Inleiding in Bedrijfskunde Samenvatting RSM 20/21 BA1
Inhoud
• Introductie en korte geschiedenis van Bedrijfskunde
• Globalisering
• Institutionele kaders
• Culturele kaders
• Organisatie
• Internationale organisatie
• Entrepreneurs, eigenaren en managers
• Bedrijfsethiek
• Corporate social sustainability
• Wat is strategie?
• Externe Analyse
• Strategie formulering
• Global Strategy and Acquisitions
INTRODUCTIE EN KORTE GESCHIEDENIS VAN BEDRIJFSKUNDE
1.2 Geschiedenis over organisatiedenken
1.3 Weber's kijk op traditionele autoriteit
Max Weber bekritiseerde vooral de traditionele autoriteit:
relaties/verwantschap/gewoonten/traditie
• Leiderschap is zoals het is, omdat het altijd al zo geweest is. Dit zorgde voor balans
• Particularisme/ favoritisme: werknemers en leidinggevenden werden aangenomen vanwege
factoren die geen verband hebben met de organisatie (religie, geslacht, relatie, familiebanden)
i.p.v. kwaliteiten.
• Weber wilde een rationelere leiderschapsstructuur en besluitvorming.
1.4 Bureaucratisch management
Bedrijven als machines
Webers principes van bureaucratie:
• Formele regels
• Duidelijk geordende hiërarchie
• Autoriteit van een functie of positie in plaats van persoon (onpersoonlijke autoriteit)
• Arbeidsverdeling: gespecialiseerde afdelingen
, • Carrière met systematische beloningsstructuur en gebaseerd op verdiensten
• Ontbinding persoonlijke leven van het werkleven.
Toch kent bureaucratisch management ook veel kritiek
• Red tape: regels omwille van regels
• Inflexibiliteit: getrainde expertise leidt tot getrainde ongeschiktheid, als de context veranderd
blijkt het moeilijk om de regels aan te passen
• Verborgen particularisme
Toch hebben vele bedrijven een bureaucratisch management, vanwege de hiërarchie
1.5 Scientific management
Frederick Taylor (Taylorisme)
• Bedrijven als machines
Industrialisering stelde eisen aan de organisatie:
Schaalvergroting
Toenemende complexiteit
Toenemende behoefte aan slimmer management
De mens als 'homo economicus' - een rationeel berekende machine, die eng eigenbelang heeft,
rijkdom wenst te bezitten en voornamelijk wordt gemotiveerd door geld. Die van nature ‘luie’
mensen
Efficiëntie staat voorop:
• Standaardisatie van taken
• Specialisatie van taken
• Stukloon
Scheiding van denken en doen
• Planning en procedures
• Geïmplementeerd via een management-hiërarchie
• Discipline van werknemers
Wetenschap
• Wetenschappelijke analyses van werk
• Wetenschappelijke selectie van werknemers
,1.6 Voorbeelden van scientific management
• Dit heeft voornamelijk de auto-industrie veranderd. Efficienter productieproces. -> auto kwam
naar de arbeiders ipv andersom.
Donkere kant aan scientific management
• Focus op het controleren van gedrag
• Slecht/beledigend begrip van werknemers
• Beperkt idee van wat werknemers motiveert
• Individuele focus
1.7 Human relations
Bedrijven als sociale systemen - Elton Mayo
Mayo zag motivatieproblemen op de werkvloer en een bredere maatschappelijke onrust
• Arbeiders hadden rustpauzes nodig, dit lag nog in lijn met het scientific management
Hawthorne experimenten met verandering in licht op de werkvloer. Alle output verbeterde, er werd
niks verbeterd.
• Hawthorne-effect: aandacht voor het personeel verbeterd de productiviteit.
Elton Mayo: "Het grote punt dat gaandeweg uit de onderzoeken naar voren kwam, was dat we het
bedrijf als een sociaal systeem moeten zien."
Beperkingen Hawthorne studies
Hawthorne Works was een bijzondere werkplek en als een arbeider door wetenschappers
bestudeert worden, zullen zij een ander werkgedrag tonen.
1.8 Systeemtheorie
Bedrijven als levende organisaties – Katz & Kahn
Organisaties zijn niet zo afgesloten als men dacht, maar ze worden sterk beïnvloedt door krachten
van buitenaf
Erkenning nam toe dat organisaties complexer waren dan men dacht, vanwege deze externe
krachten, maar ook omdat bedrijven steeds meer diverse producten/diensten gingen aanbieden en
gingen dit op meerdere markten aanbieden.
Systeem wordt beïnvloed door krachten van buitenaf.
Organisaties zijn open sociale systemen die moeten communiceren met hun omgeving.
, • Figuur 1.2 geeft de kern van systeemtheorie weer.
1.9 Principes van systeemtheorie
Permeabiliteit / Holisme / Entropie / Gelijkwaardigheid.
• Organisaties als open systemen. Dit om rekening te houden met veranderingen.
• Holisme : systemen moeten in hun geheel worden beschouwd. Onderling verbonden
subsystemen
• Entropie: het evenwicht bewaren. Het systeem weer op orde krijgen
• Gelijkwaardigheid: meer dan één beste manier
Contingentietheorie: dominante vorm van systeemtheorie, waarbij de nadruk ligt op hoe het bedrijf
past bij haar omgeving.
Kern:
• Er moet een 'fit' zijn tussen organisatiekenmerken en de bedrijfsomgeving.
• "Het hangt ervan af
Bureaucratische benadering werkte het beste voor routine taken
Organisatorische benadering werkt het beste voor niet-routine taken
Inhoud
• Introductie en korte geschiedenis van Bedrijfskunde
• Globalisering
• Institutionele kaders
• Culturele kaders
• Organisatie
• Internationale organisatie
• Entrepreneurs, eigenaren en managers
• Bedrijfsethiek
• Corporate social sustainability
• Wat is strategie?
• Externe Analyse
• Strategie formulering
• Global Strategy and Acquisitions
INTRODUCTIE EN KORTE GESCHIEDENIS VAN BEDRIJFSKUNDE
1.2 Geschiedenis over organisatiedenken
1.3 Weber's kijk op traditionele autoriteit
Max Weber bekritiseerde vooral de traditionele autoriteit:
relaties/verwantschap/gewoonten/traditie
• Leiderschap is zoals het is, omdat het altijd al zo geweest is. Dit zorgde voor balans
• Particularisme/ favoritisme: werknemers en leidinggevenden werden aangenomen vanwege
factoren die geen verband hebben met de organisatie (religie, geslacht, relatie, familiebanden)
i.p.v. kwaliteiten.
• Weber wilde een rationelere leiderschapsstructuur en besluitvorming.
1.4 Bureaucratisch management
Bedrijven als machines
Webers principes van bureaucratie:
• Formele regels
• Duidelijk geordende hiërarchie
• Autoriteit van een functie of positie in plaats van persoon (onpersoonlijke autoriteit)
• Arbeidsverdeling: gespecialiseerde afdelingen
, • Carrière met systematische beloningsstructuur en gebaseerd op verdiensten
• Ontbinding persoonlijke leven van het werkleven.
Toch kent bureaucratisch management ook veel kritiek
• Red tape: regels omwille van regels
• Inflexibiliteit: getrainde expertise leidt tot getrainde ongeschiktheid, als de context veranderd
blijkt het moeilijk om de regels aan te passen
• Verborgen particularisme
Toch hebben vele bedrijven een bureaucratisch management, vanwege de hiërarchie
1.5 Scientific management
Frederick Taylor (Taylorisme)
• Bedrijven als machines
Industrialisering stelde eisen aan de organisatie:
Schaalvergroting
Toenemende complexiteit
Toenemende behoefte aan slimmer management
De mens als 'homo economicus' - een rationeel berekende machine, die eng eigenbelang heeft,
rijkdom wenst te bezitten en voornamelijk wordt gemotiveerd door geld. Die van nature ‘luie’
mensen
Efficiëntie staat voorop:
• Standaardisatie van taken
• Specialisatie van taken
• Stukloon
Scheiding van denken en doen
• Planning en procedures
• Geïmplementeerd via een management-hiërarchie
• Discipline van werknemers
Wetenschap
• Wetenschappelijke analyses van werk
• Wetenschappelijke selectie van werknemers
,1.6 Voorbeelden van scientific management
• Dit heeft voornamelijk de auto-industrie veranderd. Efficienter productieproces. -> auto kwam
naar de arbeiders ipv andersom.
Donkere kant aan scientific management
• Focus op het controleren van gedrag
• Slecht/beledigend begrip van werknemers
• Beperkt idee van wat werknemers motiveert
• Individuele focus
1.7 Human relations
Bedrijven als sociale systemen - Elton Mayo
Mayo zag motivatieproblemen op de werkvloer en een bredere maatschappelijke onrust
• Arbeiders hadden rustpauzes nodig, dit lag nog in lijn met het scientific management
Hawthorne experimenten met verandering in licht op de werkvloer. Alle output verbeterde, er werd
niks verbeterd.
• Hawthorne-effect: aandacht voor het personeel verbeterd de productiviteit.
Elton Mayo: "Het grote punt dat gaandeweg uit de onderzoeken naar voren kwam, was dat we het
bedrijf als een sociaal systeem moeten zien."
Beperkingen Hawthorne studies
Hawthorne Works was een bijzondere werkplek en als een arbeider door wetenschappers
bestudeert worden, zullen zij een ander werkgedrag tonen.
1.8 Systeemtheorie
Bedrijven als levende organisaties – Katz & Kahn
Organisaties zijn niet zo afgesloten als men dacht, maar ze worden sterk beïnvloedt door krachten
van buitenaf
Erkenning nam toe dat organisaties complexer waren dan men dacht, vanwege deze externe
krachten, maar ook omdat bedrijven steeds meer diverse producten/diensten gingen aanbieden en
gingen dit op meerdere markten aanbieden.
Systeem wordt beïnvloed door krachten van buitenaf.
Organisaties zijn open sociale systemen die moeten communiceren met hun omgeving.
, • Figuur 1.2 geeft de kern van systeemtheorie weer.
1.9 Principes van systeemtheorie
Permeabiliteit / Holisme / Entropie / Gelijkwaardigheid.
• Organisaties als open systemen. Dit om rekening te houden met veranderingen.
• Holisme : systemen moeten in hun geheel worden beschouwd. Onderling verbonden
subsystemen
• Entropie: het evenwicht bewaren. Het systeem weer op orde krijgen
• Gelijkwaardigheid: meer dan één beste manier
Contingentietheorie: dominante vorm van systeemtheorie, waarbij de nadruk ligt op hoe het bedrijf
past bij haar omgeving.
Kern:
• Er moet een 'fit' zijn tussen organisatiekenmerken en de bedrijfsomgeving.
• "Het hangt ervan af
Bureaucratische benadering werkte het beste voor routine taken
Organisatorische benadering werkt het beste voor niet-routine taken
