POLITICOLOGIE
26 september
LES 1
Gevolgen van politiek beleid
Levensverwachting:
Goed: Japan
Afwijking: USA
Mensen, de maatschappij, de overheid wil dit
Heeft te maken met politiek beleid
N°1 reden dood: overdosis drugs
Andere redenen: roken,
Preventiemiddelen
Vb: België → betaal veel belasting om zo’n doodsoorzaken te voorkomen
POLITICOLOGIE 1
, Conclusie:
Beleid maakt een verschil (levensverwachting, gelijkheid, gezondheid,
levenskwaliteit…)
Politieke wetenschappen: kunnen we die verschillen verklaren?
Doelstellingen
Politieke wetenschappen = wetenschappelijke kennis over de politiek, niet zelf aan
politiek doen of deelnemen aan politieke show
1. KENNIS: begrip, methoden, actoren, instellingen
2. BEGRIP: politiek als maatschappelijk proces
3. VAARDIGHEDEN: kritische, academische, wetenschappelijke analyse
Definitie politiek
Ruime definitie: “alles wat te maken heeft met het besturen van een samenleving
Ruime betekenis: elke groep van “samen leven”
Beperkter: territoriaal….
Vb: Vaticaanstad
Meer precieze definitie: het proces waarbij…
Het proces: “foto koningin Mathilde”
Politiek als dynamisch proces op meerdere niveaus: multi-level governace (nood
aan samenwerking tussen die niveaus. Structuren liggen niet vast doorheen de tijd
Samenlevingen
Sociale groep die gemeenschappelijke territorium en/of cultuur delen
( <-> Manuel Castells: “Network society”, niet langer territoriaal gebonden, samenleving
op basis van “weak ties” en virtuele netwerken
POLITICOLOGIE 2
, Veranderlijk gegeven: trend tot globalisering – maar ook een tegenactie door
benadrukken van lokale identiteiten
Bindend
Afdwingbaar, sactioneerbaar, verschil met andere sociale systemen: monopolie op
legitiem geweld
Voor de leden bindend
Macht van de staat is intern (op de eigen burgers). Niet ten aanzien van andere
staten, die elk zijn soeverein…
De regels van hun samenleven het gaat om wettelijke regels, niet om culturele normen
regels als beperking en als mogelijkheden scheppend
BEPALEN, BEWAREN, WIJZIGEN
Verandering als strategie, gericht op bewaren legitimiteit van het politiek systeem
Ideologisch debat tussen progressieven en conservatieven over gewenste mate van
staatsinterventie
Iedereen wil altijd meer interventie!!
Wijzigen vb: sommige misdaden worden strenger gestraft (vb: kindermisbruik religieus,
kindermishandeling gezin)
Handhaven
Niet alleen
Regelopstelling, ook handhaving
(Is de overheid machteloos geworden, of verwachten we juist steeds meer van de
staat? Bv: corona, dure prijzen energie…)
Hoeveel regels?
…
POLITICOLOGIE 3
, Vormen van politiek
België: federaal systeem
NL: unitaire staat
BE: te vergelijken met FR, NL, DU
Democratisch ↔︎autoritair
Unitair ↔︎federaal
Verschillende vormen (cfr. Kiessysteem)
Nut van comparatieve benadering binnen politieke wetenschappen
Kunnen we ontsnappen aan de politiek? NEE
Aristoteles…
28 september
LES 2: staat & macht
bindende regels
de staat legt bindende regels op aan leden van de samenleving
verplichting van de staat
zo niet → sturing gaat niet goed functioneren
om samen te kunnen leven moet het duidelijk zijn voor de leden van de
samenleving wat ze van elkaar kunnen verwachten
zo is er ook wel vrijheid
vb.: max. uur van geluid → voorkomt nachtlawaai
basis van regelgeving:
POLITICOLOGIE 4
26 september
LES 1
Gevolgen van politiek beleid
Levensverwachting:
Goed: Japan
Afwijking: USA
Mensen, de maatschappij, de overheid wil dit
Heeft te maken met politiek beleid
N°1 reden dood: overdosis drugs
Andere redenen: roken,
Preventiemiddelen
Vb: België → betaal veel belasting om zo’n doodsoorzaken te voorkomen
POLITICOLOGIE 1
, Conclusie:
Beleid maakt een verschil (levensverwachting, gelijkheid, gezondheid,
levenskwaliteit…)
Politieke wetenschappen: kunnen we die verschillen verklaren?
Doelstellingen
Politieke wetenschappen = wetenschappelijke kennis over de politiek, niet zelf aan
politiek doen of deelnemen aan politieke show
1. KENNIS: begrip, methoden, actoren, instellingen
2. BEGRIP: politiek als maatschappelijk proces
3. VAARDIGHEDEN: kritische, academische, wetenschappelijke analyse
Definitie politiek
Ruime definitie: “alles wat te maken heeft met het besturen van een samenleving
Ruime betekenis: elke groep van “samen leven”
Beperkter: territoriaal….
Vb: Vaticaanstad
Meer precieze definitie: het proces waarbij…
Het proces: “foto koningin Mathilde”
Politiek als dynamisch proces op meerdere niveaus: multi-level governace (nood
aan samenwerking tussen die niveaus. Structuren liggen niet vast doorheen de tijd
Samenlevingen
Sociale groep die gemeenschappelijke territorium en/of cultuur delen
( <-> Manuel Castells: “Network society”, niet langer territoriaal gebonden, samenleving
op basis van “weak ties” en virtuele netwerken
POLITICOLOGIE 2
, Veranderlijk gegeven: trend tot globalisering – maar ook een tegenactie door
benadrukken van lokale identiteiten
Bindend
Afdwingbaar, sactioneerbaar, verschil met andere sociale systemen: monopolie op
legitiem geweld
Voor de leden bindend
Macht van de staat is intern (op de eigen burgers). Niet ten aanzien van andere
staten, die elk zijn soeverein…
De regels van hun samenleven het gaat om wettelijke regels, niet om culturele normen
regels als beperking en als mogelijkheden scheppend
BEPALEN, BEWAREN, WIJZIGEN
Verandering als strategie, gericht op bewaren legitimiteit van het politiek systeem
Ideologisch debat tussen progressieven en conservatieven over gewenste mate van
staatsinterventie
Iedereen wil altijd meer interventie!!
Wijzigen vb: sommige misdaden worden strenger gestraft (vb: kindermisbruik religieus,
kindermishandeling gezin)
Handhaven
Niet alleen
Regelopstelling, ook handhaving
(Is de overheid machteloos geworden, of verwachten we juist steeds meer van de
staat? Bv: corona, dure prijzen energie…)
Hoeveel regels?
…
POLITICOLOGIE 3
, Vormen van politiek
België: federaal systeem
NL: unitaire staat
BE: te vergelijken met FR, NL, DU
Democratisch ↔︎autoritair
Unitair ↔︎federaal
Verschillende vormen (cfr. Kiessysteem)
Nut van comparatieve benadering binnen politieke wetenschappen
Kunnen we ontsnappen aan de politiek? NEE
Aristoteles…
28 september
LES 2: staat & macht
bindende regels
de staat legt bindende regels op aan leden van de samenleving
verplichting van de staat
zo niet → sturing gaat niet goed functioneren
om samen te kunnen leven moet het duidelijk zijn voor de leden van de
samenleving wat ze van elkaar kunnen verwachten
zo is er ook wel vrijheid
vb.: max. uur van geluid → voorkomt nachtlawaai
basis van regelgeving:
POLITICOLOGIE 4
