Gezondheidsbevorderi
ng
Integrale toets 3
Naam:
Studentennummer:
E-mailadres:
Cursuscode: GVE-2.IT3-20
Docent:
Examinator:
Versie:
Opdracht 1: 2183 woorden
Opdracht 2: 2499 woorden
Opdracht 3: 1887 woorden
Opdracht 4: 2119 woorden
Opdracht 5: 439 woorden
Inleverdatum: 15-06-2026
, Inhoudsopgave
Opdracht 1............................................................................................................. 3
Omschrijving van het gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem..............3
Dataverzameling: opzet interview en topiclijst................................................3
Data-analyse: coderen..................................................................................... 5
Resultaten........................................................................................................ 5
Analyse van het gezondheidsgedrag.............................................................12
Resultatentabel.............................................................................................. 14
Gedragsdoelen............................................................................................... 16
Shared Decision Making (SDM)......................................................................17
Opdracht 3........................................................................................................... 19
Fases van gedragsverandering en gezondheidsbevordering.........................19
Opdracht 4........................................................................................................... 25
Interventie 1................................................................................................... 25
Interventie 2................................................................................................... 26
....................................................................................................................... 27
Interventie 3................................................................................................... 28
Opdracht 5........................................................................................................... 30
Gezondheidsbevordering............................................................................... 30
Literatuurlijst........................................................................................................ 31
Bijlage A: Topiclijst............................................................................................... 33
Bijlage B: Transcript interview.............................................................................. 35
Bijlage C: Analyse interview................................................................................. 43
2
, Opdracht 1.
Omschrijving van het gezondheidsgedrag en
gezondheidsprobleem
Vapen is de afgelopen jaren steeds populairder geworden, vooral onder jongeren
en jongvolwassenen. Hoewel e-sigaretten oorspronkelijk werden ontwikkeld als
hulpmiddel bij het stoppen met roken, worden zij tegenwoordig ook gebruikt door
personen die nooit hebben gerookt. Onderzoek laat zien dat één op de vijf
Nederlandse jongeren tussen de 12 en 25 jaar het afgelopen jaar heeft gevapet.
Hierdoor vormt vapegebruik een groeiend volksgezondheidsprobleem, omdat
blootstelling aan nicotine op jonge leeftijd het risico op verslaving en
gezondheidsschade vergroot (Garritsen et al., 2023).
Het gezondheidsgedrag van de respondent betreft het gebruik van een vape met
nicotine. De respondent geeft aan sinds haar zestiende levensjaar te vapen en
gebruikt de vape dagelijks. Volgens de respondent wordt de vape voornamelijk
gebruikt tijdens rustmomenten en in situaties waarin zij behoefte heeft aan
ontspanning. Hoewel zij aangeeft niet volledig afhankelijk te zijn van nicotine,
ervaart zij het vapen inmiddels als een gewoonte die onderdeel is geworden van
haar dagelijks leven.
Het gebruik van e-sigaretten wordt in verband gebracht met verschillende
gezondheidsrisico's. De damp van een vape bevat naast nicotine ook andere
stoffen die schadelijk kunnen zijn voor de luchtwegen en de algemene
gezondheid. Nicotine is een sterk verslavende stof die invloed heeft op de
ontwikkeling van de hersenen, het hart- en vaatstelsel en het beloningssysteem
in de hersenen. Daarnaast kan regelmatig vapen leiden tot klachten zoals
hoesten, irritatie van de luchtwegen, hoofdpijn en een droge mond (Trimbos-
instituut, z.d.). Ook beschrijft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
dat de damp van e-sigaretten schadelijke stoffen kan bevatten die de luchtwegen
kunnen irriteren of beschadigen (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu,
z.d.).
Ondanks deze gezondheidsrisico's blijft het gebruik van vapes toenemen.
Factoren zoals nieuwsgierigheid, sociale invloed, aantrekkelijke smaken en de
aanwezigheid van nicotine spelen hierbij een belangrijke rol. Hierdoor vormt
vapegebruik een groeiend volksgezondheidsprobleem, met name onder
jongvolwassenen (Rijksoverheid, 2025).
Dataverzameling: opzet interview en topiclijst.
Voor dit onderzoek is gekozen voor een semigestructureerd interview. Deze
interviewvorm combineert een vooraf bepaalde structuur met voldoende ruimte
voor flexibiliteit tijdens het gesprek. In plaats van het werken met een vaste
vragenlijst wordt gebruikgemaakt van een topiclijst, waarin de belangrijkste
gespreksonderwerpen zijn opgenomen. Hierdoor wordt gewaarborgd dat alle
relevante thema's worden besproken, terwijl tegelijkertijd ruimte blijft bestaan
om door te vragen op antwoorden van de respondent.
Kenmerkend voor een semigestructureerd interview is dat de volgorde van de
vragen niet vooraf volledig vastligt. De interviewer kan inspelen op de
antwoorden van de respondent en het gesprek aanpassen aan de situatie.
2
, Hierdoor ontstaat een meer natuurlijke en open gesprekssfeer, waarin de
respondent de mogelijkheid krijgt om eigen ervaringen, meningen en gevoelens
uitgebreider toe te lichten. Deze aanpak maakt het mogelijk om diepgaandere
informatie te verzamelen dan bij een volledig gestructureerd interview. De taak
van de interviewer is hierbij om het gesprek te begeleiden en ervoor te zorgen
dat alle relevante onderwerpen aan bod komen, zonder strikt vast te houden aan
een vaststaand vragenpatroon (Wouters et al., 2021).
Binnen onderzoek wordt regelmatig gebruikgemaakt van semigestructureerde
interviews waarbij de onderwerpen zijn verwerkt in een interviewhandleiding of
topiclijst. Dit helpt om overzicht te houden en voorkomt dat belangrijke thema’s
tijdens het gesprek worden vergeten. Ter voorbereiding op het interview is
daarom een topiclijst opgesteld die als leidraad heeft gediend tijdens het
gesprek. Deze topiclijst is opgenomen in Bijlage 1 van dit verslag.
De onderwerpen in de topiclijst zijn gebaseerd op het Theory of Planned Behavior
(TPB)-model. Dit model beschrijft welke factoren van invloed zijn op
gedragsintenties en uiteindelijk op daadwerkelijk gedrag. Volgens het TPB-model
wordt gedrag voornamelijk voorspeld door de intentie om bepaald gedrag uit te
voeren. Deze intentie wordt beïnvloed door drie belangrijke determinanten: de
attitude ten opzichte van het gedrag, de ervaren sociale norm en de mate van
zelfeffectiviteit. Daarnaast kunnen barrières, onvoldoende kennis of een gebrek
aan vaardigheden ervoor zorgen dat iemand ondanks een positieve intentie het
gewenste gedrag niet uitvoert (Sassen, 2022). Tijdens het interview is
gebruikgemaakt van het TPB-model als theoretisch uitgangspunt. Daarnaast zijn
principes van motiverende gespreksvoering toegepast om het gesprek op een
open en respectvolle manier te voeren. Hierbij is gebruikgemaakt van de ORBS-
techniek, waarbij open vragen, reflecties, bevestigingen en samenvattingen
centraal staan. Deze technieken worden binnen de motiverende gespreksvoering
ingezet om de intrinsieke motivatie en eigen regie van de respondent te
versterken (Sassen, 2022). Door deze gesprekstechniek kon de respondent haar
ervaringen vrij delen en werd een veilige en ondersteunende gespreksomgeving
gecreëerd.
Het interview vond plaats in de woning van de respondent, aan de eettafel in de
woonkamer. Deze vertrouwde omgeving droeg bij aan een ontspannen sfeer,
waardoor de respondent zich comfortabel voelde om persoonlijke ervaringen te
bespreken. Het gesprek had een duur van ongeveer 29 minuten en werd, na
toestemming van de respondent, opgenomen met een mobiele telefoon.
Vervolgens is de opname volledig uitgeschreven in een transcript. Nadat de
transcriptie was afgerond, is de geluidsopname verwijderd.
Om de betrouwbaarheid van de verzamelde gegevens te vergroten, is
gebruikgemaakt van member-checking. Hierbij kreeg de respondent de
gelegenheid om de uitgewerkte transcriptie te bekijken en te controleren op
eventuele onjuistheden. Op deze manier kon worden nagegaan of de inhoud van
het gesprek correct was vastgelegd. De volledige transcriptie van het interview is
opgenomen in Bijlage 2 van dit verslag.
Bij de uitvoering van het onderzoek is zorgvuldig rekening gehouden met de
eisen van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). De identiteit
van de respondent is geanonimiseerd en persoonsgegevens zijn niet opgenomen
2
ng
Integrale toets 3
Naam:
Studentennummer:
E-mailadres:
Cursuscode: GVE-2.IT3-20
Docent:
Examinator:
Versie:
Opdracht 1: 2183 woorden
Opdracht 2: 2499 woorden
Opdracht 3: 1887 woorden
Opdracht 4: 2119 woorden
Opdracht 5: 439 woorden
Inleverdatum: 15-06-2026
, Inhoudsopgave
Opdracht 1............................................................................................................. 3
Omschrijving van het gezondheidsgedrag en gezondheidsprobleem..............3
Dataverzameling: opzet interview en topiclijst................................................3
Data-analyse: coderen..................................................................................... 5
Resultaten........................................................................................................ 5
Analyse van het gezondheidsgedrag.............................................................12
Resultatentabel.............................................................................................. 14
Gedragsdoelen............................................................................................... 16
Shared Decision Making (SDM)......................................................................17
Opdracht 3........................................................................................................... 19
Fases van gedragsverandering en gezondheidsbevordering.........................19
Opdracht 4........................................................................................................... 25
Interventie 1................................................................................................... 25
Interventie 2................................................................................................... 26
....................................................................................................................... 27
Interventie 3................................................................................................... 28
Opdracht 5........................................................................................................... 30
Gezondheidsbevordering............................................................................... 30
Literatuurlijst........................................................................................................ 31
Bijlage A: Topiclijst............................................................................................... 33
Bijlage B: Transcript interview.............................................................................. 35
Bijlage C: Analyse interview................................................................................. 43
2
, Opdracht 1.
Omschrijving van het gezondheidsgedrag en
gezondheidsprobleem
Vapen is de afgelopen jaren steeds populairder geworden, vooral onder jongeren
en jongvolwassenen. Hoewel e-sigaretten oorspronkelijk werden ontwikkeld als
hulpmiddel bij het stoppen met roken, worden zij tegenwoordig ook gebruikt door
personen die nooit hebben gerookt. Onderzoek laat zien dat één op de vijf
Nederlandse jongeren tussen de 12 en 25 jaar het afgelopen jaar heeft gevapet.
Hierdoor vormt vapegebruik een groeiend volksgezondheidsprobleem, omdat
blootstelling aan nicotine op jonge leeftijd het risico op verslaving en
gezondheidsschade vergroot (Garritsen et al., 2023).
Het gezondheidsgedrag van de respondent betreft het gebruik van een vape met
nicotine. De respondent geeft aan sinds haar zestiende levensjaar te vapen en
gebruikt de vape dagelijks. Volgens de respondent wordt de vape voornamelijk
gebruikt tijdens rustmomenten en in situaties waarin zij behoefte heeft aan
ontspanning. Hoewel zij aangeeft niet volledig afhankelijk te zijn van nicotine,
ervaart zij het vapen inmiddels als een gewoonte die onderdeel is geworden van
haar dagelijks leven.
Het gebruik van e-sigaretten wordt in verband gebracht met verschillende
gezondheidsrisico's. De damp van een vape bevat naast nicotine ook andere
stoffen die schadelijk kunnen zijn voor de luchtwegen en de algemene
gezondheid. Nicotine is een sterk verslavende stof die invloed heeft op de
ontwikkeling van de hersenen, het hart- en vaatstelsel en het beloningssysteem
in de hersenen. Daarnaast kan regelmatig vapen leiden tot klachten zoals
hoesten, irritatie van de luchtwegen, hoofdpijn en een droge mond (Trimbos-
instituut, z.d.). Ook beschrijft het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
dat de damp van e-sigaretten schadelijke stoffen kan bevatten die de luchtwegen
kunnen irriteren of beschadigen (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu,
z.d.).
Ondanks deze gezondheidsrisico's blijft het gebruik van vapes toenemen.
Factoren zoals nieuwsgierigheid, sociale invloed, aantrekkelijke smaken en de
aanwezigheid van nicotine spelen hierbij een belangrijke rol. Hierdoor vormt
vapegebruik een groeiend volksgezondheidsprobleem, met name onder
jongvolwassenen (Rijksoverheid, 2025).
Dataverzameling: opzet interview en topiclijst.
Voor dit onderzoek is gekozen voor een semigestructureerd interview. Deze
interviewvorm combineert een vooraf bepaalde structuur met voldoende ruimte
voor flexibiliteit tijdens het gesprek. In plaats van het werken met een vaste
vragenlijst wordt gebruikgemaakt van een topiclijst, waarin de belangrijkste
gespreksonderwerpen zijn opgenomen. Hierdoor wordt gewaarborgd dat alle
relevante thema's worden besproken, terwijl tegelijkertijd ruimte blijft bestaan
om door te vragen op antwoorden van de respondent.
Kenmerkend voor een semigestructureerd interview is dat de volgorde van de
vragen niet vooraf volledig vastligt. De interviewer kan inspelen op de
antwoorden van de respondent en het gesprek aanpassen aan de situatie.
2
, Hierdoor ontstaat een meer natuurlijke en open gesprekssfeer, waarin de
respondent de mogelijkheid krijgt om eigen ervaringen, meningen en gevoelens
uitgebreider toe te lichten. Deze aanpak maakt het mogelijk om diepgaandere
informatie te verzamelen dan bij een volledig gestructureerd interview. De taak
van de interviewer is hierbij om het gesprek te begeleiden en ervoor te zorgen
dat alle relevante onderwerpen aan bod komen, zonder strikt vast te houden aan
een vaststaand vragenpatroon (Wouters et al., 2021).
Binnen onderzoek wordt regelmatig gebruikgemaakt van semigestructureerde
interviews waarbij de onderwerpen zijn verwerkt in een interviewhandleiding of
topiclijst. Dit helpt om overzicht te houden en voorkomt dat belangrijke thema’s
tijdens het gesprek worden vergeten. Ter voorbereiding op het interview is
daarom een topiclijst opgesteld die als leidraad heeft gediend tijdens het
gesprek. Deze topiclijst is opgenomen in Bijlage 1 van dit verslag.
De onderwerpen in de topiclijst zijn gebaseerd op het Theory of Planned Behavior
(TPB)-model. Dit model beschrijft welke factoren van invloed zijn op
gedragsintenties en uiteindelijk op daadwerkelijk gedrag. Volgens het TPB-model
wordt gedrag voornamelijk voorspeld door de intentie om bepaald gedrag uit te
voeren. Deze intentie wordt beïnvloed door drie belangrijke determinanten: de
attitude ten opzichte van het gedrag, de ervaren sociale norm en de mate van
zelfeffectiviteit. Daarnaast kunnen barrières, onvoldoende kennis of een gebrek
aan vaardigheden ervoor zorgen dat iemand ondanks een positieve intentie het
gewenste gedrag niet uitvoert (Sassen, 2022). Tijdens het interview is
gebruikgemaakt van het TPB-model als theoretisch uitgangspunt. Daarnaast zijn
principes van motiverende gespreksvoering toegepast om het gesprek op een
open en respectvolle manier te voeren. Hierbij is gebruikgemaakt van de ORBS-
techniek, waarbij open vragen, reflecties, bevestigingen en samenvattingen
centraal staan. Deze technieken worden binnen de motiverende gespreksvoering
ingezet om de intrinsieke motivatie en eigen regie van de respondent te
versterken (Sassen, 2022). Door deze gesprekstechniek kon de respondent haar
ervaringen vrij delen en werd een veilige en ondersteunende gespreksomgeving
gecreëerd.
Het interview vond plaats in de woning van de respondent, aan de eettafel in de
woonkamer. Deze vertrouwde omgeving droeg bij aan een ontspannen sfeer,
waardoor de respondent zich comfortabel voelde om persoonlijke ervaringen te
bespreken. Het gesprek had een duur van ongeveer 29 minuten en werd, na
toestemming van de respondent, opgenomen met een mobiele telefoon.
Vervolgens is de opname volledig uitgeschreven in een transcript. Nadat de
transcriptie was afgerond, is de geluidsopname verwijderd.
Om de betrouwbaarheid van de verzamelde gegevens te vergroten, is
gebruikgemaakt van member-checking. Hierbij kreeg de respondent de
gelegenheid om de uitgewerkte transcriptie te bekijken en te controleren op
eventuele onjuistheden. Op deze manier kon worden nagegaan of de inhoud van
het gesprek correct was vastgelegd. De volledige transcriptie van het interview is
opgenomen in Bijlage 2 van dit verslag.
Bij de uitvoering van het onderzoek is zorgvuldig rekening gehouden met de
eisen van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). De identiteit
van de respondent is geanonimiseerd en persoonsgegevens zijn niet opgenomen
2
