Klas: Vwo 5
Stof: Hoofdstuk 11 & Hoofdstuk 12
, Hoofdstuk 11: Regeling intern milieu
11.1 Het interne milieu
Regelkring van het interne milieu
Je lichaam probeert altijd de norm (bepaalde waarde) te handhaven. Een regelkring
voorkomt grote afwijkingen: de waarde blijft tussen een boven- en ondergrens. Er is sprake
van een homeostase, het in stand houden van een dynamisch evenwicht. Regelkringen
bestaan uit receptoren en effectoren. De receptor meet een bepaalde waarde, wanneer
deze waarde afwijkt van de norm, dan stuurt het regelcentrum informatie naar de effectoren
die de afwijking kunnen corrigeren. Bij een negatieve terugkoppeling gaat een proces de
afwijking tegen, bij een positieve terugkoppeling wordt de afwijking versterkt.
Regelkring van temperatuur
De kerntemperatuur varieert normaal zeer weinig. De norm voor de kerntemperatuur is
ongeveer 37 graden. Dat draagt bij aan een goede werking van processen in de diepliggende
vitale organen en enzymreacties verlopen het best rond deze temperatuur. De
hypothalamus bevat receptoren die aan de hand van de bloedtemperatuur de
kerntemperatuur registreren. De temperatuur in de buitenste lagen van het lichaam, de
schiltemperatuur, varieert met de temperatuur van de omgeving. De receptoren voor de
schiltemperatuur liggen in de huid en de skeletspieren, het zijn aparte koude- en
warmtereceptoren. Meestal is de schiltemperatuur lager dan de kerntemperatuur. Rillen,
klappertanden, vernauwde bloedvaten en een verminderde toevoer van bloed naar de schil
zijn tekenen dat je lichaam probeert op te warmen.
Koorts
Bij koorts heeft de hypothalamus de norm verhoogd. Hierdoor gaan de effectoren aan de
slag alsof er onderkoeling dreigt. Koorts is meestal een reactie van je lichaam op een infectie.
Door de hogere temperatuur kan je lichaam de infectie beter bestrijden.
Interne milieu
Zowat alle dingen in het interne milieu mogen niet teveel variëren, ook al verandert je
omgeving sterk. Zoals O2, CO2, glucose, water, etc. Regelcentra in de hersenen nemen,
samen met het hormoonstelsel, de passende maatregelen.
11.2 Processen in de lever