Spreekexamen

Goedemorgen, mijn naam is Fenneken Grijpink, ik ben 18 jaar en volg de opleiding pedagogisch
medewerker niveau 4.

Anno 2020 krijgen kinderen op steeds jongere leeftijd met de digitalisering te maken. Mobiele
telefoons, tablets en computers zijn niet meer uit het leven van kinderen weg te denken. Zeker
nu er op scholen vaak gebruikt wordt gemaakt van laptops. Hoe graag ouders hun kinderen
willen beschermen tegen allerlei gevaren, lukt dat helaas niet altijd, omdat zij niet weten wat hun
kinderen op sociaal media doen. Wij weten bijvoorbeeld dat er mensen zijn die zich anders
voordoen dan dat hij/zij werkelijk is, maar kinderen begrijpen nog niet. Kinderen zien de gevaren
van sociaal media niet. Mijn stelling is dan ook: Basisscholen moeten verplicht media-
onderwijs gaan aanbieden. Persoonlijk ben ik het met de stelling eens, maar daar ga ik straks
dieper op in.
Het basisonderwijs is grotendeels geregeld in de Wet op het primair onderwijs. Elke leerling
krijgt een aantal verplichte vakken. Deze zijn gecodificeerd in artikel 9 van deze wet. Naast deze
wetgeving bestaan er sinds 1993 kerndoelen voor het basisonderwijs. De reden van deze
kerndoelen is om te zorgen voor meer eenheid in wat kinderen kennen en kunnen bij het
verlaten van de basisschool. Mediawijsheid heeft geen vaste plaats binnen de regelgeving. De
inhouden en doelen zijn onder vijf thema’s benoemd. Dat zijn de thema’s:
- Medialisering van de samenleving: bewust zijn van inzicht hebben in de medialisering
va de samenleving, en het effect daarvan
- Media en beeldvorming: bewust zijn en inzicht hebben in de manier waarop media de
werkelijkheid kleuren, op welke manier media van invloed zijn op beeldvorming
- Media, ICT-(basis)vaardigheden en informatievaardigheden: om kunnen gaan met
apparaten. Software en toepassingen, kennis en vaardigheden in toepassingen die
privacy en veiligheid moeten waarborgen, basisvaardigheden die zich richten op het
toewijzen van informatie en het bewust en kritisch gebruiken van informatie
- Creëren en publiceren van media: begrijpen hoe media gebruikt worden, zelf media
kunnen produceren en creëren en daar doelen mee kunnen realiseren en daarop
reflecteren.
- Media, participatie en identiteit: doelbewust deelnemen in sociale netwerken, samen
met anderen, en daarop kunnen reflecteren. De veiligheid, privacy en de deelnamen van
zichzelf en andereen bewaken en beschermen.
Uit een rapport van ICT at School in Europe’ komt naar voren dat Nederland tot de Europese
koplopers behoort wat betreft het aantal kinderen dat toegang tot internet heeft.6
Het is bijzonder dat er zoveel kinderen toegang hebben tot het internet, maar dit onderdeel toch
niet behoort tot de lesstof op school. Op het internet zijn talloze dingen te vinden waar kinderen
zich onveilig bij kunnen voelen. Tegenwoordig hebben kinderen vaak al op jonge leeftijd een
eigen mobiele telefoon, een eigen e-mailadres en eigen online profielen. Kinderen kunnen online
benaderd worden door vreemden met verkeerde bedoelingen. Niet te vergeten dat kinderen via
smartphones 24 uur per dag online zijn. Uit het wetsvoorstel blijkt tevens dat ongeveer 25
procent van de kinderen een online profiel heeft. Niet iedereen krijgt positieve reactie daar op.
Uit recent onderzoek van het CBS blijkt bijvoorbeeld dat een op de zes meisjes online wordt
gepest. Voor ouders is het onmogelijk om dit allemaal te controleren en daardoor hebben
kinderen meer privacy dan voorheen.

De vraag is of de overheid er voldoende aan doet om de kinderen de juiste handvaten mee te
geven om zich in dit digitale tijdperk te redden.