l
LESNOTITIES
FYSIOPATHOLOGIE
[Ondertitel van document]
Abstract
Document met alle informatie uit de les + de powerpoints samen. Voldoende
om te slagen voor het examen.
Liselot Matthys
[E-mailadres]
,CHAPTER 1: INTRODUCTIE TOT
PATHOFYSIOLOGIE
DISEASE, ZIEKTE
• Verstoring op verschillende niveaus: cel, weefsel, organen of orgaansystemen
• Overdraagbaar (communicable) vs. niet-overdraagbaar
o Overdraagbare ziekte = kan van persoon tot person overdegedragen
worden. Dit heb je typisch bij infectieziekten. Belangrijk: niet alle
infectieziekten zijn overdraagbaar. Voorbeeld: tetanus is infectie, maar
niet overdraagbaar.
• Het begrijpen van de mechanismes van ziektes helpt de zorgverlening en het
vermijden (preventie) ervan
o Overdragen kan via bepaald contact of oppervlakte of via beten van
insecten, of ‘druppelinfectie’: heel kleine druppeltjes in de lucht zorgen
voor ovedracht, of via besmet voedsel of water, of via aantal
lichaamsvochten (bloed,slijm, speeksel)
o Coronavirus: COVID wordt vooral via druppelinfectie overgedragen, en
in mindere mate via oppervlakten
o Aantal niveaus van preventie (zie volgende)
LEVELS VAN PREVENTIE
• Primary prevention
– Bv. Helm dragen op fiets, handen wassen (om ziekte te voorkomen),
immunisatie en vaccinatie
– Gezondheidswerkers hebben hierbij belangrijke taak: aantal lifestyle-
factoren aanraden aan patiënten zoals vermijden/beperken van
overgewicht, roken, alcohol
• Secondary prevention
– Vorm van preventive waarbij men door vroegdetectie/ screening heel
vroeg bepaalde aandoening zal behandelen, nog voor ze symptom
geeft
– Bv. Mammografie: preventief kijken of er gezwel aanwezig is, meten van
bloeddruk
• Tertiary prevention
– Slaat vooral op de revalidatie nadat ziekte voorgedaan heft
1
, – Bv. Beroerte: bedoeling is naast revalideren ook complicaties voorkomen
en verdere progressie van de aandoening voorkomen
PATHOFYSIOLOGIE
• = Bestuderen van de functionele gevolgen in het lichaam als gevolg van
beschadiging, disorder of disease
– Injury: bv. Verbanden huid. Functionele gevolgen: huid is barrière voor
infectie dus je wordt daar kwetsbaarder voor
– Disorder: bv. Migraine. Is geen ziekte van de hersenen, is een
onevenwicht in de hersenen op vlak van energieverbruik en energie
aanleveren
– Disease: bv. Diabetes type 1. (zien we nog)
• Pathofysiologie berust op kennis van menselijke anatomie en fysiologie
• Pathology vs. pathophysiology
– Pathologie: legt nadruk op structurele afwijkingen
– Pathofysiologie: kijkt meer naar fysiologische gevolgen
PATHOFYSIOLOGIE: CONCEPT MAP
PATHOGENESE
• Origination and development of illness or disease
– Pathogenese slaat op het ontstaan van illness of disease
2
, – Illness: gaat meer om de persoonlijke belevenis van de patient
• Comprised of
– Risk factors
– Precipitating factors (uitlokkende factoren)
– Etiology
– Mechanism, progression, and resolution of disease
• Voorbeeld Diabetes mellitus type 2
– Mechanisme: insuline-resistentie
– Oorzaak: moeilijk exact te duiden, combi genetische en
omgevingsfactoren = multifactoriële etiologie
– Risicofactoren: obesitas
– Uitlokkende factor: patiënt die na langdurig cortisonegebruik diabetes
ontwikkelt
RISICOFACTOREN
• Modifieerbare RF
– Leeftijd, geslacht, familiale
voorgeschiedenis
• Niet-modifieerbare RF
UITLOKKKENDE FACTOREN (PRECIPITATING FACTORS)
Zaken die astma-aanval kunnen uitlokkken
Ook belangrijk om te kennen voor preventie
ETIOLOGIE
3
LESNOTITIES
FYSIOPATHOLOGIE
[Ondertitel van document]
Abstract
Document met alle informatie uit de les + de powerpoints samen. Voldoende
om te slagen voor het examen.
Liselot Matthys
[E-mailadres]
,CHAPTER 1: INTRODUCTIE TOT
PATHOFYSIOLOGIE
DISEASE, ZIEKTE
• Verstoring op verschillende niveaus: cel, weefsel, organen of orgaansystemen
• Overdraagbaar (communicable) vs. niet-overdraagbaar
o Overdraagbare ziekte = kan van persoon tot person overdegedragen
worden. Dit heb je typisch bij infectieziekten. Belangrijk: niet alle
infectieziekten zijn overdraagbaar. Voorbeeld: tetanus is infectie, maar
niet overdraagbaar.
• Het begrijpen van de mechanismes van ziektes helpt de zorgverlening en het
vermijden (preventie) ervan
o Overdragen kan via bepaald contact of oppervlakte of via beten van
insecten, of ‘druppelinfectie’: heel kleine druppeltjes in de lucht zorgen
voor ovedracht, of via besmet voedsel of water, of via aantal
lichaamsvochten (bloed,slijm, speeksel)
o Coronavirus: COVID wordt vooral via druppelinfectie overgedragen, en
in mindere mate via oppervlakten
o Aantal niveaus van preventie (zie volgende)
LEVELS VAN PREVENTIE
• Primary prevention
– Bv. Helm dragen op fiets, handen wassen (om ziekte te voorkomen),
immunisatie en vaccinatie
– Gezondheidswerkers hebben hierbij belangrijke taak: aantal lifestyle-
factoren aanraden aan patiënten zoals vermijden/beperken van
overgewicht, roken, alcohol
• Secondary prevention
– Vorm van preventive waarbij men door vroegdetectie/ screening heel
vroeg bepaalde aandoening zal behandelen, nog voor ze symptom
geeft
– Bv. Mammografie: preventief kijken of er gezwel aanwezig is, meten van
bloeddruk
• Tertiary prevention
– Slaat vooral op de revalidatie nadat ziekte voorgedaan heft
1
, – Bv. Beroerte: bedoeling is naast revalideren ook complicaties voorkomen
en verdere progressie van de aandoening voorkomen
PATHOFYSIOLOGIE
• = Bestuderen van de functionele gevolgen in het lichaam als gevolg van
beschadiging, disorder of disease
– Injury: bv. Verbanden huid. Functionele gevolgen: huid is barrière voor
infectie dus je wordt daar kwetsbaarder voor
– Disorder: bv. Migraine. Is geen ziekte van de hersenen, is een
onevenwicht in de hersenen op vlak van energieverbruik en energie
aanleveren
– Disease: bv. Diabetes type 1. (zien we nog)
• Pathofysiologie berust op kennis van menselijke anatomie en fysiologie
• Pathology vs. pathophysiology
– Pathologie: legt nadruk op structurele afwijkingen
– Pathofysiologie: kijkt meer naar fysiologische gevolgen
PATHOFYSIOLOGIE: CONCEPT MAP
PATHOGENESE
• Origination and development of illness or disease
– Pathogenese slaat op het ontstaan van illness of disease
2
, – Illness: gaat meer om de persoonlijke belevenis van de patient
• Comprised of
– Risk factors
– Precipitating factors (uitlokkende factoren)
– Etiology
– Mechanism, progression, and resolution of disease
• Voorbeeld Diabetes mellitus type 2
– Mechanisme: insuline-resistentie
– Oorzaak: moeilijk exact te duiden, combi genetische en
omgevingsfactoren = multifactoriële etiologie
– Risicofactoren: obesitas
– Uitlokkende factor: patiënt die na langdurig cortisonegebruik diabetes
ontwikkelt
RISICOFACTOREN
• Modifieerbare RF
– Leeftijd, geslacht, familiale
voorgeschiedenis
• Niet-modifieerbare RF
UITLOKKKENDE FACTOREN (PRECIPITATING FACTORS)
Zaken die astma-aanval kunnen uitlokkken
Ook belangrijk om te kennen voor preventie
ETIOLOGIE
3
