CRIMINOLOGIE
SAMENVATTING – RECHTSPRAKTIJK
RANI DETEMMERMAN
VIVES HOGESCHOOL
,Inhoud
HOOFDSTUK 1: Wat is criminologie? .............................................................................................................. 5
Maatschappelijk belang van criminologie.................................................................................................... 5
Criminologie is een eclectische wetenschap............................................................................................... 5
HOOFDSTUK 2: Historisch overzicht .............................................................................................................. 6
DE OUDE TIJDEN........................................................................................................................................ 6
DE NIEUWE TIJDEN – KLASSIEKE SCHOOL (vanaf 1650) .............................................................................. 7
POSITIVISME.............................................................................................................................................. 9
HOOFDSTUK 3: Misdaaddefinities................................................................................................................ 10
HOOFDSTUK 1: Het belang van de context van criminaliteitscijfers ............................................................... 13
How to lie with statistics .......................................................................................................................... 13
Het Dark Number ..................................................................................................................................... 14
Hoe komt het dark nummer tot stand? .................................................................................................. 14
Hoe kun je het dark number zichtbaar maken? ...................................................................................... 14
HOOFDSTUK 2: De politiestatistieken .......................................................................................................... 15
De Algemene Nationale Gegevensbank (ANG)........................................................................................... 15
Basis van registratie ............................................................................................................................. 15
Het proces-verbaal (PV) ........................................................................................................................... 15
Soorten proces-verbaal ........................................................................................................................ 16
De criminaliteitsgraad .............................................................................................................................. 17
LOKAAL: gemeenten vergelijken ............................................................................................................ 17
INTERNATIONAAL: landen vergelijken ................................................................................................... 17
HOOFDSTUK 1: De spanningstheorieën (strain) ............................................................................................ 18
De anomietheorie van DURKHEIM ............................................................................................................ 18
De anomietheorie van MERTON ................................................................................................................ 18
Vijf soorten reacties .............................................................................................................................. 19
De delinquente subcultuur (COHEN) ........................................................................................................ 20
Drie soorten reacties ............................................................................................................................ 20
Differentiële gelegenheidstheorie (Coward en Ohlin) ............................................................................. 20
HOOFDSTUK 2: De sociologische theorieën ................................................................................................. 22
De ecologische benadering (Chicago School) - PARK en BURGESS ............................................................ 22
De sociale controletheorie (HIRSCHI) ....................................................................................................... 23
Vier elementen die zorgen voor verbinding met de samenleving ............................................................. 24
HOOFDSTUK 3: De biosociale en psychologische criminologische theorieën ................................................ 24
De biologische theorieën (BUIKHUIZEN) ................................................................................................... 24
1
, Andere biologische theorieën ................................................................................................................... 25
Syndroom van Klinefelter (XXY-syndroom) ............................................................................................. 25
Monoamine-oxidase-A-gen (MAOA)31 ................................................................................................... 25
De psychologische theorieën ................................................................................................................... 25
Behaviorisme ....................................................................................................................................... 25
Differentiële associatietheorie – SUTHERLAND...................................................................................... 25
HOOFDSTUK 4: Situationele controle theorieën............................................................................................ 26
Crime prevention through environmental design (CPTED) .......................................................................... 26
Politionele strategieën en private beveiliging ............................................................................................. 26
Politionele strategieën .......................................................................................................................... 26
HOOFDSTUK 1: Forensische wetenschappen ............................................................................................... 28
Begrippen van onderzoeksgebieden ......................................................................................................... 28
Het lichaam na het overlijden ................................................................................................................... 29
Livor Mortis of lijkvlekken ...................................................................................................................... 29
Rigor Mortis of lijkstijfheid ..................................................................................................................... 29
Algor Mortis of lijkkoude........................................................................................................................ 29
Putrefactie of verrotting ........................................................................................................................ 30
Mummificatie over verdroging ............................................................................................................... 30
Adipocire of lijkwas............................................................................................................................... 30
Aaseters of entomologie ....................................................................................................................... 30
HOOFDSTUK 2: A million ways to die ............................................................................................................ 31
Verhanging .............................................................................................................................................. 31
Wurging ................................................................................................................................................... 31
Smoring ................................................................................................................................................... 31
Versmachting .......................................................................................................................................... 31
Verdrinking .............................................................................................................................................. 31
Verbranding ............................................................................................................................................. 32
Traumaletsels .......................................................................................................................................... 32
Steekwonden ........................................................................................................................................... 33
Schotwonden .......................................................................................................................................... 33
Verkeersletsels ........................................................................................................................................ 33
HOOFDSTUK 1: Wettelijke bepalingen .......................................................................................................... 34
HOOFDSTUK 2: De producten en hun effecten ............................................................................................. 34
HOOFDSTUK 3: Is een drugsafhankelijke een zieke? ..................................................................................... 35
Verschillende soorten afhankelijkheid ...................................................................................................... 35
Geestelijke (psychische) afhankelijkheid ............................................................................................... 35
2
, Lichamelijke (fysieke) afhankelijkheid ................................................................................................... 35
Tolerantie ............................................................................................................................................. 35
Wat zegt DSM 5 (V) over verdovende middelen? ..................................................................................... 36
Is afhankelijkheid een ziekte of een keuze? ............................................................................................ 36
HOOFDSTUK 4: Waarom gebruikt men drugs? .............................................................................................. 36
Vijf soorten gebruikers ............................................................................................................................. 37
De experimentele gebruiker .................................................................................................................. 37
De recreatieve gebruiker ....................................................................................................................... 37
De gewoontegebruiker .......................................................................................................................... 37
De excessieve gebruiker ....................................................................................................................... 37
De verslaafde ....................................................................................................................................... 37
HOOFDSTUK 5: Het drugsbeleid in Vlaanderen ............................................................................................. 37
HOOFDSTUK 6: Preventiestrategieën en harm reduction............................................................................... 38
Gebruikers ........................................................................................................................................... 38
3M-methodiek bij hulpverlening ............................................................................................................ 38
Harm reduction .................................................................................................................................... 38
HOOFDSTUK 7: Druggerelateerde criminaliteit ............................................................................................. 39
Psychofarmacologische criminaliteit ........................................................................................................ 39
Economische compulsieve criminaliteit ................................................................................................... 39
Systemische criminaliteit ......................................................................................................................... 39
Inbreuken op de drugwetgeving ................................................................................................................ 39
HOOFDSTUK 1: De veiligheidsplannen ......................................................................................................... 40
Kadernota Integrale Veiligheid (KIV) .......................................................................................................... 40
Het lokaal veiligheidsplan ........................................................................................................................ 40
Nationaal veiligheidsplan (NVP) ................................................................................................................ 40
Zonaal veiligheidsplan (ZVP) ..................................................................................................................... 40
HOOFDSTUK 2: De actoren – De Politie ........................................................................................................ 41
Incidenten ............................................................................................................................................ 42
HOOFDSTUK 3: De actoren – De penitentiaire instellingen (EPI) .................................................................... 43
De organisatie van de penitentiaire instellingen......................................................................................... 43
De geschiedenis van de gevangenis .......................................................................................................... 43
HOOFDSTUK 4: De actoren – De private veiligheid ........................................................................................ 44
Bewakingsagenten ................................................................................................................................... 44
Veiligheidsdiensten van openbare vervoersmaatschappijen ...................................................................... 44
Maritieme veiligheid ................................................................................................................................. 44
HOOFDSTUK 5: De actoren – Vlaanderen ..................................................................................................... 45
3