RECHT EN ONDERNEMING
Inleiding tot het recht · Publiek recht · Gerechtelijk recht
Goederen- & zakenrecht · Verbintenissen & overeenkomsten · Ondernemingsrecht
Studiesamenvatting
Examen: 40 meerkeuzevragen · 27/40 = 10/20
1
, Recht en Onderneming — samenvatting
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave................................................................................................................................2
Deel 1 — Inleiding tot het recht......................................................................................................4
Hoofdstuk 1 — Wat is het recht?................................................................................................4
Hoofdstuk 2 — Indeling van het nationaal recht........................................................................4
Hoofdstuk 3 — Het internationaal recht....................................................................................7
Deel 2 — Publiek recht....................................................................................................................9
Hoofdstuk 1 — Grondprincipes van de staatsorde.....................................................................9
Hoofdstuk 2 — Structuur van de rechtsorde: de Europese Unie..............................................10
Hoofdstuk 3 — De internationale rechtsorde...........................................................................13
Hoofdstuk 4 — De federale politieke instellingen....................................................................14
Hoofdstuk 5 — De gemeenschappen en gewesten..................................................................16
Hoofdstuk 6 — Het lokale niveau.............................................................................................17
Deel 3 — Bronnen van het recht...................................................................................................18
Hoofdstuk 1 — De wet..............................................................................................................18
Hoofdstuk 2 — De andere bronnen van het recht....................................................................19
Hoofdstuk 3 — Hogere rechtscolleges......................................................................................20
Hoofdstuk 4 — Indeling van rechten........................................................................................21
Deel 4 — Gerechtelijk recht...........................................................................................................23
Hoofdstuk 1 — Enkele algemene begrippen............................................................................23
Hoofdstuk 2 — De rechtscolleges.............................................................................................24
Hoofdstuk 3 — Positie van de benadeelde...............................................................................28
Hoofdstuk 4 — Het bewijsrecht................................................................................................28
Deel 5 — Goederen- en zakenrecht...............................................................................................33
Hoofdstuk 1 — Indeling van de goederen................................................................................33
Hoofdstuk 2 — Zelfstandige zakelijke rechten en het eigendomsrecht...................................34
Hoofdstuk 3 — Beperkingen op het eigendomsrecht...............................................................35
Hoofdstuk 4 — Mede-eigendom, vruchtgebruik en opstal......................................................36
Hoofdstuk 5 — Zakelijke zekerheden.......................................................................................36
Deel 6 — Verbintenissen en overeenkomsten..............................................................................38
Hoofdstuk 1 — De verbintenissen............................................................................................38
Hoofdstuk 2 — Wat is een overeenkomst?..............................................................................40
Hoofdstuk 3 — Grondbeginselen en interpretatie...................................................................41
Hoofdstuk 4 — Geldigheidsvoorwaarden.................................................................................41
Hoofdstuk 5 — Ontstaan van de overeenkomst.......................................................................43
Hoofdstuk 6 — Uitvoering van de overeenkomst.....................................................................43
Hoofdstuk 7 — Derden en tenietgaan......................................................................................45
Hoofdstuk 8 — Bijzondere overeenkomsten............................................................................46
Hoofdstuk 9 — De onrechtmatige daad...................................................................................47
Deel 7 — Ondernemingsrecht.......................................................................................................48
Hoofdstuk 1 — Wie is een onderneming?................................................................................48
Hoofdstuk 2 — Verschil burgerlijk recht en ondernemingsrecht.............................................49
Hoofdstuk 3 — Verplichtingen bij de aanvang van de onderneming.......................................51
Hoofdstuk 4 — Handelsovereenkomsten.................................................................................53
Hoofdstuk 5 — Insolventierecht: het faillissement..................................................................55
Hoofdstuk 6 — Reorganisatie...................................................................................................59
2
, Recht en Onderneming — samenvatting
Praktische examenrichtlijnen....................................................................................................60
3
, Recht en Onderneming — samenvatting
Deel 1 — Inleiding tot het recht
Hoofdstuk 1 — Wat is het recht?
Recht kan men onderverdelen in persoonlijk recht (privérecht) en professioneel recht.
Recht = het geheel van bindende regels tot ordening van de samenleving, in beginsel opgelegd
of minstens bekrachtigd door de maatschappij, en als zodanig afdwingbaar gesteld.
Uit die definitie volgen drie kernkenmerken:
• Ordening: het recht moet orde scheppen — regels die het samenleven onder controle
houden.
• Afdwingbaarheid: je moet het recht kunnen afdwingen.
• Wijzigen/afschaffen: er bestaan ook regels om bestaande regels te wijzigen of af te
schaffen.
Objectief versus subjectief recht
Objectief recht = het geheel van rechtsregels — het recht zoals het bestaat in de samenleving.
Subjectief recht = het recht dat je kan afdwingen voor de rechter; de rechten die je kan
uitoefenen en die je ontleent aan het objectief recht.
Vb. Als iemand je foto gebruikt zonder toestemming, kan je die persoon voor de rechter
brengen (subjectief recht ontleend aan het objectief recht).
Hoofdstuk 2 — Indeling van het nationaal recht
Recht wordt eerst ingedeeld in nationaal recht (bronnen: o.a. Vlaams recht) en internationaal
recht (bronnen: o.a. verdragen, Europees recht).
Privaat recht versus publiek recht
Privaat recht = het recht dat de relaties tussen burgers onderling bepaalt.
Vb. Een overeenkomst sluiten met een burger, huwelijk, erfenis …
Publiek recht = het recht dat de relaties tussen burgers en overheden, of overheden onderling,
bepaalt.
Vb. Fiscaal recht — de overheid bepaalt wat je moet betalen (btw …).
4