Samenvatting – Visual Basics
Marie Engels 1GDM1
Inleiding:
Les 1 – ontwerpanalyse: Pg 2
Les 2 – drukwerk: Pg 10
Les 4 – multipage publicaties: Pg 14
Les 5 – redactionele media: Pg 25
Les 7 – affiches & posters: Pg 32
Les 8 – formats en media displays: Pg 38
Les 10 – website basics: Pg 39
Les 11 – App basics: Pg 43
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
1
, Les 1 – Ontwerpanalyse
Waarom is ontwerpanalyse belangrijk?
Ontwerpanalyse = leren kijken, begrijpen en kiezen als ontwerper → waarom werkt een
ontwerp & waarom zijn deze ontwerpkeuzes gemaakt?
Het gaat niet over je persoonlijke smaak maar over ‘werkt het of niet?’
Ontwerp staat nooit los van deze 3: medium, context & gebruiker (doelgroep)
Analyse moet bevatten: argumentie & motivatie
Vb.
Zonder analyse:
1. Je gaat blind ontwerpen
Je ontwerpt op gevoel (gutfeeling) en als beginner is dit nog niet voldoende ontwikkelt.
Je gaat je keuzes niet kunnen beargumenteren.
2. Omdat media verschillend werken
Verschillende media:
• hebben andere kijkduur
• andere schaal
• andere interactie (Vb. Wandel je er voorbij?)
3. Omdat analyse leidt tot betere ontwerpen
Sterke ontwerpen zijn het gevolg van sterke ontwerpbeslissingen. En sterke beslissingen
komen uit analyse.
Hoe analyseren we in Visual Basics?
Ontwerpanalyse = begrijpen hoe ontwerpkeuzes werken in functie van context,
gebruiker en medium. (examenvraag)
1. Context
• Waar verschijnt dit ontwerp?
• In welke situatie?
• Onder welke omstandigheden?
2. Gebruiker
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
2
, • Wie gebruikt of ziet dit?
• Wat wil die persoon doen?
• Welke kennis, aandacht of verwachtingen heeft die?
3. Medium
• Via welk medium gebeurt dit?
• Wat kan dit medium wel en niet?
• Hoe lang en hoe intens is het contact?
4. Ontwerpkeuzes
• Typografie
• Beeld
• Kleur (Vb. Riso-print: elke kleur wordt apart gedrukt->
weten wat dit is!!
• Compositie / hiërarchie
→ Wat doen deze keuzes voor de gebruiker in deze context, via dit medium?
→ Als je één van deze vier stappen overslaat, wordt je analyse oppervlakkig.
5. Reflectie:
• Welke zaken zijn eye-openers?
• Wat is nieuwe info?
• Wat neem ik mee voor mijn eigen werk?
• Dit ontwerp werkt (of werkt niet) omdat …
→ Belangrijk: kantelmoment van analyseren naar ontwerpen.
(Als je dit bv aan chatgpt zou vragen zou je hier niets van
leren)
Voorbeeld analyse (1):
Case: Affiche voor The Public Theater Bring in ‘da noise, bring
in ‘da funk, NYC
Ontwerper: Paula Scher (Pentagram)
Tijdsperiode: 1995
Mediavorm: Printaffiche (publieke ruimte)
1. Context
Deze affiche wordt ingezet in de publieke ruimte van New York (straatreclame, gevels,
metrostations). De kijker bevindt zich vaak in beweging en heeft slechts enkele
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
3
, seconden om het ontwerp waar te nemen. De context wordt gekenmerkt door:
• veel visuele prikkels
• concurrentie met andere affiches en uithangborden
• wisselende kijkafstand (dichtbij vs. voorbijlopen) Het ontwerp moet opvallen en
onmiddellijk leesbaar zijn.
2. Gebruiker
De primaire gebruiker is een stedelijke voorbijganger met mogelijke interesse in cultuur
of theater. (Dit kan zowel een vaste theaterbezoeker zijn als iemand die het theater nog
niet kent.) Belangrijke kenmerken van de gebruiker:
• beperkte aandachtsspanne
• geen actieve zoektocht naar informatie
• snelle, vluchtige blik
• behoefte aan onmiddellijke herkenning Het ontwerp moet geen uitleg vragen, maar
direct communiceren en interesse wekken.
3. Medium
Het medium is een printaffiche, wat specifieke eigenschappen met zich meebrengt:
• statisch beeld
• geen interactie
• geen animatie
• één vast moment van aandacht
• leesbaarheid vanop afstand is cruciaal In tegenstelling tot digitale media kan de
affiche:
• geen extra informatie tonen op aanvraag
• geen navigatie of verdieping aanbieden Alles moet in één beeld werken.
4. Ontwerpkeuzes
- Typografie: De affiche gebruikt grote, vette lettervormen (kapitalen) als primair
visueel element. Tekst fungeert hier niet alleen als informatiedrager, maar als
beeld.
• Grote letters → leesbaar vanop afstand
• Sterke typografische hiërarchie → snelle scanbaarheid
• Expressieve lettervormen → energieke, stedelijke uitstraling Dit ondersteunt de
nood aan snelle herkenning in een drukke context.
- Beeldgebruik: Er is geen traditioneel beeld (zoals fotografie of illustratie). De
typografie vervangt het beeld volledig. Dit voorkomt detailverlies op afstand en
versterkt de directe impact.
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
4
Marie Engels 1GDM1
Inleiding:
Les 1 – ontwerpanalyse: Pg 2
Les 2 – drukwerk: Pg 10
Les 4 – multipage publicaties: Pg 14
Les 5 – redactionele media: Pg 25
Les 7 – affiches & posters: Pg 32
Les 8 – formats en media displays: Pg 38
Les 10 – website basics: Pg 39
Les 11 – App basics: Pg 43
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
1
, Les 1 – Ontwerpanalyse
Waarom is ontwerpanalyse belangrijk?
Ontwerpanalyse = leren kijken, begrijpen en kiezen als ontwerper → waarom werkt een
ontwerp & waarom zijn deze ontwerpkeuzes gemaakt?
Het gaat niet over je persoonlijke smaak maar over ‘werkt het of niet?’
Ontwerp staat nooit los van deze 3: medium, context & gebruiker (doelgroep)
Analyse moet bevatten: argumentie & motivatie
Vb.
Zonder analyse:
1. Je gaat blind ontwerpen
Je ontwerpt op gevoel (gutfeeling) en als beginner is dit nog niet voldoende ontwikkelt.
Je gaat je keuzes niet kunnen beargumenteren.
2. Omdat media verschillend werken
Verschillende media:
• hebben andere kijkduur
• andere schaal
• andere interactie (Vb. Wandel je er voorbij?)
3. Omdat analyse leidt tot betere ontwerpen
Sterke ontwerpen zijn het gevolg van sterke ontwerpbeslissingen. En sterke beslissingen
komen uit analyse.
Hoe analyseren we in Visual Basics?
Ontwerpanalyse = begrijpen hoe ontwerpkeuzes werken in functie van context,
gebruiker en medium. (examenvraag)
1. Context
• Waar verschijnt dit ontwerp?
• In welke situatie?
• Onder welke omstandigheden?
2. Gebruiker
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
2
, • Wie gebruikt of ziet dit?
• Wat wil die persoon doen?
• Welke kennis, aandacht of verwachtingen heeft die?
3. Medium
• Via welk medium gebeurt dit?
• Wat kan dit medium wel en niet?
• Hoe lang en hoe intens is het contact?
4. Ontwerpkeuzes
• Typografie
• Beeld
• Kleur (Vb. Riso-print: elke kleur wordt apart gedrukt->
weten wat dit is!!
• Compositie / hiërarchie
→ Wat doen deze keuzes voor de gebruiker in deze context, via dit medium?
→ Als je één van deze vier stappen overslaat, wordt je analyse oppervlakkig.
5. Reflectie:
• Welke zaken zijn eye-openers?
• Wat is nieuwe info?
• Wat neem ik mee voor mijn eigen werk?
• Dit ontwerp werkt (of werkt niet) omdat …
→ Belangrijk: kantelmoment van analyseren naar ontwerpen.
(Als je dit bv aan chatgpt zou vragen zou je hier niets van
leren)
Voorbeeld analyse (1):
Case: Affiche voor The Public Theater Bring in ‘da noise, bring
in ‘da funk, NYC
Ontwerper: Paula Scher (Pentagram)
Tijdsperiode: 1995
Mediavorm: Printaffiche (publieke ruimte)
1. Context
Deze affiche wordt ingezet in de publieke ruimte van New York (straatreclame, gevels,
metrostations). De kijker bevindt zich vaak in beweging en heeft slechts enkele
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
3
, seconden om het ontwerp waar te nemen. De context wordt gekenmerkt door:
• veel visuele prikkels
• concurrentie met andere affiches en uithangborden
• wisselende kijkafstand (dichtbij vs. voorbijlopen) Het ontwerp moet opvallen en
onmiddellijk leesbaar zijn.
2. Gebruiker
De primaire gebruiker is een stedelijke voorbijganger met mogelijke interesse in cultuur
of theater. (Dit kan zowel een vaste theaterbezoeker zijn als iemand die het theater nog
niet kent.) Belangrijke kenmerken van de gebruiker:
• beperkte aandachtsspanne
• geen actieve zoektocht naar informatie
• snelle, vluchtige blik
• behoefte aan onmiddellijke herkenning Het ontwerp moet geen uitleg vragen, maar
direct communiceren en interesse wekken.
3. Medium
Het medium is een printaffiche, wat specifieke eigenschappen met zich meebrengt:
• statisch beeld
• geen interactie
• geen animatie
• één vast moment van aandacht
• leesbaarheid vanop afstand is cruciaal In tegenstelling tot digitale media kan de
affiche:
• geen extra informatie tonen op aanvraag
• geen navigatie of verdieping aanbieden Alles moet in één beeld werken.
4. Ontwerpkeuzes
- Typografie: De affiche gebruikt grote, vette lettervormen (kapitalen) als primair
visueel element. Tekst fungeert hier niet alleen als informatiedrager, maar als
beeld.
• Grote letters → leesbaar vanop afstand
• Sterke typografische hiërarchie → snelle scanbaarheid
• Expressieve lettervormen → energieke, stedelijke uitstraling Dit ondersteunt de
nood aan snelle herkenning in een drukke context.
- Beeldgebruik: Er is geen traditioneel beeld (zoals fotografie of illustratie). De
typografie vervangt het beeld volledig. Dit voorkomt detailverlies op afstand en
versterkt de directe impact.
Samenvatting Visual basics – Engels Marie 1GDM1
4
