Samenvatting Brede Kijk 1 | Menselijk lichaam | VIVES | 2026/2027

Brede Kijk 1:
Menselijk lichaam


2. Het menselijk lichaam. Hoe ziet het
eruit?
Kennen en kunnen: verklaren waarom het onderwerp van belang is binnen
de opleiding tot kleuteronderwijzeres.
Kennen en kunnen: lichaamsdelen kunnen benoemen (p4)
Kennen en kunnen: delen van gezicht kunnen benoemen (p4)

Lichaam zorgt ervoor dat we kunnen denken, spreken, eten, bewegen, …
“Hoofd, schouders, knie en teen”  bedoeld om kinderen op jonge leeftijd
hun lichaam te laten ontdekken
 Opvoeders begeleiden hen + geven meer info

2.1 De lichaamsdelen en het gezicht
In basisschool ontdekken kinderen uitwendige bouw van mens (gezicht +
lichaam) + geven er een benaming aan


3. Het menselijk lichaam. Hoe werkt het?
3.1 Het skelet
Kennen en kunnen: de functie van het skelet kunnen beschrijven en er een
synoniem voor geven: geraamte

ZIE LINK OP PPW!!
Functies van geraamte:
- Ondersteuning = stevigheid
- Bescherming van belangrijke organen
- Aanhechting van de spieren


 Ondersteuning
Zonder geraamte zou lichaam instorten onder zijn eigen gewicht.
 Als de kalk weg is uit de botten = stevigheid weg
Menselijk lichaam = geboren met meer dan 300 botten  volwassenen
hebben 206 botten omdat ze later aan elkaar groeien

,Grootste bot in lichaam is het dijbeen
Kleinste bot in lichaam is stijgbeugel


 Aanhechting van de spieren
Als je arm opheft moeten bepaalde spieren korter worden  arm zal
samentrekken als 1 eind van spieren stevig veranderd is
 Botten zorgen dus voor die verankering (vastzetten)
 Bescherming van belangrijke organen
Hersenen worden beschermd door de schedel, hart en longen door ribben,
ogen door oogkassen




3.1.1Kraakbeen: de schokdemper van het lichaam
Kennen en kunnen: uitleggen wat het kraakbeen is en de functies ervan
kunnen geven

Omdat het been bestaat uit botten kunnen we springen, lopen dansen
De gewrichten worden bekleed door kraakbeenkussens  moest dat er
niet zijn zouden onze benen enkel uit botten bestaan en zouden ze zware
schokken naar elkaar doorgeven
Het kraakbeen is:
- Taai
- Heel sterk
- Buigzaam
- Kan terugveren  doen dit wanneer ze onder druk hebben gestaan
bv. Oorschelp, neusvleugel, …
Functies van het kraakbeen:
- Beschermen het bot
- Zorgt voor soepele beweging
 Als sporters kniepijn hebben wil het zeggen dat het
kraakbeen versleten is

3.1.2Soorten gewrichten
Kennen en kunnen: de werking en de functie van
gewrichten uitleggen

, Waarom hebben we gewrichten?  om@ vlot te kunnen bewegen
Gewrichten bestaan uit 2/meerdere botten die tegen elkaar bewegen 
botten hebben meestal aan het uiteinde een kraakbeen
Rond de gewrichten is er het gewrichtskapsel  binnenin het kapsel zit er
een gewrichtsholte daarin zit een stroperige vloeistof waardoor gewrichten
soepel bewegen


Er bestaan 3 soorten gewrichten:
- Scharniergewrichten
- Rolgewrichten
- Kogelgewrichten


 Scharniergewricht
Het gewricht kan maar in 1 richting bewegen bv. Elleboog, knie


 Rolgewricht
In het gewricht rollen 2 botten over elkaar heen bv. Onderarm 
spaakbeen & ellepijp rollen om elkaar heen en zo kun je je handen
draaien


 Kogelgewricht
Het gewricht bestaat uit een kogel & een kom  kan in veel
richtingen bewegen bv. Schouder, heup


Sommige botten worden anders beschermd en zorgt er ook voor dat ze
soepel kunnen bewegen bv.
- Meniscus in knie
- Discussen in wervels
- Slijmbeurzen in schouder + elleboog
Gewrichtsbanden/ligamenten zorgen ervoor dat de botten in een gewricht
samen blijven

3.2 Het beweging- en spierstelsel
Kennen en kunnen: de definitie van een spier kunnen geven