Samenvatting Onderwijskunde in module zorg op klas- en schoolniveau

Onderwijskunde:
1. Visie op zorg
1.1 Wat is zorg?
 Elk kind is anders
- Eigen karakter, temperament, talenten, interesses en mogelijkheden…

 Socio – culturele en economische kenmerken gezin spelen een rol op het hebben van een
succesvolle schoolloopbaan
- Kinderen starten niet allemaal met dezelfde kansen in het onderwijs
- Belangrijk om alle kinderen gelijke onderwijskansen te bieden
- Zorg op scholen moet aan de individuele verschillen tegemoet komen

 Zorg gaat om alle initiatieven die genomen worden door de school om maximale
ontplooiingskansen te geven aan kinderen.
- Vaak gesproken over zorgverbreding

 Zorgbreedte
- Wijze waarop school en leerkracht het onderwijs organiseren opdat de totale
ontwikkeling van ieder kind maximale ontplooiingskansen zou krijgen.

 Zorgverbreding
- De wijze waarop een school actief haar huidige zorgbreedte vergroot

1.2 Enkele klemtonen die we in de opleiding leggen met betrekking
op visie op zorg
 Vertrekken vanuit de onderwijsbehoeften van kinderen
- Wat heeft kind nodig?, welke klasverrijking…

 Doordat veel leerkrachten gaan etiketteren hebben ze vaak lagere verwachtingen van het
kind.
- Kinderen gaan zich gedragen naar die lage verwachtingen
 Selffulfilling prophecy

 Medicalisering van het onderwijs of “overgediagnotisering”
- Feit dat zoveel kinderen een label krijgen
- Oorzaak: behandeling bij gespecialiseerde hulp pas terugbetaald als diagnose is gesteld

 Belangrijk om niet mee te gaan in dit deficitdenken
- Geloven in de ontwikkelingsmogelijkheden en de groei van ALLE kleuters
- Kijken naar de mogelijkheden en talenten van ieder kind
 Deze visie vinden we ook terug in ZILL

,  Lampenschema illustreert hoe we vertrekken vanuit onderwijsbehoeften kind en niet vanuit
tekorten.
- Het licht van de lamp stelt de warmte en stimulansen voor die een kind nodig heeft om
te kunnen ontwikkelen.
- Zorgverbreding: lichtbundel weten e verbreden zodat niemand uit de boot valt
 Elk kind kom in het zonnetje te zitten en profiteert van het geboden onderwijs

- Niet: hoever staan alle kinderen achter?




- Wel:
 Zijn alle kinderen voldoende in ontwikkeling? (alle kinderen in de focus?)
 Is elk kind voldoende “breed” in ontwikkeling? (focus voldoende breed?)




 Zorgverbreding = Alle kinderen + alle ontwikkelingsvelden
- Alle kinderen ontwikkelen zich harmonisch

1.3 Geïntegreerde zorg
 De zorg in ons onderwijs is voortdurend in evolutie.
 Geïntegreerde zorg = alle leerkrachten op school zijn betrokken bij zorg
- Ze integreren deze begeleiding in hun dagelijkse aanpak.

 In de traditionele aanpak lag de nadruk op het remediëren van kinderen door 1 specifieke
leerkracht
- Kinderen werden uit de klas gehaald en gingen naar de taakklas

 Bij geïntegreerde zorg wordt de zorgbegeleiding opgenomen door elke leerkracht
- Leerkrachten rkijgen een centrale rol
- Zorgleerkracht en zorgcoördinator krijgt coördinerende rol
 MDO’s, procedures vastleggen, kindvolgsysteem opzetten…

 Kenmerken waaraan voldoen om van geïntegreerde zorg te spreken
1. Een duidelijke en gedragen zorgvisie
- Visie uitwerken met doelen op vlak van realiseren zorg
- Handelingsgericht werken maakt een opmars

, 2. Ondersteuning door de directie
- Taak directie om leerkrachten te stimuleren en nodige middelen te voorzien

3. Ondersteunende structuren en procedures
- Duidelijke afspraken gemaakt worden op schoolniveau
 Wie is voor wat verantwoordelijk? Hoe wordt informatie doorgegeven?

4. Schoolinterne samenwerking
- Om goede zorg te realiseren moeten leerkrachten kunnen terugvallen op elkaar

5. Samenwerking met ouders
- Belangrijk is goede communicatie en ouders betrekken bij het schoolgebeuren.
- Ouders kennen hun kind het beste

6. Samenwerken met externen
- CLB, buitengewoon onderwijs, jeugdzorg…

7. Professionalisering van het schoolteam
- Leerkrachten hebben nood aan bijscholing, training en ondersteuning bij uitvoeren van
hun taken

 Bij maken zorgbeleid rekening houden met alle dimensies van de werking van de school
- Wettelijke kader, beschikbare middelen, lestijden…

 Taak zorgleerkracht en zorgcoördinator situeert zich op 3 niveaus
- Schoolniveau en de scholengemeenschap
 Zorgbeleid uitstippelen, nadenken over kwaliteit geboden onderwijs…
 Overleg tussen CLB, ouders, externen, leerkrachten… coördineren

- Leerkrachtniveau
 Regelmatig overleg met de klasleerkracht over de klaswerking, de kinderen…
 Opvolging van de kinderen over de meerdere jaren
 Samen met de klasleerkracht zoeken hoe het leren in de klas kan ondersteunt
worden
 …

- Kindniveau
 Individuele begeleiding van kinderen die nood hebben aan zorg
 Klas overnemen zodat leerkracht andere kinderen even extra zorg kan geven
 Afnemen van genormeerde testen
 …

 Kleine scholen: zorgcoördinator doet alle taken
 Grote scholen:
- Zorgcoördinator: alle taken op klas- en schoolniveau
- Zorgleerkracht: alle taken op kindniveau