,1. Het belang van organiseren....................................................................................................4
1.1 Organiseren zit in onze genen..........................................................................................4
1.2 Wat verstaan we onder een ‘organisatie’?.......................................................................4
1.3 Van ‘organisatie’ naar ‘organiseren’.................................................................................5
1.4 niet belangrijk...................................................................................................................5
1.5 idem..................................................................................................................................5
Deel I – Het raamwerk en de ontwerpbenadering.....................................................................5
2. Organisatiekracht: het raamwerk...........................................................................................5
2.1 Organisatiekracht.............................................................................................................5
2.2 Doordacht ontwerpen: doelgericht én realistisch............................................................7
3. Organisatiekracht: de ontwerpbenadering............................................................................9
3.2 De ontwerpbenadering: analyseren, ontwerpen en ontwikkelen.................................10
Deel II – De eerste ontwerpfase: analyseren...........................................................................14
4. Wat je analyseert..............................................................................................................14
4.1 Richten............................................................................................................................14
4.2 Inrichten.........................................................................................................................15
4.3 Verrichten.......................................................................................................................16
4.4 Overzicht van Organisatiekracht: elementen en definities............................................18
5. Hoe je analyseert..............................................................................................................18
5.2 Van analyse naar interventie..........................................................................................21
Deel III – De tweede ontwerpfase: ontwerpen........................................................................24
6. De ontwerpaanpak...............................................................................................................24
6.1 De ontwerpstappen en bouwstenen..............................................................................24
6.2 Bezint eer ge begint........................................................................................................25
6.3 Plan van aanpak: het ontwerpproces starten................................................................25
Deel III – De tweede ontwerpfase: ontwerpen........................................................................29
7. Organisatievisie....................................................................................................................29
7.1 Het doel en de bouwstenen van een organisatievisie...................................................29
7.2 Effectief werken aan een organisatievisie......................................................................31
8. Hoofdontwerp......................................................................................................................32
8.1 Het doel, de scope en bouwstenen van een hoofdontwerp..........................................32
, 8.2 Kaders en uitgangspunten..............................................................................................33
8.3 Operationeel model.......................................................................................................33
8.4 Structuur en besturing in samenhang ontwerpen.........................................................34
8.5 Werken aan een integraal hoofdontwerp......................................................................35
9. Detailontwerp.......................................................................................................................36
9.1 De scope en bouwstenen van het detailontwerp..........................................................36
9.2 Opdracht en context.......................................................................................................37
9.3 Kaders en uitgangspunten..............................................................................................37
9.4 Processen en activiteiten...............................................................................................37
9.5 Functies, rollen en formatie...........................................................................................38
9.6 Detailstructuur, werkwijze en sturing in samenhang ontwerpen..................................38
9.7 Werken aan het detailontwerp......................................................................................39
Deel IV – De derde ontwerpfase: ontwikkelen.........................................................................39
10. Werkend krijgen: van ontwerp naar effect........................................................................40
10.1 Wat is implementeren?................................................................................................40
10.2 Hoe richt je de implementatie in?................................................................................40
11. Werkend houden: regelmatig evalueren en systematisch besturen..................................41
11.1 Feedback en evalueren.................................................................................................41
11.2 Systematisch besturen en ‘in control’ blijven..............................................................42
Belangrijkste kernbegrippen boek...........................................................................................43
Het complete Organisatiekracht-model 1 oogopslag...............................................................44
DE VOLLEDIGE ORGANISATIEKRACHT-CYCLUS..........................................................................47
DE KERN IN 10 REGELS.............................................................................................................49
, 1. Het belang van organiseren
Organiseren is geen eenmalige activiteit, maar een continu proces waarin mensen samenwerking doelgericht
vormgeven. Door taken, verantwoordelijkheden, middelen en besluitvorming op elkaar af te stemmen, worden
gezamenlijke prestaties mogelijk.
1.1 Organiseren zit in onze genen
Mensen organiseren zodra zij iets gezamenlijk willen bereiken. Zelfs zonder formele organisatie ontstaan
vanzelf afspraken over:
wie iets doet;
wat er moet gebeuren;
wanneer activiteiten plaatsvinden;
hoe werkzaamheden worden afgestemd;
wie beslissingen neemt.
Van individu naar collectief
Een individu beschikt over beperkte tijd, kennis en middelen. Samenwerking maakt specialisatie en onderlinge
aanvulling mogelijk.
Specialisatie + coördinatie → gezamenlijke capaciteit
Daarmee is organiseren een fundamenteel mechanisme waarmee mensen complexe activiteiten uitvoerbaar
maken.
1.2 Wat verstaan we onder een ‘organisatie’?
Een organisatie is een geordend samenwerkingsverband van mensen en middelen dat gericht is op het
realiseren van bepaalde doelen.
Daarbij zijn verschillende elementen met elkaar verbonden:
Element Centrale vraag
Doelen Wat willen we bereiken?
Mensen Wie draagt bij?
Taken Wat moet worden uitgevoerd?
Structuur Hoe zijn verantwoordelijkheden verdeeld?
Processen Hoe verloopt het werk?
Besturing Hoe worden keuzes gemaakt en bijgestuurd?
Middelen Waarmee worden resultaten gerealiseerd?
1.1 Organiseren zit in onze genen..........................................................................................4
1.2 Wat verstaan we onder een ‘organisatie’?.......................................................................4
1.3 Van ‘organisatie’ naar ‘organiseren’.................................................................................5
1.4 niet belangrijk...................................................................................................................5
1.5 idem..................................................................................................................................5
Deel I – Het raamwerk en de ontwerpbenadering.....................................................................5
2. Organisatiekracht: het raamwerk...........................................................................................5
2.1 Organisatiekracht.............................................................................................................5
2.2 Doordacht ontwerpen: doelgericht én realistisch............................................................7
3. Organisatiekracht: de ontwerpbenadering............................................................................9
3.2 De ontwerpbenadering: analyseren, ontwerpen en ontwikkelen.................................10
Deel II – De eerste ontwerpfase: analyseren...........................................................................14
4. Wat je analyseert..............................................................................................................14
4.1 Richten............................................................................................................................14
4.2 Inrichten.........................................................................................................................15
4.3 Verrichten.......................................................................................................................16
4.4 Overzicht van Organisatiekracht: elementen en definities............................................18
5. Hoe je analyseert..............................................................................................................18
5.2 Van analyse naar interventie..........................................................................................21
Deel III – De tweede ontwerpfase: ontwerpen........................................................................24
6. De ontwerpaanpak...............................................................................................................24
6.1 De ontwerpstappen en bouwstenen..............................................................................24
6.2 Bezint eer ge begint........................................................................................................25
6.3 Plan van aanpak: het ontwerpproces starten................................................................25
Deel III – De tweede ontwerpfase: ontwerpen........................................................................29
7. Organisatievisie....................................................................................................................29
7.1 Het doel en de bouwstenen van een organisatievisie...................................................29
7.2 Effectief werken aan een organisatievisie......................................................................31
8. Hoofdontwerp......................................................................................................................32
8.1 Het doel, de scope en bouwstenen van een hoofdontwerp..........................................32
, 8.2 Kaders en uitgangspunten..............................................................................................33
8.3 Operationeel model.......................................................................................................33
8.4 Structuur en besturing in samenhang ontwerpen.........................................................34
8.5 Werken aan een integraal hoofdontwerp......................................................................35
9. Detailontwerp.......................................................................................................................36
9.1 De scope en bouwstenen van het detailontwerp..........................................................36
9.2 Opdracht en context.......................................................................................................37
9.3 Kaders en uitgangspunten..............................................................................................37
9.4 Processen en activiteiten...............................................................................................37
9.5 Functies, rollen en formatie...........................................................................................38
9.6 Detailstructuur, werkwijze en sturing in samenhang ontwerpen..................................38
9.7 Werken aan het detailontwerp......................................................................................39
Deel IV – De derde ontwerpfase: ontwikkelen.........................................................................39
10. Werkend krijgen: van ontwerp naar effect........................................................................40
10.1 Wat is implementeren?................................................................................................40
10.2 Hoe richt je de implementatie in?................................................................................40
11. Werkend houden: regelmatig evalueren en systematisch besturen..................................41
11.1 Feedback en evalueren.................................................................................................41
11.2 Systematisch besturen en ‘in control’ blijven..............................................................42
Belangrijkste kernbegrippen boek...........................................................................................43
Het complete Organisatiekracht-model 1 oogopslag...............................................................44
DE VOLLEDIGE ORGANISATIEKRACHT-CYCLUS..........................................................................47
DE KERN IN 10 REGELS.............................................................................................................49
, 1. Het belang van organiseren
Organiseren is geen eenmalige activiteit, maar een continu proces waarin mensen samenwerking doelgericht
vormgeven. Door taken, verantwoordelijkheden, middelen en besluitvorming op elkaar af te stemmen, worden
gezamenlijke prestaties mogelijk.
1.1 Organiseren zit in onze genen
Mensen organiseren zodra zij iets gezamenlijk willen bereiken. Zelfs zonder formele organisatie ontstaan
vanzelf afspraken over:
wie iets doet;
wat er moet gebeuren;
wanneer activiteiten plaatsvinden;
hoe werkzaamheden worden afgestemd;
wie beslissingen neemt.
Van individu naar collectief
Een individu beschikt over beperkte tijd, kennis en middelen. Samenwerking maakt specialisatie en onderlinge
aanvulling mogelijk.
Specialisatie + coördinatie → gezamenlijke capaciteit
Daarmee is organiseren een fundamenteel mechanisme waarmee mensen complexe activiteiten uitvoerbaar
maken.
1.2 Wat verstaan we onder een ‘organisatie’?
Een organisatie is een geordend samenwerkingsverband van mensen en middelen dat gericht is op het
realiseren van bepaalde doelen.
Daarbij zijn verschillende elementen met elkaar verbonden:
Element Centrale vraag
Doelen Wat willen we bereiken?
Mensen Wie draagt bij?
Taken Wat moet worden uitgevoerd?
Structuur Hoe zijn verantwoordelijkheden verdeeld?
Processen Hoe verloopt het werk?
Besturing Hoe worden keuzes gemaakt en bijgestuurd?
Middelen Waarmee worden resultaten gerealiseerd?
