Samenvatting OBS5 |Obstetrie - laagcomplexe kraamvrouw

Samenvatting OBS5
Toetsonderwerpen: Het is een casustoets, goed lezen, onderbouw waarom

Koorts PP, wat doe je als vpk
 De 6 B
o Benen
o Bekken
o Baarmoeder
o Buik
o Blaas
o Borsten
 Mews
 Lab: leuco’s crp, Hb, indien koorts >38,5: bloedkweken
 Lochiakweek
 Urinesediment
 Echo door arts
 Focus bepalen door anamnese, uitvragen, lichamelijk onderzoek
o Denk aan hechtingen
 Behandeling: AB

Koorts; wanneer welke oorzaken?
 1e en 2e dag PP; sepsis, GAS (kan binnen 24 uur al)
 3e en 4e dag PP; stuwing, endometritis
 4e en 5e dag PP: salpingitis, (pelvo)peritonitis
 6e en 7e dag PP; parametritis
 Na 5-6 dagen en 2e week PP; trombose/embolie
 1e week PP; infectie perineum
 2e week PP en later; mastitis
 Gedurende hele kraamweek; cystitis
 Let op; 1e 24 uur PP tot 38,5 kan normaal zijn, zonder andere
risicofactoren (zoals LGV)

Verschil tussen streptokok A en B
GAS: groep A streptokokken sepsis
 Kraamvrouwenkoorts; kan binnen 24 uur ontstaan
 Hevige buikpijn
 Vaak besmetting door iemand uit de omgeving (symptoom loos
dragerschap)
 Hoge piekende koorts tot boven 40 graden
 Hoofdpijn, verwardheid, zieke patiënte
 Snelle interventie vereist; AB IV + sepsis protocol
 Bij snel starten AB; 90% binnen 48 tot 72 uur verbetering ziektebeeld
 Complicaties; fasciitis necroticans (necrotiserende fascitis) – vaci van
spieren kan worden aangetast. (vleesetende bacterie)
 Verwekker: Groep A-streptokokken (Streptococcus pyogenes)

GAS en GBS; voor wie gevaarlijk
 GAS: streptococcus pyogenes -> Met name gevaarlijk voor
zwangere/kraamvrouw
 GBS; streptococcus agalactiae ->Met name gevaarlijk voor neonaat
 Doorgaans worden ze andersom niet ziek, maar het kan wel

,Indeling perineumrupturen:
 1e graads ruptuur
o Slijmvlies
 2e graads ruptuur
o Spier
 3a ruptuur: EAS <50%
o Externe anale sfinxter,
o Minder dan helft door
 3b ruptuur: EAS >50%
o Meer dan de helft door
 3c ruptuur: IAS
o Interne anale kringspier door
 4e graads ruptuur;
o rectumslijmvlies ook
aangedaan
o als armpje voorlicht, armpje gaat door het rectum heen (buttenhol)
o kringspier wel intact
o zeldzaam

perineumrupturen:
 Perineum kan eerste week pijnlijk zijn
 Episiotomiewonden, mindere mate rupturen: kunnen veel pijnklachten
geven
 Perineumruptuur of episiotomiewond genezen (wondranden glad en aan
elkaar sluiten, direct aangroeiend van de wondranden).
o Soms infecteert deze; rood, gezwollen, pus.
o Hierbij pijnklachten, soms temperatuursverhoging.
o Dan soms nodig om eerder hechtingen te verwijderen indien
mogelijk.
o Pijnklachten verminderen; lidocaïnezalf, PCM, ibuprofen, spoelflesje
o Stop zodra ergste pijn/roodheid weg is.

Totaalruptuur/OASIS (Obstetric anal sfincter injury)
 Meer kans bij kunstverlossing
 Forceps: 2x zoveel kans als vacuüm
 Risico: fecale incontinentie
 Preventie:
o medio laterale episiotomie
o Noorse handgreep
 Interne sfinxter kapot; soiling, wordt het vies, wat vocht
 Meteen goed hechten; dan herstel groot
o Bij secundair hechten (later); dan minder groot kans op herstel

Borstvoeding/lactatie
 zwangerschap
o hormonen; progesteron, oestrogeen, placentalactogeen (HPL),
prolactine.
 Gaan een rol spelen
o Progesteron, oestrogeen en HPL dalen na geboorte placenta -> stijgt
prolactine gehalte -> melkproductie
o Groei melkkanaaltjes en melkkliertjes.
o Kliertjes van Montgomery afscheiding substantie (antibacterieel;
vetlaagje, bescherming voor kloven)

, o Melkproductie geremd. Vooral door progesteron (en HPL)
 Na de geboorte
o Daling hormonen progesteron, oestrogeen, HPL
o Stijging oxytocine -> toeschietreflex
 Door tepelreflex (zuigen) beïnvloed hypofyse en prolactine en
oxytocine wordt uit hypofyse afgegeven. -> tepelerectie en
toeschieten van melk. Prolactine brengt activiteit melklier op
gang.
o Melkproductie komt op gang.
o Hoe meer je aanlegt, hoe meer receptoren worden geactiveerd
o Productie op gang, dan vraag en aanbod (hormonen spelen dan
geen rol meer). Aantal receptoren is al bepaald
o Hoeveel productie over 3 maanden wordt bij eerste dagen al
bepaald

Uitgangspunten motiverende gespreksvoering
 Partnerschap; samendoen op basis van gelijkwaardigheid. Partners
van elkaar. Jij weet veel over jouw eigen lichaam en wensen, ik heb de
kennis. Help jou hierbij.
o Samen beste voor jou of jouw kind
o Niet erboven staan
 Acceptatie; accepteren hoe de patiënt het wil
 Compassie; jij als hulpverlener het beste willen voor de patiënt.
o Je wil accepteren wat de patiënt wil, maar dit strookt niet altijd met
wat jij denkt/weet wat goed is.
o Belangen van patiënt zo goed mogelijk vertegenwoordigen.
 Ontlokken; doelgericht de motivatie te veranderen.
o De reden waarom je kiest ergens voor.
o Wat is de intrinsieke motivatie.
o Gedachtes dat de patiënt heeft ontlokken

Processen:
 Engageren: fundament, basis, veilige omgeving
(partnerschap), vertrouwensrelatie
 Focussen: op het probleem, focussen op
gedragsverandering die je wilt zien
 Ontlokken: waarom doe je dit
 Plan: nadenken wat te doen, verstel, plan maken
o Doe je vaak van nature

 Wat helpt wel bij gesprek en steun pp
o Begrip tonen
o Stilte tijdens een gesprek
o Complimenten maken
o Informatie geven
o Niet vergeten aandacht te besteden aan de vader, vaak veel
aandacht naar moeder
o Indien mogelijk buidelen en tijd alleen doorbrengen met het kind.
o Alle emoties zijn normaal
o Geef ouders tijd alleen met kind
o Geef ouders een goed gevoel over zichzelf
o Wat helpt niet
 Invullen; je zal het wel moeilijk hebben

,  Adviseren; ongevraagd
 Bagatelliseren; het minder erg maken

Aanvulling: Motiverende gespreksvoering
- Vraag: benoem het doel van motiverende gesprekstechnieken in kraamperiode
 Ouders stimuleren en ondersteunen in hun eigen motivatie en kracht om
gezonde keuzes te maken voor zichzelf en hun baby
 Een op samenwerking gerichte gespreksstijl, die iemands eigen motivatie
en bereidheid tot verandering versterkt.
 Versterken intrinsieke motivatie / Bevorderen gezond gedrag /
Ondersteunen hechting en ouderrol / Voorkomen van weerstand

Vraag: uitgangspunten van motiverende gesprekstechnieken; met
uitleg/voorbeelden
1. Partnerschap
 Uitleg: Hulpverlener en ouder werken samen als gelijkwaardige partners.
De professional heeft kennis, de ouder heeft ervaring en persoonlijke
waarden. Samen zoek je naar wat werkt.
 Voorbeeld:
Je wilt graag stoppen met roken heb ik begrepen. Ik kan jou helpen met
tips, zullen we samen kijken welke manier het beste bij je past?

2. Acceptatie
 Uitleg: De ouder wordt geaccepteerd zoals hij/zij is, zonder oordeel. Dit
betekent respect voor autonomie en keuzes.
 Voorbeeld:
Ik hoor dat je het lastig vind om te stoppen. Dat is begrijpelijk. Zullen we
samen kijken naar een eerste kleine stap? Hoe zie jij dit voor je?

3. Compassie
 Uitleg: Het gesprek wordt gevoerd vanuit oprechte zorg voor het welzijn
van de ouder en het kind. Je handelt in het belang van de ander, niet
vanuit je eigen overtuiging.
 Voorbeeld:
het klinkt alsof je je zorgen maakt of je het vol kan houden. Dat snap ik,
het is ook niet makkelijk. Ik denk graag met je mee en verwijs je graag
naar steun, zodat je het niet alleen hoeft te doen.

4. Ontlokken
 Uitleg: In plaats van adviezen opleggen, help je de ouder om zelf
motivatie, ideeën en oplossingen te verwoorden.
 Voorbeeld:
Je vertelde dat je wil dat je baby gezond geboren wordt. Wat denk je dat
jou helpt om stap voor stap te stoppen met roken.

Kenmerken depressie
 A:
o Depressieve stemming -> langer dan 2 weken aanhoudend
o Verlies van interesse en plezier
 B:
o Moeheid, minder energie
o Piekeren
o Slapeloosheid
o Minder eetlust