Hoorcollege Inleiding aanbestedingsrecht
Waarover gaat dit college?
> De verhouding tussen ‘overheidsinkoop’ en ‘aanbesteding’
> Hoe verloopt een aanbestedingsproces op hoofdlijnen?
> Welke belangen staan op het spel?
> (en waarom is er (dus) behoefte aan regels?)
> Waar gaan die regels in de kern (niet) over?
> Uit welke rechtsbronnen vloeien die regels voort?
> Opzet, structuur en werkingssfeer Aw 2012
De verhouding tussen ‘overheidsinkoop’ en ‘aanbesteding’
Inkopen en aanbesteden
> Inkopen (‘procurement’)
> kopen van goederen, diensten, (bouw)werken
> door bedrijven en overheden
> bij externe leveranciers
Als we het over aanbesteden hebben is dat eigenlijk inkoop door de overheid. Aanbesteden is een
vorm van inkopen. De omgekeerde is niet waar. Het is niet zo dat elke vorm van inkopen automatisch
inkopen is. Aanbesteden is een vorm van inkopen (procurement). Dat inkoopproces kan je op veel
manieren organiseren. Dat inkoopproces kan ook georganiseerd worden als een aanbesteding. Dan
roep je meerdere partijen in de markt die in staat zijn een bepaald goed, dienst of werk te leveren
gelijktijdig op om met elkaar in concurrentie te treden. Je vraagt als het ware aan meerdere
marktpartijen/leveranciers op hetzelfde moment om met offertes te komen en wat je dan vervolgens
doet is die offertes met elkaar vergelijken op basis van een aantal vooraf bekendgemaakte criteria en
aan de hand van die vergelijking met die criteria kom je dan tot de keuze van een winnaar en die
winnaar is dan degene waar je de bestelling plaatst. Daar koop je dan de goederen, diensten of
(bouw)werk. Er wordt door inkopende organisatie één winnaar uitgekozen die op exclusieve basis
een contract gegund krijgt. Die mag dan vervolgens gaan leveren aan de inkopende organisatie.
> Aanbesteden (‘competitive tendering’)
> inkoper roept rechtstreekse concurrentie op tussen twee of meer potentiële leveranciers
> leveranciers ontvangen op hetzelfde moment dezelfde gelijkluidende uitnodiging
tot deelname aan de aanbesteding
> leveranciers kunnen daaruit afleiden dat zij tot deelname aan een rechtstreekse
onderlinge competitie worden uitgenodigd
, > competitie resulteert in selectiebeslissing: aanwijzing van een onderneming aan
wie exclusief een opdracht wordt gegund
Hoe verloopt een aanbestedingsproces op hoofdlijnen?
1. Vertrekpunt inkoper: wat zijn de doelstellingen?
> Primaire doelstellingen
> contracteren van een leverancier die kan voorzien in een oplossing van de vraag van de
inkoper
> minimum kwaliteit (Q),
> binnen planning (T) en
> binnen beschikbare budget (€)
> oplossing selecteren die de beste prijs/kwaliteitverhouding biedt
De inkopende organisatie zal zich in de eerste plaats afvragen wat de doelstellingen zijn van het
aanbestedingsproces (bijv. er moet een weg aangelegd worden). Wat zijn de primaire
doelstellingen, welke kwaliteitsniveau, binnen welke planning en budget moet de weg klaar zijn?
Over de primaire doelstellingen moet eerst door de inkopende organisatie over worden
nagedacht want dat is uiteindelijk wat je moet communiceren naar de markt om tot de keuze te
komen van een leverancier met wie een overeenkomst wordt gesloten.
> Bijkomende doelstellingen
> transactiekosten zo laag mogelijk houden
> innovatie stimuleren?
> maatschappelijk verantwoord inkopen?
> marktpartijen zoveel mogelijk toegang geven tot de opdracht?
Naast deze primaire doelstellingen zullen de inkopende organisaties zich ook allerlei andere vragen
stellen wanneer ze dat inkoopproces als een aanbesteding organiseren aan het voorbereiden zijn.
Hoe zorg ik ervoor dat de transactiekosten zo laag mogelijk kan houden? Zou ik met mijn
inkoopproces ook kunnen proberen om in de markt te stimuleren dat innovatieve producten of
processen worden ontwikkeld?
2. Marktoriëntatie inkoper
> Hoe de doelstellingen te vertalen naar:
> de opdrachteisen?
> ‘wat’ en ‘hoe’ er moet worden geleverd
> kwalitatieve geschiktheidseisen?
> de competenties die de leverancier moet hebben (om überhaupt voor de
opdracht in aanmerking te kunnen komen). Het zou best kunnen dat veel
marktpartijen aan de geschiktheidseisen voldoen. Dan kijken naar eventuele
Waarover gaat dit college?
> De verhouding tussen ‘overheidsinkoop’ en ‘aanbesteding’
> Hoe verloopt een aanbestedingsproces op hoofdlijnen?
> Welke belangen staan op het spel?
> (en waarom is er (dus) behoefte aan regels?)
> Waar gaan die regels in de kern (niet) over?
> Uit welke rechtsbronnen vloeien die regels voort?
> Opzet, structuur en werkingssfeer Aw 2012
De verhouding tussen ‘overheidsinkoop’ en ‘aanbesteding’
Inkopen en aanbesteden
> Inkopen (‘procurement’)
> kopen van goederen, diensten, (bouw)werken
> door bedrijven en overheden
> bij externe leveranciers
Als we het over aanbesteden hebben is dat eigenlijk inkoop door de overheid. Aanbesteden is een
vorm van inkopen. De omgekeerde is niet waar. Het is niet zo dat elke vorm van inkopen automatisch
inkopen is. Aanbesteden is een vorm van inkopen (procurement). Dat inkoopproces kan je op veel
manieren organiseren. Dat inkoopproces kan ook georganiseerd worden als een aanbesteding. Dan
roep je meerdere partijen in de markt die in staat zijn een bepaald goed, dienst of werk te leveren
gelijktijdig op om met elkaar in concurrentie te treden. Je vraagt als het ware aan meerdere
marktpartijen/leveranciers op hetzelfde moment om met offertes te komen en wat je dan vervolgens
doet is die offertes met elkaar vergelijken op basis van een aantal vooraf bekendgemaakte criteria en
aan de hand van die vergelijking met die criteria kom je dan tot de keuze van een winnaar en die
winnaar is dan degene waar je de bestelling plaatst. Daar koop je dan de goederen, diensten of
(bouw)werk. Er wordt door inkopende organisatie één winnaar uitgekozen die op exclusieve basis
een contract gegund krijgt. Die mag dan vervolgens gaan leveren aan de inkopende organisatie.
> Aanbesteden (‘competitive tendering’)
> inkoper roept rechtstreekse concurrentie op tussen twee of meer potentiële leveranciers
> leveranciers ontvangen op hetzelfde moment dezelfde gelijkluidende uitnodiging
tot deelname aan de aanbesteding
> leveranciers kunnen daaruit afleiden dat zij tot deelname aan een rechtstreekse
onderlinge competitie worden uitgenodigd
, > competitie resulteert in selectiebeslissing: aanwijzing van een onderneming aan
wie exclusief een opdracht wordt gegund
Hoe verloopt een aanbestedingsproces op hoofdlijnen?
1. Vertrekpunt inkoper: wat zijn de doelstellingen?
> Primaire doelstellingen
> contracteren van een leverancier die kan voorzien in een oplossing van de vraag van de
inkoper
> minimum kwaliteit (Q),
> binnen planning (T) en
> binnen beschikbare budget (€)
> oplossing selecteren die de beste prijs/kwaliteitverhouding biedt
De inkopende organisatie zal zich in de eerste plaats afvragen wat de doelstellingen zijn van het
aanbestedingsproces (bijv. er moet een weg aangelegd worden). Wat zijn de primaire
doelstellingen, welke kwaliteitsniveau, binnen welke planning en budget moet de weg klaar zijn?
Over de primaire doelstellingen moet eerst door de inkopende organisatie over worden
nagedacht want dat is uiteindelijk wat je moet communiceren naar de markt om tot de keuze te
komen van een leverancier met wie een overeenkomst wordt gesloten.
> Bijkomende doelstellingen
> transactiekosten zo laag mogelijk houden
> innovatie stimuleren?
> maatschappelijk verantwoord inkopen?
> marktpartijen zoveel mogelijk toegang geven tot de opdracht?
Naast deze primaire doelstellingen zullen de inkopende organisaties zich ook allerlei andere vragen
stellen wanneer ze dat inkoopproces als een aanbesteding organiseren aan het voorbereiden zijn.
Hoe zorg ik ervoor dat de transactiekosten zo laag mogelijk kan houden? Zou ik met mijn
inkoopproces ook kunnen proberen om in de markt te stimuleren dat innovatieve producten of
processen worden ontwikkeld?
2. Marktoriëntatie inkoper
> Hoe de doelstellingen te vertalen naar:
> de opdrachteisen?
> ‘wat’ en ‘hoe’ er moet worden geleverd
> kwalitatieve geschiktheidseisen?
> de competenties die de leverancier moet hebben (om überhaupt voor de
opdracht in aanmerking te kunnen komen). Het zou best kunnen dat veel
marktpartijen aan de geschiktheidseisen voldoen. Dan kijken naar eventuele
