Geestelijke Gezondheidszorg 2
J. Vos
Odisee hogeschool
Bachelor ergotherapie
Hebe De Berlangeer
2023-2024
,Herstelgerichte zorg
Zorgparadigma shift
Van focus op genezing naar focus op herstel binnen de GGZ
Genezing Herstel
Ziekte/diagnose stellen en uitleggen Psychische kwetsbaarheid/aandoening
Objectieve onderzoeksgegevens Weerbaarheid en kwetsbaarheid/eigen
verhaal staat centraal
Luisteren en observeren Luisteren/observaties even parkeren
Hulpverleners-Jargon Cliëntentaal
Voorkomen van fouten/adviseren Ruimte voor fouten/proberen
Symptoombestrijding Persoonlijke betekenis/subjectieve beleving
Uitleggen wat er aan de hand is Bevragen van zorgbehoefte
Bepalen van hulpaanbod Eigen mening geven, cliënt beslist
Eigen initiatief wordt niet aangemoedigd Complimenten bij eigen initiatief
Resultaatgericht Procesgericht
Progressieve evolutie Discontinue ontwikkeling van vallen en
opstaan
Hulpverlener bepaalt de behandeling Gezamenlijke besluitvorming
Zelfhulp en lotgenotencontact is bijkomend/ Zelfhulp en lotgenotencontact vormt
hulpverlening deskundigheid primeert kern/ervaringsdeskundigheid primeert
,3 dimensies en 3 pijlers herstelgerichte zorg
Dimensie Pijler
Relatie met PT Presentiegericht, evenwaardige relatie opbouwen, er zijn voor de ander
Handelingen Samen werken, effectieve kracht- en herstelgerichtesteun
Tijd Aansluiten bij proces en tijdsperspectief van PT
A. Presentietheorie (Andries Baart)
= Hoe je aanwezig en aanspreekbaar gaat zijn voor PT (niet beoordelend en wel aanspreekbaar)
Gezocht naar antwoorden op de vragen → Antwoorden PT
- Wat is goede zorg? - Gezien worden en serieus genomen worden
- Wat doet een goede zorgverlener? - Niet in de steek gelaten worden
- Een zorgverlener is 'als een soort zus/ broer'
- 'als een vriend of vriendin'
1. Presentiebenadering vervangt niet de interventiebenadering
→ Evenwicht in vinden
2. Aandachtig aanwezig zijn - Goede zorg
- Aandachtig en toegewijd bij kwetsbare mensen blijven en met steun, hulp en zorg bijdragen
aan een goed leven waarin zij gezien, gehoord en in tel zijn
- Relatie staat centraal, niet het probleem, het resultaat of efficiëntie
- Erkenning geven in wat cliënten meemaken, hen waarderen om wie ze zijn en hen het gevoel
te geven de moeite waard te zijn
→ Bewuste betrokkenheid, alledaagse dingen doen, hartelijke omgangsvormen
3. Methodisch handelen - Competenties zorgverleners
- Jezelf voegen naar de ander
- Ander niet veroordelen of afschrijven
- Begrip voor de ander door je in zijn/ haar schoenen te verplaatsen
- Gun de ander zijn 'anders-zijn', ook al is iemand raar
- Geduldig en trouw zijn en niet wegloopt als het moeilijk wordt
- Open over jezelf bent en open staat voor feedback van anderen
- Doe wat je kan, accepteer dat je niet alles kan
- Eigen mogelijkheden en grenzen aangeven en bewaken
, B. Krachtgerichte zorg - pijler van herstelgerichte zorg
= Toekomstgericht
→ Eerst kijken naar weerbaarheid, dan naar kwetsbaarheid
→ Problemen oplossen met krachten en talenten (niet focussen op moeilijkheden)
- Omgevingshulpbronnen
- Betekenisvolle keuzes
- Niet overnemen, wel helpen
- Los problemen op als ze een obstakel worden
Krachtgericht werken is een werkwoord
- Empoweren = maximale zeggenschap over beslissingen die hun eigen leven aangaan, regie
over hun eigen leven
- Activeren = cliënten zijn experts op het gebied van wat ze willen
- Respecteren= het erkennen van andermans autonomie
- Vertrouwen = een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid opbouwen
- Motiveren
- Veiligheid creëren
C. Proces en tijdsperspectief - Fasen van het herstelproces
1. Overweldigd worden door de psychische aandoening
2. Worstelen met de psychische aandoening
3. Leven met de psychische aandoening(en aanvaarden)
4. Leven voorbij de psychische aandoening (dagelijkse activiteiten en participatie komen terug)
→ van een persoonlijk verhaal naar een herstelverhaal
Herstelgerichte zorg
NIVEA = Niet Invullen Voor Een Ander
→ De doelstellingen die CL wil bereiken gaan wij als ET niet bepalen, CL kiest zelf wat die wil bereiken
J. Vos
Odisee hogeschool
Bachelor ergotherapie
Hebe De Berlangeer
2023-2024
,Herstelgerichte zorg
Zorgparadigma shift
Van focus op genezing naar focus op herstel binnen de GGZ
Genezing Herstel
Ziekte/diagnose stellen en uitleggen Psychische kwetsbaarheid/aandoening
Objectieve onderzoeksgegevens Weerbaarheid en kwetsbaarheid/eigen
verhaal staat centraal
Luisteren en observeren Luisteren/observaties even parkeren
Hulpverleners-Jargon Cliëntentaal
Voorkomen van fouten/adviseren Ruimte voor fouten/proberen
Symptoombestrijding Persoonlijke betekenis/subjectieve beleving
Uitleggen wat er aan de hand is Bevragen van zorgbehoefte
Bepalen van hulpaanbod Eigen mening geven, cliënt beslist
Eigen initiatief wordt niet aangemoedigd Complimenten bij eigen initiatief
Resultaatgericht Procesgericht
Progressieve evolutie Discontinue ontwikkeling van vallen en
opstaan
Hulpverlener bepaalt de behandeling Gezamenlijke besluitvorming
Zelfhulp en lotgenotencontact is bijkomend/ Zelfhulp en lotgenotencontact vormt
hulpverlening deskundigheid primeert kern/ervaringsdeskundigheid primeert
,3 dimensies en 3 pijlers herstelgerichte zorg
Dimensie Pijler
Relatie met PT Presentiegericht, evenwaardige relatie opbouwen, er zijn voor de ander
Handelingen Samen werken, effectieve kracht- en herstelgerichtesteun
Tijd Aansluiten bij proces en tijdsperspectief van PT
A. Presentietheorie (Andries Baart)
= Hoe je aanwezig en aanspreekbaar gaat zijn voor PT (niet beoordelend en wel aanspreekbaar)
Gezocht naar antwoorden op de vragen → Antwoorden PT
- Wat is goede zorg? - Gezien worden en serieus genomen worden
- Wat doet een goede zorgverlener? - Niet in de steek gelaten worden
- Een zorgverlener is 'als een soort zus/ broer'
- 'als een vriend of vriendin'
1. Presentiebenadering vervangt niet de interventiebenadering
→ Evenwicht in vinden
2. Aandachtig aanwezig zijn - Goede zorg
- Aandachtig en toegewijd bij kwetsbare mensen blijven en met steun, hulp en zorg bijdragen
aan een goed leven waarin zij gezien, gehoord en in tel zijn
- Relatie staat centraal, niet het probleem, het resultaat of efficiëntie
- Erkenning geven in wat cliënten meemaken, hen waarderen om wie ze zijn en hen het gevoel
te geven de moeite waard te zijn
→ Bewuste betrokkenheid, alledaagse dingen doen, hartelijke omgangsvormen
3. Methodisch handelen - Competenties zorgverleners
- Jezelf voegen naar de ander
- Ander niet veroordelen of afschrijven
- Begrip voor de ander door je in zijn/ haar schoenen te verplaatsen
- Gun de ander zijn 'anders-zijn', ook al is iemand raar
- Geduldig en trouw zijn en niet wegloopt als het moeilijk wordt
- Open over jezelf bent en open staat voor feedback van anderen
- Doe wat je kan, accepteer dat je niet alles kan
- Eigen mogelijkheden en grenzen aangeven en bewaken
, B. Krachtgerichte zorg - pijler van herstelgerichte zorg
= Toekomstgericht
→ Eerst kijken naar weerbaarheid, dan naar kwetsbaarheid
→ Problemen oplossen met krachten en talenten (niet focussen op moeilijkheden)
- Omgevingshulpbronnen
- Betekenisvolle keuzes
- Niet overnemen, wel helpen
- Los problemen op als ze een obstakel worden
Krachtgericht werken is een werkwoord
- Empoweren = maximale zeggenschap over beslissingen die hun eigen leven aangaan, regie
over hun eigen leven
- Activeren = cliënten zijn experts op het gebied van wat ze willen
- Respecteren= het erkennen van andermans autonomie
- Vertrouwen = een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid opbouwen
- Motiveren
- Veiligheid creëren
C. Proces en tijdsperspectief - Fasen van het herstelproces
1. Overweldigd worden door de psychische aandoening
2. Worstelen met de psychische aandoening
3. Leven met de psychische aandoening(en aanvaarden)
4. Leven voorbij de psychische aandoening (dagelijkse activiteiten en participatie komen terug)
→ van een persoonlijk verhaal naar een herstelverhaal
Herstelgerichte zorg
NIVEA = Niet Invullen Voor Een Ander
→ De doelstellingen die CL wil bereiken gaan wij als ET niet bepalen, CL kiest zelf wat die wil bereiken