H1: INTRODUCTIE, SFEREN
IN DE SAMENLEVING
1.1 Inleiding
Bestuurskunde = studie vd inrichting en werking vh openbaar bestuur
1.2 Sferen in de samenleving
Staat --> publiek, non-profit & formeel
= geheel van overheden en instellingen die optreden voor het algemeen
belang
- aanwezig op elk moment
- België = multi-statensysteem (federatie + lid EU en VN)
- kenmerken:
a. dwang: rechtsregels, normen, monopolie op wapens
b. voice: burgers hebben een stem
- heeft legitimiteit nodig om te kunnen werken
Gemeenschappen --> privaat, non-profit & informeel
- buren, vrienden, ... --> horizontale relaties
- kenmerken: loyaliteit & liefde, afwezigheid dwang
Markt --> privaat, profit & formeel
- vraag-aanbod, competitie & vrijhandel
- kenmerken: ruil & exit
Civil society --> privaat, non-profit & formeel
= maatschappelijk middenveld
- doet aan beleidsbeïnvloeding en belangenbehartiging
- meervoudig belang:
1. mensen individueel sterker maken door samenwerking met
anderen
2. druk uitoefenen op de markt
3. eisen en velangen van mensen bundelen
- kenmerken: zorg & vertrouwen
,Markt en andere sferen:
- markt heeft grote impact op private sfeer
- bedrijven beïnvloeden de staat
- markt beïnvloed het middenveld
Invloed staat op andere sferen:
- op gemeenschappen (bv. regels over huwelijk)
- op markt (bv. milieuwetgeving)
- op civil society (bv. subsidies voor verenigingen)
1.3 Governance: arrangementen voor besturing
Principe van ‘governance’ --> bestuur is combi van verantwoordelijkheden bij
overheid, markt en maatschappelijk middenveld (= combi van de sferen)
<=> government (staat alleen)
Formele organisaties --> organisaties die juridisch statuut hebben waardoor
ze rechten en plichten hebben.
Informele organisaties --> natuurlijke personen die wel een bepaald juridisch
statuut hebben, maar ze vormen geen formeel erkend juridisch
organisatieverband.
,H2: BESTUURSKUNDE ALS
DISCIPLINE
2.1 Inleiding
Bestuurskunde is zowel descriptief als prescriptief:
--> descriptief: weten hoe het in elkaar zit
--> prescriptief: hoe het beter ingericht kan worden
2.2 Definities van bestuurskunde
Definities id loop van de jaren:
- ruimer
- wisselwerking met omgeving meer benadrukt
- nadruk op prescriptieve wetenschap
2.3 Case: de opvang van asielzoekers
Asielzoekers hebben recht op opvang --> Fedasil moet hiervoor zorgen
--> opvangtekort door opvangwet & regularisatiecampagne Leterme I
--> veel mensen in hotel geplaatst
2010 --> 6000 mensen niet toegewezen
-->> arbeidsrechtbank --> grote dwangsommen
Legerkazernes als optie --> onenigheid burgemeesters, staatssecretaris Courard
& De Crem
2.4 Studieobject van de bestuurskunde
Studieobject --> het openbaar bestuur
= geheel organisaties en activiteiten die gericht zijn op de besturing vd
maatschappij
Niveau’s: lokaal, provinciaal, regionaal, federaal, Europees & internationaal
Toepassing: asielcrisis
1. verzoek tot internationale bescherming indienen
2. dienst vreemdelingenzaken registreert aanvrag en onderzoekt of België
verantwoordelijk is voor de behandeling (Dublin-onderzoek)
3. na registratie wordt asielzoeker doorverwezen naar opvangcentrum
4. niet naar opvang = enkel recht op dringende medische hulp en onderwijs
minderjarige
5. asielvraag voor internationale bescherming wordt onderzocht door
Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en Staatslozen (CGVS)
6. asielzoeker krijgt kans om verhaal te doen aan medewerker CGVS
, 7. medewerker gaat na of verhaal klopt en of asielzoeker vluchtelingenstatuut of
subsidiaire bescherming kan krijgen (tijdens dit proces --> voorlopige
verblijfsvergunning)
8. statuut wordt toegekend of geweigerd
9. asielzoeker mag weigering aanvechten bij Raad Voor Vreemdelingenbetwisting
(RVV)
10. na eindbeslissing RVV eindigt procedure
11. EVT: Raad van State om cassatieberoep in te dienen (enkel bij administratieve
handeling)
Integratie bij acceptatie --> bevoegdheid van regionale overheden
- Vlaanderen: Agentschap Integratie en Inburgering
- onderwijs, huisvesting & beroepsopleiding
Terugkeer bij weigering --> vrijwillig of gedwongen grondgebied verlaten
Fedasil --> staat in voor opvang verzoekers om internationale bescherming
(sinds 2002)
- voorbeeld interne verzelfstandiging --> zekere autonomie maar deel van
overheid
- doel --> meer slagkrachtige opvanginstantie met meer operationele
autonomie
- sterke samenwerking met non-profit organisaties
2.5 Omgeving van het openbaar bestuur
= alle aspecten die grote impact hebben op inrichtingen en werking vh openbaar
bestuur
--> voorgesteld in politieke systeemtheorie van Easton (1953)
- politiek-institutionele aspecten
bv. constitutionele monarchie, federale staat, coalitieregering,
particratie, ...
- rechtsstaat
o wetgevende macht beslist tot hoever openbaar bestuur kan
ingrijpen en welke middelen ter beschikking worden gesteld
o rule of law --> overheid mag niet naar willekeur handelen
- brede maatschappelijke omgeving
o burgers en organisaties stellen vragen en verwachtingen aan
openbaar bestuur
o openbare dienstverlening (diensten tvv maatschappij), belastingen
& gekwalificeerd personeel
Toepassing: asielcrisis
- belang politiek-institutionele omgeving:
o minister van maatschappelijke integratie --> Van Bossuyt
o regeerakkoord De Croo: elke nieuwkomer heeft recht op correct
asiel- en migratiebeleid
- belang juridische omgeving:
o Conventie van Genève/vluchtelingenverdrag (1951)
IN DE SAMENLEVING
1.1 Inleiding
Bestuurskunde = studie vd inrichting en werking vh openbaar bestuur
1.2 Sferen in de samenleving
Staat --> publiek, non-profit & formeel
= geheel van overheden en instellingen die optreden voor het algemeen
belang
- aanwezig op elk moment
- België = multi-statensysteem (federatie + lid EU en VN)
- kenmerken:
a. dwang: rechtsregels, normen, monopolie op wapens
b. voice: burgers hebben een stem
- heeft legitimiteit nodig om te kunnen werken
Gemeenschappen --> privaat, non-profit & informeel
- buren, vrienden, ... --> horizontale relaties
- kenmerken: loyaliteit & liefde, afwezigheid dwang
Markt --> privaat, profit & formeel
- vraag-aanbod, competitie & vrijhandel
- kenmerken: ruil & exit
Civil society --> privaat, non-profit & formeel
= maatschappelijk middenveld
- doet aan beleidsbeïnvloeding en belangenbehartiging
- meervoudig belang:
1. mensen individueel sterker maken door samenwerking met
anderen
2. druk uitoefenen op de markt
3. eisen en velangen van mensen bundelen
- kenmerken: zorg & vertrouwen
,Markt en andere sferen:
- markt heeft grote impact op private sfeer
- bedrijven beïnvloeden de staat
- markt beïnvloed het middenveld
Invloed staat op andere sferen:
- op gemeenschappen (bv. regels over huwelijk)
- op markt (bv. milieuwetgeving)
- op civil society (bv. subsidies voor verenigingen)
1.3 Governance: arrangementen voor besturing
Principe van ‘governance’ --> bestuur is combi van verantwoordelijkheden bij
overheid, markt en maatschappelijk middenveld (= combi van de sferen)
<=> government (staat alleen)
Formele organisaties --> organisaties die juridisch statuut hebben waardoor
ze rechten en plichten hebben.
Informele organisaties --> natuurlijke personen die wel een bepaald juridisch
statuut hebben, maar ze vormen geen formeel erkend juridisch
organisatieverband.
,H2: BESTUURSKUNDE ALS
DISCIPLINE
2.1 Inleiding
Bestuurskunde is zowel descriptief als prescriptief:
--> descriptief: weten hoe het in elkaar zit
--> prescriptief: hoe het beter ingericht kan worden
2.2 Definities van bestuurskunde
Definities id loop van de jaren:
- ruimer
- wisselwerking met omgeving meer benadrukt
- nadruk op prescriptieve wetenschap
2.3 Case: de opvang van asielzoekers
Asielzoekers hebben recht op opvang --> Fedasil moet hiervoor zorgen
--> opvangtekort door opvangwet & regularisatiecampagne Leterme I
--> veel mensen in hotel geplaatst
2010 --> 6000 mensen niet toegewezen
-->> arbeidsrechtbank --> grote dwangsommen
Legerkazernes als optie --> onenigheid burgemeesters, staatssecretaris Courard
& De Crem
2.4 Studieobject van de bestuurskunde
Studieobject --> het openbaar bestuur
= geheel organisaties en activiteiten die gericht zijn op de besturing vd
maatschappij
Niveau’s: lokaal, provinciaal, regionaal, federaal, Europees & internationaal
Toepassing: asielcrisis
1. verzoek tot internationale bescherming indienen
2. dienst vreemdelingenzaken registreert aanvrag en onderzoekt of België
verantwoordelijk is voor de behandeling (Dublin-onderzoek)
3. na registratie wordt asielzoeker doorverwezen naar opvangcentrum
4. niet naar opvang = enkel recht op dringende medische hulp en onderwijs
minderjarige
5. asielvraag voor internationale bescherming wordt onderzocht door
Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en Staatslozen (CGVS)
6. asielzoeker krijgt kans om verhaal te doen aan medewerker CGVS
, 7. medewerker gaat na of verhaal klopt en of asielzoeker vluchtelingenstatuut of
subsidiaire bescherming kan krijgen (tijdens dit proces --> voorlopige
verblijfsvergunning)
8. statuut wordt toegekend of geweigerd
9. asielzoeker mag weigering aanvechten bij Raad Voor Vreemdelingenbetwisting
(RVV)
10. na eindbeslissing RVV eindigt procedure
11. EVT: Raad van State om cassatieberoep in te dienen (enkel bij administratieve
handeling)
Integratie bij acceptatie --> bevoegdheid van regionale overheden
- Vlaanderen: Agentschap Integratie en Inburgering
- onderwijs, huisvesting & beroepsopleiding
Terugkeer bij weigering --> vrijwillig of gedwongen grondgebied verlaten
Fedasil --> staat in voor opvang verzoekers om internationale bescherming
(sinds 2002)
- voorbeeld interne verzelfstandiging --> zekere autonomie maar deel van
overheid
- doel --> meer slagkrachtige opvanginstantie met meer operationele
autonomie
- sterke samenwerking met non-profit organisaties
2.5 Omgeving van het openbaar bestuur
= alle aspecten die grote impact hebben op inrichtingen en werking vh openbaar
bestuur
--> voorgesteld in politieke systeemtheorie van Easton (1953)
- politiek-institutionele aspecten
bv. constitutionele monarchie, federale staat, coalitieregering,
particratie, ...
- rechtsstaat
o wetgevende macht beslist tot hoever openbaar bestuur kan
ingrijpen en welke middelen ter beschikking worden gesteld
o rule of law --> overheid mag niet naar willekeur handelen
- brede maatschappelijke omgeving
o burgers en organisaties stellen vragen en verwachtingen aan
openbaar bestuur
o openbare dienstverlening (diensten tvv maatschappij), belastingen
& gekwalificeerd personeel
Toepassing: asielcrisis
- belang politiek-institutionele omgeving:
o minister van maatschappelijke integratie --> Van Bossuyt
o regeerakkoord De Croo: elke nieuwkomer heeft recht op correct
asiel- en migratiebeleid
- belang juridische omgeving:
o Conventie van Genève/vluchtelingenverdrag (1951)
