orthopedagogie
1 Orthopedagogie als wetenschap
Wat betekent orthopedagogie
Orthopedagogie = de wetenschap van het opvoeden, die zich richt op het bijsturen van
afwijkende opvoedingssituaties en het bieden van perspectief door middel van agogisch
handelen
Pedagogiek en pedagogie
Pedagogiek of opvoedingswetenschap
- Is de wetenschap die het opvoeden als object heeft en waarin het denken over
de opvoeding centraal staat
Pedagogie
- Het handelen, uitvoeren, de praktijk van het opvoeden
Opvoeden vertaalt zich in ontwikkelen, leren en veranderen. Dit vraagt enerzijds tijd en
voltrekt zich geleidelijk. Daarom spreken we van een ‘proces’
Opvoedingsproces
Ontwikkelen, leren en veranderen
Uniek via in relatie
Geleidelij gaan van
k opvoedingsfiguren en
kind
- In evolutie van eenzijdige naar meervoudige beïnvloeden
Meerzijdige beïnvloeding
Uiterlijke
Innerlijke
factoren vanuit
factoren vanuit
milieu en
aanleg
situatie
1
, orthopedagogie
Naast deze factoren gaan we dieper in op de relatie tussen opvoedingsfiguur en het
kind. We benoemen een aantal domeinen die de relatie tijdens het opvoedingsproces
kenmerken
1ste domein: de omgang met verantwoordelijkheid
- Sensitieve responsiviteit: gevoelig zijn voor de signalen van een kind
- Voorleven van normen, waarden: het goede voorbeeld geven
- Zelf verantwoordelijkheid opnemen: zowel door opvoeder als kind
2de domein: aandacht voor het unieke
- Niet programmeren maar ruimte voor de eigen onvoorziene weg
3de domein: de omgang met vrijheden en beperkingen
- Grenzen zijn belangrijk en nodig
- Grenzen nemen af naar mate kind opgroeit
Orthopedagogiek en orthopedagogie
Orthopedagogiek
- Afgeleid uit het grieks orthos = recht/juist of recht maken wat krom gegroeid is
- Wetenschap van het bijzonder opvoeden
- Een vorm van begeleiden/opvoeden die bijstuurt wat afwijkt van de norm
Orthopedagogie
- Het handelen, uitvoeren, de praktijk
- Wat er moet gebeuren om de scheefgegroeide opvoedingssituatie recht te
kunnen trekken
Problematische opvoedingssituatie (POS)
- Orthopedagogische hulpverleners proberen via hun agogisch handelen de
situatie opnieuw perspectief te bieden
Opvoeden in de moderne orthopedagogiek
- Vertrekt vanuit wensen en krachten van de client
- Grijp pas in als de veiligheid en integratie van mensen wordt bedreigd
Orthoagogiek
Pedagogiek richt zich op kinderen/jongeren
Orthoagogiek richt zich op volwassenen
Agogsiche handelen = deskundig, methodisch en intentioneel omgaan met
veranderingsprocessen
2
, orthopedagogie
Werkgebieden van de orthopedagogiek
Zintuigelijke functioneringsproblemen
- Personen die een beperking ervaren op gebied van 1 of meerdere zintuigen
Motorische functioneringsproblemen
- Personen die in hun motoriek belemmerd worden
Cognitieve functioneringsproblemen
- Hierbij gaat het om mensen die in hun intellectuele ontwikkeling belemmerd zijn
Gedrags- en emotionele functioneringsproblemen
- Mensen die door allerlei factoren in conflict zijn met zichzelf en/of hun omgeving
Meervoudige functioneringsproblemen
- Hier gaat het om een combinatie van hierboven omschreven
functioneringsproblemen
Orthopedagogiek en maatschappijvisie
Orthopedagogi Maatschappij
ek
- Oorsprong van de hulpverleningsvormen:
kerkelijk vs pluralistisch
Oorspronkelijk waren
hulpverleningsvormen vaak kerkelijk
gebonden, maar dit evolueerde naar
pluralistische
- Nu: vermaatschappelijking van de zorg
Leidde tot een evolutie in de
maatschappelijke visie op
hulpverlening, wat zich uitte in
verschillende visies op de plaats van
personen met beperkingen in de
samenleving
- Leidt tot een evolutie in maatschappelijke
visie op hulpverlening
3
1 Orthopedagogie als wetenschap
Wat betekent orthopedagogie
Orthopedagogie = de wetenschap van het opvoeden, die zich richt op het bijsturen van
afwijkende opvoedingssituaties en het bieden van perspectief door middel van agogisch
handelen
Pedagogiek en pedagogie
Pedagogiek of opvoedingswetenschap
- Is de wetenschap die het opvoeden als object heeft en waarin het denken over
de opvoeding centraal staat
Pedagogie
- Het handelen, uitvoeren, de praktijk van het opvoeden
Opvoeden vertaalt zich in ontwikkelen, leren en veranderen. Dit vraagt enerzijds tijd en
voltrekt zich geleidelijk. Daarom spreken we van een ‘proces’
Opvoedingsproces
Ontwikkelen, leren en veranderen
Uniek via in relatie
Geleidelij gaan van
k opvoedingsfiguren en
kind
- In evolutie van eenzijdige naar meervoudige beïnvloeden
Meerzijdige beïnvloeding
Uiterlijke
Innerlijke
factoren vanuit
factoren vanuit
milieu en
aanleg
situatie
1
, orthopedagogie
Naast deze factoren gaan we dieper in op de relatie tussen opvoedingsfiguur en het
kind. We benoemen een aantal domeinen die de relatie tijdens het opvoedingsproces
kenmerken
1ste domein: de omgang met verantwoordelijkheid
- Sensitieve responsiviteit: gevoelig zijn voor de signalen van een kind
- Voorleven van normen, waarden: het goede voorbeeld geven
- Zelf verantwoordelijkheid opnemen: zowel door opvoeder als kind
2de domein: aandacht voor het unieke
- Niet programmeren maar ruimte voor de eigen onvoorziene weg
3de domein: de omgang met vrijheden en beperkingen
- Grenzen zijn belangrijk en nodig
- Grenzen nemen af naar mate kind opgroeit
Orthopedagogiek en orthopedagogie
Orthopedagogiek
- Afgeleid uit het grieks orthos = recht/juist of recht maken wat krom gegroeid is
- Wetenschap van het bijzonder opvoeden
- Een vorm van begeleiden/opvoeden die bijstuurt wat afwijkt van de norm
Orthopedagogie
- Het handelen, uitvoeren, de praktijk
- Wat er moet gebeuren om de scheefgegroeide opvoedingssituatie recht te
kunnen trekken
Problematische opvoedingssituatie (POS)
- Orthopedagogische hulpverleners proberen via hun agogisch handelen de
situatie opnieuw perspectief te bieden
Opvoeden in de moderne orthopedagogiek
- Vertrekt vanuit wensen en krachten van de client
- Grijp pas in als de veiligheid en integratie van mensen wordt bedreigd
Orthoagogiek
Pedagogiek richt zich op kinderen/jongeren
Orthoagogiek richt zich op volwassenen
Agogsiche handelen = deskundig, methodisch en intentioneel omgaan met
veranderingsprocessen
2
, orthopedagogie
Werkgebieden van de orthopedagogiek
Zintuigelijke functioneringsproblemen
- Personen die een beperking ervaren op gebied van 1 of meerdere zintuigen
Motorische functioneringsproblemen
- Personen die in hun motoriek belemmerd worden
Cognitieve functioneringsproblemen
- Hierbij gaat het om mensen die in hun intellectuele ontwikkeling belemmerd zijn
Gedrags- en emotionele functioneringsproblemen
- Mensen die door allerlei factoren in conflict zijn met zichzelf en/of hun omgeving
Meervoudige functioneringsproblemen
- Hier gaat het om een combinatie van hierboven omschreven
functioneringsproblemen
Orthopedagogiek en maatschappijvisie
Orthopedagogi Maatschappij
ek
- Oorsprong van de hulpverleningsvormen:
kerkelijk vs pluralistisch
Oorspronkelijk waren
hulpverleningsvormen vaak kerkelijk
gebonden, maar dit evolueerde naar
pluralistische
- Nu: vermaatschappelijking van de zorg
Leidde tot een evolutie in de
maatschappelijke visie op
hulpverlening, wat zich uitte in
verschillende visies op de plaats van
personen met beperkingen in de
samenleving
- Leidt tot een evolutie in maatschappelijke
visie op hulpverlening
3
