Methodisch denken en handelen AS
Methodisch denken en handelen 5 kamers:1 algemene systeemtheorie, 2creatief& kritisch, 3
cyclisch werken 4groepsdynamica, 5integratie
Inleiding: we willen graag alles weten, begrijpen van de wereldà voor controle
Definitie: “De Algemene Systeemtheorie (AST) of the General System Theory (GST) is een
interdisciplinaire benadering om systemen te bestuderen en te begrijpen in hun geheel,
ongeacht hun aard of vakgebied. Het is een raamwerk dat universele principes van
complexe systemen identificeert.”
Interdisciplinaire: niet beperkt, meer dan interdisciplinairà metatheorie
Geheel: holistische benadering, afzonderlijke delen versus geheel, interacties en relaties
(niet kijken nr losse onderdelen maar naar de big picture)
Universeel: algemene principes, breed raamwerk
Complexiteit: krachtig hulpmiddel, analyse complex systeem
Geschiedenis:
Ludwig von Bertalanffy à vader algemene systeemtheorie, frustratie iedere wetenschap in
een cocon
Missie: versnippering tegengaan, geloof in eenheid, gemeenschappelijke verbindende en
overkoepelende taal/concept
Norbert Wiener à vader cyberneticaà richt zich op besturing en communicatie van systemen
kernconcept: feedback ( Norbert verantwoordelijk vr onze informatiemaatschappij
Interesse in complexiteit van systemen: natuurlijke systemen, kunstmatige systemen
Input: het is warm en de zon schijnt in je ogen. Verwerking: mh da is niet comfortabel
Output: ik doe zonnebril aan Feedback: terug comfortabel
Maatschappelijke context:
Industrialisering en urbanisatie: opkomst fabrieken, nieuwe technologieën, barre werk-en
leefomstandigheden
Tweede wereldoorlog: oorlog=nieuwe technologie, Alan Turing (automatic computing
engine, cfr ook macy conferenties
Koude oorlog: wedloop tussen VS en Sovjet-Unie, technologische superioriteit, grote impact
op de wetenschap
Opkomst informatiemaatschappij: nieuwe communicatietechnologie, voor iedereen
toegankelijk, andere mogelijkheden om invloed uit te oefenen
Besluit: AST als antwoord op yornrmrnfr complexiteit wereld
Unieke bijdrage van 2 sleutelfiguren: ludwig von bertalanffy en norbert wiener –> bieden
interesse in complexiteit van systemen
Verschillende benadering: Ludwig: brede holistische benadering, norbert technische
benadering 20ste eeuw voedingsbodem
Ludwig von Bertalanffy
, • Een systeem is geen geïsoleerde entiteit, maar een open structuur die
voortdurend energie, materie en informatie uitwisselt met de omgeving
• Focus op: onderlinge verbondenheid van elementen, interacties binnen het
systeem, openheid en wisselwerking
è We begrijpen systeem beter als we kijken nr hoe onderdelen samenwerken en
elkaar beïnvloeden
Gregory Bateson
Focus op: beïnvloeding tussen de elementen, feedbackmechanismen (zie ook Norbert
Wiener), evenwicht, verandering op één plek heeft invloed op het hele systeem
Systeem geheel van elementen die voortdurend met elkaar in wisselwerking staan en elkaar
beïnvloeden door communicatie en interactie à relatie tussen elementen even belangrijk als
onderdelen zelf
QUOTE: G. Bateson: het is het verschil dat verschil maakt à verklaring: waarnemen van
verschillen, betekenisvolle informatie (doordat er een verschil is), contextuele betekenis,
verandering en leren
Feedback: gedrag aanpassen of nadenken over aanpassen van gedrag
Donella Meadows: focus op: individuele elementen van systeem, onderlinge verbondenheid
van elementen, functie of doelà combinatie van elementen zorgt vr geheel
Wetenschapp Focus Kernbegrip Wat is essentieel?
er
L. Von Biologische basis Wisselwerking Dat onderdelen niet los
Bertalanffy staan, maar samen een
(het geraamte) geheel vormen.
G. Bateson Communicatie Relaties en Dat de verbindingen
feedback tussen mensen
(een stem) ‘belangrijker’ zijn dan de
mensen zelf.
D. Meadows Structuur en Samenhang Dat een systeem drie
organisatie eisen heeft: elementen,
verbindingen én een doel.
(een checklist)
Verschillende definities maar gemeenschappelijke KENMERKEN:onderlinge verbondenheid,
organisatie, interacties, doelgerichtheid, holistische benadering
Verschillende definities weerspiegelen VAKGEBIEDEN:
Respectievelijke vakgebieden
Ø Von Bertalanffy: biologie en interdisciplinaire wetenschap
Ø Gregory Bateson: antropologie en sociale wetenschappen (zie verder)
Ø Donella Meadows: milieuwetenschappen en duurzaamheid (zie verder)
Methodisch denken en handelen 5 kamers:1 algemene systeemtheorie, 2creatief& kritisch, 3
cyclisch werken 4groepsdynamica, 5integratie
Inleiding: we willen graag alles weten, begrijpen van de wereldà voor controle
Definitie: “De Algemene Systeemtheorie (AST) of the General System Theory (GST) is een
interdisciplinaire benadering om systemen te bestuderen en te begrijpen in hun geheel,
ongeacht hun aard of vakgebied. Het is een raamwerk dat universele principes van
complexe systemen identificeert.”
Interdisciplinaire: niet beperkt, meer dan interdisciplinairà metatheorie
Geheel: holistische benadering, afzonderlijke delen versus geheel, interacties en relaties
(niet kijken nr losse onderdelen maar naar de big picture)
Universeel: algemene principes, breed raamwerk
Complexiteit: krachtig hulpmiddel, analyse complex systeem
Geschiedenis:
Ludwig von Bertalanffy à vader algemene systeemtheorie, frustratie iedere wetenschap in
een cocon
Missie: versnippering tegengaan, geloof in eenheid, gemeenschappelijke verbindende en
overkoepelende taal/concept
Norbert Wiener à vader cyberneticaà richt zich op besturing en communicatie van systemen
kernconcept: feedback ( Norbert verantwoordelijk vr onze informatiemaatschappij
Interesse in complexiteit van systemen: natuurlijke systemen, kunstmatige systemen
Input: het is warm en de zon schijnt in je ogen. Verwerking: mh da is niet comfortabel
Output: ik doe zonnebril aan Feedback: terug comfortabel
Maatschappelijke context:
Industrialisering en urbanisatie: opkomst fabrieken, nieuwe technologieën, barre werk-en
leefomstandigheden
Tweede wereldoorlog: oorlog=nieuwe technologie, Alan Turing (automatic computing
engine, cfr ook macy conferenties
Koude oorlog: wedloop tussen VS en Sovjet-Unie, technologische superioriteit, grote impact
op de wetenschap
Opkomst informatiemaatschappij: nieuwe communicatietechnologie, voor iedereen
toegankelijk, andere mogelijkheden om invloed uit te oefenen
Besluit: AST als antwoord op yornrmrnfr complexiteit wereld
Unieke bijdrage van 2 sleutelfiguren: ludwig von bertalanffy en norbert wiener –> bieden
interesse in complexiteit van systemen
Verschillende benadering: Ludwig: brede holistische benadering, norbert technische
benadering 20ste eeuw voedingsbodem
Ludwig von Bertalanffy
, • Een systeem is geen geïsoleerde entiteit, maar een open structuur die
voortdurend energie, materie en informatie uitwisselt met de omgeving
• Focus op: onderlinge verbondenheid van elementen, interacties binnen het
systeem, openheid en wisselwerking
è We begrijpen systeem beter als we kijken nr hoe onderdelen samenwerken en
elkaar beïnvloeden
Gregory Bateson
Focus op: beïnvloeding tussen de elementen, feedbackmechanismen (zie ook Norbert
Wiener), evenwicht, verandering op één plek heeft invloed op het hele systeem
Systeem geheel van elementen die voortdurend met elkaar in wisselwerking staan en elkaar
beïnvloeden door communicatie en interactie à relatie tussen elementen even belangrijk als
onderdelen zelf
QUOTE: G. Bateson: het is het verschil dat verschil maakt à verklaring: waarnemen van
verschillen, betekenisvolle informatie (doordat er een verschil is), contextuele betekenis,
verandering en leren
Feedback: gedrag aanpassen of nadenken over aanpassen van gedrag
Donella Meadows: focus op: individuele elementen van systeem, onderlinge verbondenheid
van elementen, functie of doelà combinatie van elementen zorgt vr geheel
Wetenschapp Focus Kernbegrip Wat is essentieel?
er
L. Von Biologische basis Wisselwerking Dat onderdelen niet los
Bertalanffy staan, maar samen een
(het geraamte) geheel vormen.
G. Bateson Communicatie Relaties en Dat de verbindingen
feedback tussen mensen
(een stem) ‘belangrijker’ zijn dan de
mensen zelf.
D. Meadows Structuur en Samenhang Dat een systeem drie
organisatie eisen heeft: elementen,
verbindingen én een doel.
(een checklist)
Verschillende definities maar gemeenschappelijke KENMERKEN:onderlinge verbondenheid,
organisatie, interacties, doelgerichtheid, holistische benadering
Verschillende definities weerspiegelen VAKGEBIEDEN:
Respectievelijke vakgebieden
Ø Von Bertalanffy: biologie en interdisciplinaire wetenschap
Ø Gregory Bateson: antropologie en sociale wetenschappen (zie verder)
Ø Donella Meadows: milieuwetenschappen en duurzaamheid (zie verder)
