Thema_4: Toegankelijkheid & diversiteit
4.1. Toegankelijkheid
Toegankelijk
= Als iedereen het zonder problemen kan gebruiken.
↪ Beperkingen en hulpmiddelen normaliseren in de omgeving.
↪ Toegankelijkheid is niet alleen 'kan iemand binnen?', maar ook: kan iemand het aanbod
vinden, begrijpen, betalen, vertrouwen en effectief gebruiken?
4.1.1. Beperkingen
Type Voorbeelden / kern
problemen met bewegen / fysieke
Motorische beperking
toegankelijkheid
beperkingen in verstandelijk functioneren en
Verstandelijke beperking
adaptieve vaardigheden
Visuele beperking problemen met zien
Auditieve beperking problemen met horen
Onzichtbare beperking beperking die niet meteen zichtbaar is
4.1.2 Toegankelijkheid in de GGZ
Meer dan 1 op 5 volwassen Vlamingen had het voorbije jaar ernstige psychische problemen met
impact op het dagelijks leven.
↪ Gemiddeld ± 10 jaar uitstel vooraleer mensen hulp zoeken.
↪ 6/10 denkt het probleem zelf te zullen oplossen.
↪ 5/10 ervaart geen probleem/nood aan behandeling.
↪ 2/10 vreest dat hulp te veel zal kosten.
↪ 1/10 noemt stigma als drempel.
↪ 68% weet niet goed waar of bij wie behandeling te vinden is.
↪ 40% kan niet meteen starten; gemiddeld ± 3 maanden wachten op een eerste behandeling.
↪ Bijna 1/10 wacht langer dan 6 maanden.
Belangrijk
= Een gebrek aan hulpzoekgedrag betekent niet automatisch dat iemand 'niet gemotiveerd' is.
Drempels kunnen in het systeem zelf zitten: kostprijs, openingsuren, wachttijden, stigma,
informatiegebrek, bereikbaarheid, enz.
1
, 4.1.3 Gelijkheid ≠ gelijkwaardigheid
Gelijkheid
= iedereen hetzelfde behandelen.
Gelijkwaardigheid
= rekening houden met verschillende noden zodat mensen een gelijkwaardig resultaat/kans
krijgen.
↪ Soms zijn andere acties nodig voor bepaalde groepen om tot een gelijkwaardiger resultaat te
komen.
↪ Voorbeeld: ruimere openingsuren of zorg op plaatsen waar eerder weinig voorzieningen
waren.
Gericht universalisme
= inzetten op kwetsbare groepen kan de levensomstandigheden van de hele samenleving
verbeteren.
↪ Voorbeeld: toegankelijke gebouwen met liften/hellende vlakken zijn nuttig voor veel meer
mensen dan alleen rolstoelgebruikers.
Toegankelijke zorg
= betere zorg voor iedereen.
4.2. De 9 B’s van toegankelijkheid
= 9 invalshoeken om na te gaan of een werking, organisatie, campagne of hulpverlening
toegankelijk is.
B Kern Herkenning / vraag
Aanbod voldoet aan behoeften,
Is het aanbod écht bruikbaar
Bruikbaarheid ook van specifieke
voor mijn doelgroep?
doelgroepen.
Aanbod is beschikbaar; weinig Wachttijden?
Beschikbaarheid administratieve/andere Aanmeldingsdrempels?
drempels. Administratie?
Prijs en
bijkomende/psychologische Kan iedereen dit betalen?
Betaalbaarheid
kosten vormen geen onnodige Vervoer/kinderopvang?
drempel.
Fysiek, ruimtelijk en in tijd Locatie? Openingsuren?
Bereikbaarheid
toegankelijk. Vervoer?
2
4.1. Toegankelijkheid
Toegankelijk
= Als iedereen het zonder problemen kan gebruiken.
↪ Beperkingen en hulpmiddelen normaliseren in de omgeving.
↪ Toegankelijkheid is niet alleen 'kan iemand binnen?', maar ook: kan iemand het aanbod
vinden, begrijpen, betalen, vertrouwen en effectief gebruiken?
4.1.1. Beperkingen
Type Voorbeelden / kern
problemen met bewegen / fysieke
Motorische beperking
toegankelijkheid
beperkingen in verstandelijk functioneren en
Verstandelijke beperking
adaptieve vaardigheden
Visuele beperking problemen met zien
Auditieve beperking problemen met horen
Onzichtbare beperking beperking die niet meteen zichtbaar is
4.1.2 Toegankelijkheid in de GGZ
Meer dan 1 op 5 volwassen Vlamingen had het voorbije jaar ernstige psychische problemen met
impact op het dagelijks leven.
↪ Gemiddeld ± 10 jaar uitstel vooraleer mensen hulp zoeken.
↪ 6/10 denkt het probleem zelf te zullen oplossen.
↪ 5/10 ervaart geen probleem/nood aan behandeling.
↪ 2/10 vreest dat hulp te veel zal kosten.
↪ 1/10 noemt stigma als drempel.
↪ 68% weet niet goed waar of bij wie behandeling te vinden is.
↪ 40% kan niet meteen starten; gemiddeld ± 3 maanden wachten op een eerste behandeling.
↪ Bijna 1/10 wacht langer dan 6 maanden.
Belangrijk
= Een gebrek aan hulpzoekgedrag betekent niet automatisch dat iemand 'niet gemotiveerd' is.
Drempels kunnen in het systeem zelf zitten: kostprijs, openingsuren, wachttijden, stigma,
informatiegebrek, bereikbaarheid, enz.
1
, 4.1.3 Gelijkheid ≠ gelijkwaardigheid
Gelijkheid
= iedereen hetzelfde behandelen.
Gelijkwaardigheid
= rekening houden met verschillende noden zodat mensen een gelijkwaardig resultaat/kans
krijgen.
↪ Soms zijn andere acties nodig voor bepaalde groepen om tot een gelijkwaardiger resultaat te
komen.
↪ Voorbeeld: ruimere openingsuren of zorg op plaatsen waar eerder weinig voorzieningen
waren.
Gericht universalisme
= inzetten op kwetsbare groepen kan de levensomstandigheden van de hele samenleving
verbeteren.
↪ Voorbeeld: toegankelijke gebouwen met liften/hellende vlakken zijn nuttig voor veel meer
mensen dan alleen rolstoelgebruikers.
Toegankelijke zorg
= betere zorg voor iedereen.
4.2. De 9 B’s van toegankelijkheid
= 9 invalshoeken om na te gaan of een werking, organisatie, campagne of hulpverlening
toegankelijk is.
B Kern Herkenning / vraag
Aanbod voldoet aan behoeften,
Is het aanbod écht bruikbaar
Bruikbaarheid ook van specifieke
voor mijn doelgroep?
doelgroepen.
Aanbod is beschikbaar; weinig Wachttijden?
Beschikbaarheid administratieve/andere Aanmeldingsdrempels?
drempels. Administratie?
Prijs en
bijkomende/psychologische Kan iedereen dit betalen?
Betaalbaarheid
kosten vormen geen onnodige Vervoer/kinderopvang?
drempel.
Fysiek, ruimtelijk en in tijd Locatie? Openingsuren?
Bereikbaarheid
toegankelijk. Vervoer?
2
