HOOFDSTUK 17: STOFWISSELING EN ENERGETICA
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
17.1) alle chemische reacties in het lichaam. Energetica heeft betrekking
op transport en transformatie van energie
17.1.1) Adenosinetrifosfaat.
a) chemische reactie van de afbraak/aanmaak van ATP.
De chemische afbraak reactie van ATP: ATP => ADP + P + E (energie voor de
cel)
De chemische opbouw reactie van ATP: ADP + P + E (vanuit nutriëntenpool) =>
ATP
b) Voor welke processen gebruikt de cel de energie die vrijkomt uit de
afbraak van ATP?
De energie die vrijkomt uit de afbraak van ATP (adenosinetrifosfaat) worden door de
cel gebruikt voor verschillende processen die essentieel zijn voor het functioneren
van cellen en daarmee het hele lichaam.
*spierconcentratie: ATP levert energie die nodig is voor de samentrekking van
spiervezels
*verplaatsing van stoffen binnen de cel en over de celwand heen. Vb. actief transport
door natrium en kaliumpomp.
*synthese van biomoleculen: ATP voorziet de energie voor de bouw van complexe
moleculen
*prikkelgeleiding bij zenuwcellen: ATP is cruciaal voor het generen en doorgeven
van zenuwimpulsen, wat communicatie tussen zenuwcellen mogelijk maakt.
*celademhaling: ATP wordt gebruikt in de mitochondriën om energie uit
voedingstoffen vrij te maken
*bewegen (bij zaadcellen, trilharen, witte bloedcellen)
Dit wordt vooral gebruikt om glucose in ons lichaam af te breken
17.2) Energie toevoegen bij de aanmaak van ATP
a) De drie chemische processen bij de afbraak van glucose
Glycolyse
Pyrodruivenzuurcyclus
, Elektronentransportsysteem
17.2.1) De afbraak van glucose
1° Glycolyse= afbraak van glucose (C6 H12 C6 )
Glucose wordt omgezet naar 2 keer pyrodruivenzuur (=melkzuur) (C 3 H4 C3). Dit
gebeurt op een anaerobe manier, dit wil zeggen dat het een proces is dat geen
zuurstof nodig heeft. Dit gebeurt in het cytosol van de cel. Door de afbraak van
glucose ontstaat er energie om ATP aan te maken 2x (ADP + P + E). het afvalproduct
is pyrodruivenzuur.
Glycolyse
Wat? glucose (C6 H12 C6 ) -> 2x pyrodruivenzuur
Waar? In de cytosol van de cel
Wat nodig? Enkel glucose.
Geen O2= anaeroob proces
Winst? E voor 2 ATP
Afvalproduct? pyrodruivenzuur
2° Pyrodruivenzuur cyclus / citroenzuurcyclus / krebcyclus
Pyrodruivenzuur wordt afgebroken tot C, H en O door het Co-enzyme A. Door de
afbraak, ontstaat er aanmaak van ATP 2x (APD + P + E). Dit proces gebeurt op een
aerobe manier, waardoor er zuurstof O2 voor nodig is. Hierdoor wordt er CO2
gevormd met de C en O. Als er onvoldoende O 2 aanwezig is in de cel wordt
pyrodruivenzuur niet verder afgebroken maar door het enzyme lactaathydrogenase
omgezet in lactaat of melkzuur, wat zorgt voor een verzuring van de cel. Dit proces
vindt plaats in de mitochondriën.
Pyrodruivenzuurcyclus/citroenzuurcyclus/krebcyclus
Wat? Pyrodruivenzuur -> Co-enzyme A -> C, O, H atomen
Waar? In de mitochondriën
Wat nodig? Pyrodruivenzuur en O2 = aeroob proces
Winst? E voor 2 ATP
Afvalproduct? CO2 en H-atomen
3° Elektronentransportsysteem
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
17.1) alle chemische reacties in het lichaam. Energetica heeft betrekking
op transport en transformatie van energie
17.1.1) Adenosinetrifosfaat.
a) chemische reactie van de afbraak/aanmaak van ATP.
De chemische afbraak reactie van ATP: ATP => ADP + P + E (energie voor de
cel)
De chemische opbouw reactie van ATP: ADP + P + E (vanuit nutriëntenpool) =>
ATP
b) Voor welke processen gebruikt de cel de energie die vrijkomt uit de
afbraak van ATP?
De energie die vrijkomt uit de afbraak van ATP (adenosinetrifosfaat) worden door de
cel gebruikt voor verschillende processen die essentieel zijn voor het functioneren
van cellen en daarmee het hele lichaam.
*spierconcentratie: ATP levert energie die nodig is voor de samentrekking van
spiervezels
*verplaatsing van stoffen binnen de cel en over de celwand heen. Vb. actief transport
door natrium en kaliumpomp.
*synthese van biomoleculen: ATP voorziet de energie voor de bouw van complexe
moleculen
*prikkelgeleiding bij zenuwcellen: ATP is cruciaal voor het generen en doorgeven
van zenuwimpulsen, wat communicatie tussen zenuwcellen mogelijk maakt.
*celademhaling: ATP wordt gebruikt in de mitochondriën om energie uit
voedingstoffen vrij te maken
*bewegen (bij zaadcellen, trilharen, witte bloedcellen)
Dit wordt vooral gebruikt om glucose in ons lichaam af te breken
17.2) Energie toevoegen bij de aanmaak van ATP
a) De drie chemische processen bij de afbraak van glucose
Glycolyse
Pyrodruivenzuurcyclus
, Elektronentransportsysteem
17.2.1) De afbraak van glucose
1° Glycolyse= afbraak van glucose (C6 H12 C6 )
Glucose wordt omgezet naar 2 keer pyrodruivenzuur (=melkzuur) (C 3 H4 C3). Dit
gebeurt op een anaerobe manier, dit wil zeggen dat het een proces is dat geen
zuurstof nodig heeft. Dit gebeurt in het cytosol van de cel. Door de afbraak van
glucose ontstaat er energie om ATP aan te maken 2x (ADP + P + E). het afvalproduct
is pyrodruivenzuur.
Glycolyse
Wat? glucose (C6 H12 C6 ) -> 2x pyrodruivenzuur
Waar? In de cytosol van de cel
Wat nodig? Enkel glucose.
Geen O2= anaeroob proces
Winst? E voor 2 ATP
Afvalproduct? pyrodruivenzuur
2° Pyrodruivenzuur cyclus / citroenzuurcyclus / krebcyclus
Pyrodruivenzuur wordt afgebroken tot C, H en O door het Co-enzyme A. Door de
afbraak, ontstaat er aanmaak van ATP 2x (APD + P + E). Dit proces gebeurt op een
aerobe manier, waardoor er zuurstof O2 voor nodig is. Hierdoor wordt er CO2
gevormd met de C en O. Als er onvoldoende O 2 aanwezig is in de cel wordt
pyrodruivenzuur niet verder afgebroken maar door het enzyme lactaathydrogenase
omgezet in lactaat of melkzuur, wat zorgt voor een verzuring van de cel. Dit proces
vindt plaats in de mitochondriën.
Pyrodruivenzuurcyclus/citroenzuurcyclus/krebcyclus
Wat? Pyrodruivenzuur -> Co-enzyme A -> C, O, H atomen
Waar? In de mitochondriën
Wat nodig? Pyrodruivenzuur en O2 = aeroob proces
Winst? E voor 2 ATP
Afvalproduct? CO2 en H-atomen
3° Elektronentransportsysteem
