lOMoARcPSD|31190513
Epidemiologie ll
Herhaling epidemiologie l
Vier domeinen:
- Interventie
- Diagnose
- Etiologie
- Prognose
Er wordt verschil gemaakt tussen bestaande en nieuwe ziektegevallen
Er zijn een aantal frequentiematen:
- Prevalentie
- Cumulatieve incidentie
- Incidentiecijfer (incidentiedichtheid)
Prevalentie = aantal bestaande gevallen op een bepaald moment
Aantal bestaande gevallen op een bepaald
Prevalentiecijfer =
moment Totaal aantal individuen
Prevalente gevallen gaat vooral over een selecte groep en is dus minder geschikt voor onderzoek
naar oorzaken van ziektes. Wel geschikt voor bepalen van zorgbehoefte.
Incidentie = aantal nieuwe gevallen in een bepaalde periode
Aantal nieuwe gevallen op een bepaald moment
Incidentiecijfer =
Totaal aantal individuen
- Cumulatieve incidentie = aantal nieuwe gevallen op de populatie “at risk”
- Incidentiedichtheid = aantal nieuwe gevallen op het aantal persoonsjaren (tijd).
o Eindpunt: wanneer iemands verwachte waarde is bereikt
o Withdrawn alive: gedurende het onderzoek/ follow-up periode is het einddoel of
de verwachte waarde niet bereikt
o Lost to follow-up: de personen die verloren zijn in het onderzoek (door onder
andere sterfte)
, lOMoARcPSD|31190513
Withdrawn alive (WF) = Personen die
aan het eind van het onderzoek het event
niet hebben gekregen.
Lost to follow-up (LF) = Het is onduidelijk
wat er met deze mensen is gebeurd.
Deze mensen hebben het onderzoek
tijdig verlaten, zonder bekende reden.
Als het niet duidelijk is wanneer
iemand is begonnen of overleden is
gedurende het jaar, wordt er met een
half jaar gerekend.
Interventie
Wetenschappelijke vraagstelling
- Determinant (onafhankelijke variabele, expositie en risicofactor) Factoren die de uitkomst
kunnen beïnvloeden. Het is van belang dat er een relatie tussen determinant en de uitkomst
wordt gevonden
- Uitkomst (afhankelijke variabele) = wat komt eruit (bijv. genezing of sterfte)
- Doelpopulatie = In welke populatie wil je een uitspraak doen tussen de determinant en de
uitkomst. De tijdsdimensie, plaats en kenmerken moeten hierin beschrijven zijn.
Voor epidemiologie zijn er 4 domeinen, met de daarbij behoorde onderzoeksdesign:
Domeinen Designs
Interventie: behandeling/ therapie Experiment
Diagnose: ziek ja/nee Dwarsdoorsnede onderzoek
Observationeel onderzoek
Prognose: verloop van de ziekte Follow up onderzoek = cohort
Observationeel onderzoek
Etiologie: oorzaak Follow up / Patiënt controle onderzoek
Observationeel onderzoek
De drie domeinen prognose, diagnose en etiologie maken gebruik van observationeel onderzoek,
hier wordt geobserveerd wat er gebeurt.
Experimenteel onderzoek = bij deze vorm van onderzoeken grijpt de onderzoeker in op de situatie.
De behandeling wordt opgelegd en er wordt gebruik gemaakt van een placebo
- Expositie bepaald door de onderzoeker
- Bedoelde effecten
Observationeel onderzoek = bij deze vorm van onderzoek kijkt de onderzoeker naar de situatie
zoals die is, de situatie wordt geobserveerd.
- Natuurlijke expositie, er wordt gekeken naar hoe het is
- Onbedoelde effecten, dus de bijwerkingen.
Experimenteel onderzoek
- Preventieve interventies = wordt gekeken om het ontstaan van een aandoening te
voorkomen (aan de hand van vaccinaties/ gezondheidsvoorlichtingen), gezonde
mensen.
, lOMoARcPSD|31190513
- Therapeutische interventies = verloop aandoening wordt beïnvloed of de gevolgen ervan
geminimaliseerd (aan de hand van medicijnen/fysiotherapie/chirurgie), zieke mensen.
Heeft als doel de prognose van de ziekte in gunstige zin te beïnvloeden.
Experimenteel onderzoek wordt veel gebruikt in de farmaceutische wereld, door middel van
geneesmiddelenonderzoek. De werkzaamheid en de veiligheid van medicijnen wordt op deze manier
onderzocht.
Interventieonderzoek = richt zich primair op het bestuderen van het bedoelde effect van
interventies.
PICO-vraagstelling
Een vraagstelling kan worden opgedeeld in vier aspecten:
- P= Patient
- I= Intervention (bij diagnostisch onderzoek: de nieuwe te onderzoeken technologie)
- C= Comparison (bij diagnostisch onderzoek: de gouden standaard)
- O= Outcome
Opzetten van een inleiding:
Beginnen met de onderzoeksvraag domein aan linken en daarbij de bijbehorende
onderzoeksmethode
Experimenteel onderzoek, de drie belangrijkste aspecten:
- Gebruik van controlegroep
- Blindering
- Randomisatie
Waargenomen effect
Regression to the mean = wanneer er niks wordt gedaan,
zullen extreme waarden lager uitvallen. Dit heeft te maken met
het natuurlijk beloop van de ziekte. Hierbij blijven normale
waarden gemiddeld gelijk. Dit speelt een rol bij de
waarneming van de uitkomst.
Epidemiologie ll
Herhaling epidemiologie l
Vier domeinen:
- Interventie
- Diagnose
- Etiologie
- Prognose
Er wordt verschil gemaakt tussen bestaande en nieuwe ziektegevallen
Er zijn een aantal frequentiematen:
- Prevalentie
- Cumulatieve incidentie
- Incidentiecijfer (incidentiedichtheid)
Prevalentie = aantal bestaande gevallen op een bepaald moment
Aantal bestaande gevallen op een bepaald
Prevalentiecijfer =
moment Totaal aantal individuen
Prevalente gevallen gaat vooral over een selecte groep en is dus minder geschikt voor onderzoek
naar oorzaken van ziektes. Wel geschikt voor bepalen van zorgbehoefte.
Incidentie = aantal nieuwe gevallen in een bepaalde periode
Aantal nieuwe gevallen op een bepaald moment
Incidentiecijfer =
Totaal aantal individuen
- Cumulatieve incidentie = aantal nieuwe gevallen op de populatie “at risk”
- Incidentiedichtheid = aantal nieuwe gevallen op het aantal persoonsjaren (tijd).
o Eindpunt: wanneer iemands verwachte waarde is bereikt
o Withdrawn alive: gedurende het onderzoek/ follow-up periode is het einddoel of
de verwachte waarde niet bereikt
o Lost to follow-up: de personen die verloren zijn in het onderzoek (door onder
andere sterfte)
, lOMoARcPSD|31190513
Withdrawn alive (WF) = Personen die
aan het eind van het onderzoek het event
niet hebben gekregen.
Lost to follow-up (LF) = Het is onduidelijk
wat er met deze mensen is gebeurd.
Deze mensen hebben het onderzoek
tijdig verlaten, zonder bekende reden.
Als het niet duidelijk is wanneer
iemand is begonnen of overleden is
gedurende het jaar, wordt er met een
half jaar gerekend.
Interventie
Wetenschappelijke vraagstelling
- Determinant (onafhankelijke variabele, expositie en risicofactor) Factoren die de uitkomst
kunnen beïnvloeden. Het is van belang dat er een relatie tussen determinant en de uitkomst
wordt gevonden
- Uitkomst (afhankelijke variabele) = wat komt eruit (bijv. genezing of sterfte)
- Doelpopulatie = In welke populatie wil je een uitspraak doen tussen de determinant en de
uitkomst. De tijdsdimensie, plaats en kenmerken moeten hierin beschrijven zijn.
Voor epidemiologie zijn er 4 domeinen, met de daarbij behoorde onderzoeksdesign:
Domeinen Designs
Interventie: behandeling/ therapie Experiment
Diagnose: ziek ja/nee Dwarsdoorsnede onderzoek
Observationeel onderzoek
Prognose: verloop van de ziekte Follow up onderzoek = cohort
Observationeel onderzoek
Etiologie: oorzaak Follow up / Patiënt controle onderzoek
Observationeel onderzoek
De drie domeinen prognose, diagnose en etiologie maken gebruik van observationeel onderzoek,
hier wordt geobserveerd wat er gebeurt.
Experimenteel onderzoek = bij deze vorm van onderzoeken grijpt de onderzoeker in op de situatie.
De behandeling wordt opgelegd en er wordt gebruik gemaakt van een placebo
- Expositie bepaald door de onderzoeker
- Bedoelde effecten
Observationeel onderzoek = bij deze vorm van onderzoek kijkt de onderzoeker naar de situatie
zoals die is, de situatie wordt geobserveerd.
- Natuurlijke expositie, er wordt gekeken naar hoe het is
- Onbedoelde effecten, dus de bijwerkingen.
Experimenteel onderzoek
- Preventieve interventies = wordt gekeken om het ontstaan van een aandoening te
voorkomen (aan de hand van vaccinaties/ gezondheidsvoorlichtingen), gezonde
mensen.
, lOMoARcPSD|31190513
- Therapeutische interventies = verloop aandoening wordt beïnvloed of de gevolgen ervan
geminimaliseerd (aan de hand van medicijnen/fysiotherapie/chirurgie), zieke mensen.
Heeft als doel de prognose van de ziekte in gunstige zin te beïnvloeden.
Experimenteel onderzoek wordt veel gebruikt in de farmaceutische wereld, door middel van
geneesmiddelenonderzoek. De werkzaamheid en de veiligheid van medicijnen wordt op deze manier
onderzocht.
Interventieonderzoek = richt zich primair op het bestuderen van het bedoelde effect van
interventies.
PICO-vraagstelling
Een vraagstelling kan worden opgedeeld in vier aspecten:
- P= Patient
- I= Intervention (bij diagnostisch onderzoek: de nieuwe te onderzoeken technologie)
- C= Comparison (bij diagnostisch onderzoek: de gouden standaard)
- O= Outcome
Opzetten van een inleiding:
Beginnen met de onderzoeksvraag domein aan linken en daarbij de bijbehorende
onderzoeksmethode
Experimenteel onderzoek, de drie belangrijkste aspecten:
- Gebruik van controlegroep
- Blindering
- Randomisatie
Waargenomen effect
Regression to the mean = wanneer er niks wordt gedaan,
zullen extreme waarden lager uitvallen. Dit heeft te maken met
het natuurlijk beloop van de ziekte. Hierbij blijven normale
waarden gemiddeld gelijk. Dit speelt een rol bij de
waarneming van de uitkomst.
