Samenvatting Woordenlijst & Tabel Virologie - Van Ranst - 2025

WOORDENLIJST/TABEL VIROLOGIE
WOORDENLIJST

H1

 Icosahedraal
o = virus heeft een symmetrische, bolvormige capside opgebouwd uit 20
driehoekige vlakken
 Helicaal
o = capside waarbij het virale genoom in een spiraalvormige structuur is
verpakt, meestal als een staaf of filament
 Vroege eiwitten
o = slimme eiwitten: replicatie van genetisch materiaal
 Late eiwitten
o = domme eiwitten: nieuw capside maken als enige functie
 Budding
o = om de zoveel dagen/weken komt er een partikel vrij  steady state,
weinig last
 Cytolyse
o = cel blaast op, alle partikels in 1x vrij

H2


RECHTSTREEKSE METHODEN

+ elektronenmicroscopie

+ antigeendetectie


VIRALE KWEEK OP CELCULTUUR

 Cellijnen
o Primaire cellen < direct uit levend weefsel
 Beperkt aantal delingen
 Fysiologisch relevant
 Maar: gaan in senescentie (stoppen met delen)
 Vb: Monkey kidney cellen
 Cave: niet ethisch
o Semi-continue cellen < primaire cellen die iets langer doorgroeien
 20-50x delen
 Normaal aantal chromosomen (diploïd)
 Vb: human embryonic kidney cellen
 Cave: menselijk embryo nodig
o Continue cellen < transformatie
 Oneindig keer delen
 Genetisch afwijkend (aneuploïd)

,  Vb: HeLa van baarmoederhalskanker van vrouw die hieraan is
gestorven
 Veiligheidswerkbank
o Horizontale laminaire flow = clean air werkbank
 NIET VOOR VIRUSSEN
o Klasse I = geen materiaal uit de kast
 Veilig voor meeste virussen
 Cave: vuile lucht wordt aangezogen
o Klasse II = via verticaal luchtgordijn
 Cave: turbulentie
o Klasse III = met glove box
 Cave: minder nauwkeurig
 Cytopathogeen effect
o = teken van virusactiviteit
o Plaque (= lysis)  lacunes die door virussen zijn gemaakt
o Kerninclusies  opstapeling van virus in kern
o Cytoplasma inclusies  vermenigvuldiging van virus in cytoplasma
waardoor kern naar periferie
o Reuscellen/syncytia  virussen vormen reuscellen doordat cellen worden
aangemoedigd andere cellen te fagocyteren
 Hemadsorptie (celcultuur)
o = RBC’s hechten aan oppervlak
o Op virus geïnfecteerde cellen  detectie van virale infectie
 Hemagglutinatie (AG-detectie)
o = RBC’s klonteren samen
o In oplossing  detectie van vrij virus


GENOOM DETECTIE

 In situ hybridisatie
o = met gelabelde nucleotiden die binden aan virus en zwart aankleuren 
weten WAAR virus zit
 Kwalitatieve testen  PCR
o = vermenigvuldigen van weinig genetisch materiaal tot het detecteerbaar
wordt
 Kwantitatieve testen  Taqman Assay
o Specifieke primers binden aan het DNA
o TaqMan probe toevoegen dat tussen de primers bindt
 Fluorofor (=lichtgevend molecule)
 Quencher (= onderdrukt fluorescentie zolang ze dichtbij elkaar
zitten)
o Tijdens PCR: Taq-polymerase splitst DNA-strengen en bouwt nieuwe
o Knipt TaqMan probe
 Fluorofor komt los van quencher
 Lichtsignaal
o Hoeveelheid licht wordt bij elke cyclus gemeten
 Hoe eerder, hoe meer DNA
 Genotypering
o = exact weten welk virus het is via sequenering
o Dun gel maken
o Elektriciteit laten doorlopen