SOCIAAL RECHT
~ Sociale zekerheid ~
Wat is sociale zekerheid?
Sociale zekerheid zorgt ervoor dat mensen beschermd worden wanneer ze tijdelijk of
definitief geen inkomen hebben, bijvoorbeeld door ziekte, werkloosheid of pensioen.
In de cursus wordt een onderscheid gemaakt tussen:
• Sociale zekerheid in de enge zin
- gebaseerd op bijdragen die betaald worden door werknemers, werkgevers of
zelfstandigen.
- mensen bouwen rechten op door te werken en bijdragen te betalen.
• Sociale bijstand (sociale zekerheid in de brede zin)
- voor mensen die onvoldoende middelen hebben.
- hulp via de overheid, bijvoorbeeld via het OCMW.
Casus Thomas
Thomas werkte jarenlang als magazijnier, maar verloor zijn job door een
herstructurering. Eerst leefde hij van een werkloosheidsuitkering, maar nadat zijn
rechten uitgeput waren, had hij geen inkomen meer.
Omdat hij geen spaargeld had en zijn kosten bleven oplopen, ging hij naar het OCMW. Na
een sociaal onderzoek kreeg hij een leefloon.
Naast financiële hulp kreeg hij ook begeleiding:
• persoonlijk traject
• opleiding tot heftruckchauffeur
• hulp bij sollicitaties
Belangrijk:
• sociale bijstand helpt mensen zonder voldoende inkomen.
• het OCMW speelt daarin een belangrijke rol.
, Financiering van de sociale zekerheid
De cursus verwijst naar:
• sociale bijdragen
• rijksbijdragen
• andere inkomsten
Dat betekent dat de sociale zekerheid gefinancierd wordt door:
1. bijdragen van werknemers en werkgevers
2. bijdragen van zelfstandigen
3. bijdragen van de overheid
4. andere inkomsten
Stelsel van de werknemers (loontrekkenden)
Werknemers zijn personen die werken met een arbeidsovereenkomst.
Zij betalen bijdragen voor verschillende takken van de sociale zekerheid:
1. Ziekte en invaliditeit
- gezondheidszorgen
- uitkeringen
2. Gezinsbijslag
3. Pensioenen
4. Arbeidsongevallen
5. Beroepsziekten
6. Werkloosheid
7. Jaarlijkse vakantie
Belangrijk:
• werknemers hebben een uitgebreid sociaal beschermingssysteem.
• niet alle uitkeringen worden rechtstreeks door de staat betaald.
Stelsel van de zelfstandigen
Zelfstandigen werken niet in een gezagsrelatie.
Zij betalen bijdragen voor:
1. Ziekte en invaliditeit
- gezondheidszorg
- uitkeringen
2. Gezinsbijslag en moederschap
3. Pensioenen
4. Overbruggingsrecht
5. Mantelzorg en rouw
Belangrijk:
• zelfstandigen hebben minder sociale bescherming dan werknemers.
• zij hebben bijvoorbeeld geen gewone werkloosheidsuitkering.
~ Sociale zekerheid ~
Wat is sociale zekerheid?
Sociale zekerheid zorgt ervoor dat mensen beschermd worden wanneer ze tijdelijk of
definitief geen inkomen hebben, bijvoorbeeld door ziekte, werkloosheid of pensioen.
In de cursus wordt een onderscheid gemaakt tussen:
• Sociale zekerheid in de enge zin
- gebaseerd op bijdragen die betaald worden door werknemers, werkgevers of
zelfstandigen.
- mensen bouwen rechten op door te werken en bijdragen te betalen.
• Sociale bijstand (sociale zekerheid in de brede zin)
- voor mensen die onvoldoende middelen hebben.
- hulp via de overheid, bijvoorbeeld via het OCMW.
Casus Thomas
Thomas werkte jarenlang als magazijnier, maar verloor zijn job door een
herstructurering. Eerst leefde hij van een werkloosheidsuitkering, maar nadat zijn
rechten uitgeput waren, had hij geen inkomen meer.
Omdat hij geen spaargeld had en zijn kosten bleven oplopen, ging hij naar het OCMW. Na
een sociaal onderzoek kreeg hij een leefloon.
Naast financiële hulp kreeg hij ook begeleiding:
• persoonlijk traject
• opleiding tot heftruckchauffeur
• hulp bij sollicitaties
Belangrijk:
• sociale bijstand helpt mensen zonder voldoende inkomen.
• het OCMW speelt daarin een belangrijke rol.
, Financiering van de sociale zekerheid
De cursus verwijst naar:
• sociale bijdragen
• rijksbijdragen
• andere inkomsten
Dat betekent dat de sociale zekerheid gefinancierd wordt door:
1. bijdragen van werknemers en werkgevers
2. bijdragen van zelfstandigen
3. bijdragen van de overheid
4. andere inkomsten
Stelsel van de werknemers (loontrekkenden)
Werknemers zijn personen die werken met een arbeidsovereenkomst.
Zij betalen bijdragen voor verschillende takken van de sociale zekerheid:
1. Ziekte en invaliditeit
- gezondheidszorgen
- uitkeringen
2. Gezinsbijslag
3. Pensioenen
4. Arbeidsongevallen
5. Beroepsziekten
6. Werkloosheid
7. Jaarlijkse vakantie
Belangrijk:
• werknemers hebben een uitgebreid sociaal beschermingssysteem.
• niet alle uitkeringen worden rechtstreeks door de staat betaald.
Stelsel van de zelfstandigen
Zelfstandigen werken niet in een gezagsrelatie.
Zij betalen bijdragen voor:
1. Ziekte en invaliditeit
- gezondheidszorg
- uitkeringen
2. Gezinsbijslag en moederschap
3. Pensioenen
4. Overbruggingsrecht
5. Mantelzorg en rouw
Belangrijk:
• zelfstandigen hebben minder sociale bescherming dan werknemers.
• zij hebben bijvoorbeeld geen gewone werkloosheidsuitkering.
