Modernisme
Wat is het modernisme?
Een stroming die zich in begin 20e eeuw ontwikkeld heeft vernieuwende stroming als
reactie op realisme + naturalisme periode van verandering door opkomst industrialisatie +
democratisering + politieke onrust + ECO crisis + WOI
Kenmerken
o Nieuwe verteltechnieken stream of consciousness (innerlijke gedachten van
personage worden weergegeven zonder duidelijke structuur) + onbetrouwbare
vertellers + doorbreking van normale tijdsbeleving
o Subjectiviteit + individualisme innerlijke gedachten + gevoelens
o Intertekstualiteit schrijvers erg bewust van hun schrijfproces verwijzen naar
andere kunstvormen in hun verhalen
o Vervreemding teksten bevatten elementen van desoriëntatie in een steeds sneller
veranderende wereld zetten zich af tegen traditionele vormen van literatuur
Binnen het modernisme verschillende stromingen die met elkaar een verband houden
maar andere klemtonen leggen
o Expressionisme focus op innerlijke gevoelens + conflicten van personages
benadrukt het persoonlijke in reactie op maatschappelijke veranderingen (WOI)
Ritmische typografie experimenteel + ongewone lettertypen / lay-outs /
ritme + ongrammaticale zinnen + ontbreken hoofdletters/leestekens +
gebruik dagelijkse taal emotionele toon van tekst te versterken
o Graphic novel verhalende / thematische vertelling in vorm van stripverhalen
streven naar een verhaallijn + karakterontwikkeling + thematische complexiteit
complexe verhalen vertellen met tekst en beeld literaire kunstvorm bedoeld
voor volwassenen
Wie is Paul van Ostaijen?
Belgische poëet geboren in Antwerpen in 1896 + gestorven in 1928
Geboren + opgegroeid in Antwerpen daarna verhuisd naar Berlijn centrum
modernisme hij kreeg hierdoor meer kennis van het modernisme en de substromingen
schreef BEZETTE STAD (mbv stream of consciousness + ritmische typografie) maakt dit
boek als onderzoek naar modernisme door maatschappelijke veranderingen na WOI
Boem paukeslag pauk is een instrument dat hol klinkt verwijst naar bombardement
Antwerpen tijdens WOI
o Gebruik chaotische beelden razen rennen razen rennen
o Geluiden boem + opsomming instrumenten
o Typografie chaos
o Stijl
Assonantie alle, vallen, halt
Metafoor hoeren slangen hoeren die zich als slangen werpen op
mannen
Herhaling razen rennen ritme + alliteratie