Mens en Leren 2
1 Wat is een ontwikkelingsstoornis?
1.1 Een ontwikkelingsstoornis of een probleem?
1.1.1 Wat is een probleem?
Een probleem is:
• Moeilijkheid, uitdaging of hindernis
• Tijdelijk
• Situationeel
• Context gebonden
• Gevolg van…
1.1.2 Wat is een ontwikkelingsstoornis?
Definitie = een neurobiologische stoornis die in de (vroege) ontwikkelingsperiode
tot uiting komt, die gekenmerkt wordt door ontwikkelingsachterstanden op 1 of
meerdere functiedomeinen en die levenslang beperkingen veroorzaakt in het
persoonlijke, sociale, schoolse of beroepsmatige functioneren
Een ontwikkelingsstoornis is:
• Persistent
• Intern
• Klinisch gedefinieerd
• Significante
beperkingen
1
,1.1.3 Ontwikkelingsstoornis of probleem Waarom is dit onderscheid
Primair belangrijk?
Secundair
Voor de persoon zelf
Voor omgeving
Voor professionals
2 Overkoepelende thema’s
2.1 Prikkelverwerking – zintuigen die binnenkomen in de
hersenen Hypersensitief:
hoge gevoeligheid
voor prikkels
Hoe nemen we waar?
Hyposensitief:
prikkels die niet
binnenkomen
Vb. Je kijkt naar TV maar
je hoort niet wat de
persoon naast je zegt
omdat je zo gefocust
2.1.1 Prikkelverwerkingsproblematiek
Gevolgen: zich afsluiten, angstig, concentratieproblemen, woedeaanvallen,
vermoeidheid …
Link met window of tolerance:
2
,Hoe meer prikkels, hoe meer de lijn geneigd is om boven de grens te komen (=
hyper arousel)
Casus
Dana is een meisje met de diagnose ASS. Ze startte afgelopen week in het eerste jaar
van het secundair onderwijs. De eerste week was best chaotisch voor haar: ze heeft een
voorlopig lessenrooster met veel last-minute lokaalwissels, er zijn veel losse
kennismakingsactiviteiten, de lessen en de leerkrachten zijn nieuw voor haar, ze vindt
haar weg niet altijd in het gebouw… Na een week is ze thuis onhandelbaar. Ze is erg
prikkelbaar en zegt dat ze niet meer naar die school wil.
• Hoe zou je dit aanpakken met prikkelverwerking in het achterhoofd? Een
buddy voorzien die uitleg kan geven over de lokalen, de school
etc.…
• Zou je het anders aanpakken mocht er geen sprake zijn van een diagnose
ASS? Nee, ook al heb je geen diagnose, je hebt ook recht op
hulpmiddelen
2.1.2 Executieve functies – Hersenontwikkeling en emotieregulatie
Hersenontwikkeling Emotieregulatie
Reptielenbrein Vermogen om emoties te reguleren in
Zoogdierenbrein allerlei situaties
Mensenbrein
(Vb. in scholen heb je veel situaties waar
er een probleem is, je hebt dit dus nodig)
Executieve functies = cognitieve processen die men nodig heeft om gedrag te
sturen
3
, 4
1 Wat is een ontwikkelingsstoornis?
1.1 Een ontwikkelingsstoornis of een probleem?
1.1.1 Wat is een probleem?
Een probleem is:
• Moeilijkheid, uitdaging of hindernis
• Tijdelijk
• Situationeel
• Context gebonden
• Gevolg van…
1.1.2 Wat is een ontwikkelingsstoornis?
Definitie = een neurobiologische stoornis die in de (vroege) ontwikkelingsperiode
tot uiting komt, die gekenmerkt wordt door ontwikkelingsachterstanden op 1 of
meerdere functiedomeinen en die levenslang beperkingen veroorzaakt in het
persoonlijke, sociale, schoolse of beroepsmatige functioneren
Een ontwikkelingsstoornis is:
• Persistent
• Intern
• Klinisch gedefinieerd
• Significante
beperkingen
1
,1.1.3 Ontwikkelingsstoornis of probleem Waarom is dit onderscheid
Primair belangrijk?
Secundair
Voor de persoon zelf
Voor omgeving
Voor professionals
2 Overkoepelende thema’s
2.1 Prikkelverwerking – zintuigen die binnenkomen in de
hersenen Hypersensitief:
hoge gevoeligheid
voor prikkels
Hoe nemen we waar?
Hyposensitief:
prikkels die niet
binnenkomen
Vb. Je kijkt naar TV maar
je hoort niet wat de
persoon naast je zegt
omdat je zo gefocust
2.1.1 Prikkelverwerkingsproblematiek
Gevolgen: zich afsluiten, angstig, concentratieproblemen, woedeaanvallen,
vermoeidheid …
Link met window of tolerance:
2
,Hoe meer prikkels, hoe meer de lijn geneigd is om boven de grens te komen (=
hyper arousel)
Casus
Dana is een meisje met de diagnose ASS. Ze startte afgelopen week in het eerste jaar
van het secundair onderwijs. De eerste week was best chaotisch voor haar: ze heeft een
voorlopig lessenrooster met veel last-minute lokaalwissels, er zijn veel losse
kennismakingsactiviteiten, de lessen en de leerkrachten zijn nieuw voor haar, ze vindt
haar weg niet altijd in het gebouw… Na een week is ze thuis onhandelbaar. Ze is erg
prikkelbaar en zegt dat ze niet meer naar die school wil.
• Hoe zou je dit aanpakken met prikkelverwerking in het achterhoofd? Een
buddy voorzien die uitleg kan geven over de lokalen, de school
etc.…
• Zou je het anders aanpakken mocht er geen sprake zijn van een diagnose
ASS? Nee, ook al heb je geen diagnose, je hebt ook recht op
hulpmiddelen
2.1.2 Executieve functies – Hersenontwikkeling en emotieregulatie
Hersenontwikkeling Emotieregulatie
Reptielenbrein Vermogen om emoties te reguleren in
Zoogdierenbrein allerlei situaties
Mensenbrein
(Vb. in scholen heb je veel situaties waar
er een probleem is, je hebt dit dus nodig)
Executieve functies = cognitieve processen die men nodig heeft om gedrag te
sturen
3
, 4
