie,
verhogen stofwisseling (o.a.
rillen)
- Na aanpassing temperatuur,
verhoogde doorbloeding van
de huid en versterkte
zweetsecretie
- Vorming van prostaglandine E2
geremd door cyclo-oxygenase
remmers zoals aspirine
HC Anatomie van het hart
Het hart ligt in het mediastinum. Voor het bovenste
gedeelte van het hart ligt de thymus (ziet het minder als je
ouder bent, dan wordt dit meer vet). Hart staat als het
ware op het diafragma en steekt wat meer naar links uit.
Het hart ligt in een hartzakje, het pericardium. Het is een
dubbelwandig zakje (epicardium (visceraal blad) & parietaal
blad). Hieromheen ligt het fibreuze gedeelte, fibreus
pericard.
In het pericard zitten een soort ruimtes,
sinussen.
- Sinus transversus
- Sinus obliquus
(zie afbeelding links)
De ontwikkeling van
het pericard en de
sinussen zijn in dit
plaatje weergegeven:
, Vissen hebben een tweekamerig hart,
reptielen / amfibieën een driekamerig hart,
mensen een vierkamerig hart.
Links zie je het menselijk hart schematisch
weergegeven.
Coronairvaten → vaten die het hart zelf van
bloed voorzien. Eerste takken uit de aorta
gaan naar het hart zelf.
A Coronairia sinistra → splitst in ramus
circumflexus en ramus interventricularis
anterior
A coronairia dextra → ramus interventricularis
posterior
Veneus bloed → sinus coronarius → rechter
atrium
HC Fysiologie van het hart
We hebben een hart omdat de diffusieafstanden anders te groot zijn.
Linkerventrikel & atrium voor grote circulatie → hoge druk
Rechterventrikel & atrium voor de kleine circulatie → lagere druk
De wand van de linkerventrikel is veel dikker dan die van de rechterventrikel, deze moet veel meer arbeid
verrichten om het bloed overal in het lichaam te krijgen.
Stroomrichting in het hart wordt bepaald door kleppen. Kleppen
sluiten als de druk voor de klep lager is dan na de klep. Als de druk
voor de klep (P1) groter is dan P2, dan opent de klep.
De instroomkleppen zijn de mitralisklep (links) en de
tricuspidalisklep (rechts). Dit zijn de atrioventriculaire kleppen, die
zich bevinden tussen atrium en ventrikel. Ze voorkomen de
terugstroming van ventrikels naar atria.
De uitstroomkkleppen zijn de semilunaire kleppen, de
pulmonalisklep (tussen rechterventrikel en truncus pulmonalis) en
de aortaklep (tussen linkerventrikel en aorta). Voorkomen
terugstroming van bloed naar de ventrikels.
