BELGISCHE BINNENLANDSE POLITIEK
INLEIDING
GESCHIEDENIS VAN BELGIË
Dankzij WOII werd België niet beschouwd als een natie, maar naar een anachronisme (onjuiste plaatsing
van personen, voorwerpen, begrippen of gebruiken in een tijdperk waarin ze niet thuishoren). In die
periode werd de samenleving bepaald door taal. Wie dezelfde taal sprak behoorde tot dezelfde
volksstam. Het nationalisme valde samen met de natie, het volk en de taal.
DE FERRARISKAART (1777)
à De allereerste topografische kaart ligt onder Oostenrijks bewind. Het was een
kaart met militair doel voor het Oostenrijkse leger. De vorm ervan lijkt veel op wat het
onafhankelijke België in 1830 is geworden.
BELGISCHE REVOLUTIE
ACHTERGRONDEN, OORZAKEN EN AANLEIDING
DE AFBRAAK VAN HET ANCIÉN REGIME
Wat voorheen een samenleving was bestaande uit landbouw, grootgrondbezit van adel en Kerk en
beperkte stedelijkheid, evolueerde zich vanaf eind 18e E naar een expansie van kapitalisme, individuele
gelijkheid en Kerk en Staat die gescheiden werden.
Op het Europese vasteland zorgde de FR ervoor dat de macht van de monarchie, de adel en de Kerk
afnam. De moderne industrie werd aangemoedigd. Er bleef wel een spanning tussen hervorming en
traditie overal in Europa.
DE ACHTERGROND VAN DE FRANSE REVOLUTIE
De Franse revolutie hoe iedereen ze kent is 1789. De eigenlijke Franse revolutie vond plaats in
1830 in de maand mei. Enkele maanden later in augustus vond de Belgische Revolutie plaats.
Dit luidde het eindpunt van een chaotische, politieke periode die 40 jaar aanhield en startte bij
de Franse Revolutie van 1789.
Gevolgen: Er ontstond een nieuwe staat gebaseerd op rechten, wetten… en zorgde voor het
startpunt van de Belgische revolutie. Enerzijds was het een ideologisch conflict dat
uitmondde in de Europese oorlog. Anderzijds was het een machtsstrijd tussen ideeën en
macht.
Engelse, politieke karikatuur van hoe Engeland denkt dat het er zou uitzien als de Fransen
het kanaal oversteken. Voorgesteld als mensen die de maatschappij op zijn kop zouden
zetten. Ideologische geladenheid over maatschappijvisies die met elkaar botsen. à
,3 gekroonde van Rusland, Oostenrijk en Pruisen die conservatief zijn en een rol spelen bij de
revolutie (FR). Zij willen het oude Europa in ere herstellen en de ideeën terugdrukken. Iedereen
heeft veel te verliezen (gekroonde, adel en de katholieke kerk). à
EEN IDEOLOGISCHE STRIJD
De katholieke kerk
à Verliest privileges, kloosters worden opgeëist…
De Metz: een kathedraal die te huur stond wegens niet gebruik ervan.
Katholieke kerk werd buiten de wet gesteld. Hierdoor werd de Katholieke
Kerk vijand van de Franse Revolutie. à
De tegenpartij van het katholicisme is het liberalisme - advocaten, middenklassen - zij die alles
gewonnen hebben en ook nu de nieuwe machthebbers. Ze bouwen verder op de principes van de
Franse Revolutie. Ze willen de kerk controleren, vrije pers, verkiezingen, scheiding der machten,
EVRB (burgers, vooral mannen) à zorgt voor grote politieke strijd. à
EEN GEOPOLITIEKE STRIJD:
HET BELEID VAN WILLEM I
Koning Willem I: gaf de opdracht aan de geallieerden om alles in oog te houden. Was een monarch
en opgevoed in de geest AR. Hij wou een grondwet, geen parlementaire monarchie. Hij was een
vorst met eigen uitvoerende macht. à
ß Het Koninkrijk der Nederlanden: het noorden en het zuiden worden
onder bewind van Willem I samengevoegd. Het was de bedoeling dat
deze kon dienen als barrière tegen Frankrijk. De grenzen werden definitief vastgelegd
op het CvW na de verslaging van Napoleon. Ook het Groothertogdom Luxemburg werd
deel van deze samenvoeging maar bleef wel van de Duitse Bond.
Vrijheid
Een containerbegrip waar zowel de Katholieke Kerk als de overheid elkaar terugvinden. Dit
is een spotprent op de alliantie gesloten tussen de klerikale en liberale oppositie en de
Nederlandse regering. à
Gevolg van de samenvoeging: veel diversiteit. Het Zuiden was katholiek, het noorden
calvinistisch, taaldiversiteit, industrie VS kolonie. De Staten-Generale (het parlement) had niets te zeggen
omdat Willem I een grondwet wou en geen parlementaire monarchie. Hij voerde ook een taalpolitiek waar
hij de Nederlandse taal oplegde aan de Belgische provincies.
,Vrijheid, het onnatuurlijke van het bondgenootschap in België en hoe de situatie
ervoor zorgt dat Willems regime in de problemen zit. Het is een mislukking want de
bevolkingen vinden elkaar niet terug. Het noorden wil niet toegeven aan al die
vrijheden want dan zou het zuiden daar ook onder vallen. Dit is het startsein voor
een brede revolutiegolf. à
Problemen:
o Kerk met de verboden aristocratie
o Ontstaan liberaal-katholieke stroming in het zuiden
o Kentering in het liberalisme – vrijheid in drukpers, ministeriële verantwoordelijkheid
è Ontstaan monsterverbond: katholieken en liberalen die elkaar vinden in de ‘unie van oppositie’ rond
het begrip ‘vrijheid’. Dit zal later ook een verklaring geven voor de tweeslachtigheid van de Belgische
Revolutie: liberalen die een moderne staat willen en de Kerk die een herstel van vroegere invloed
nastreefde.
HET REVOLUTIEJAAR 1830
België: revolutie door politieke en sociale onrust
Frankrijk: de Julirevolutie die een einde maakt aan de Bourbondynastie en het opkomen van de
‘burgerkoning’ Louis-Philippe van Orléans.
Context: tijdens beide revoluties heerste een slechte economische toestand en zorgde de strenge winter
voor schade aan de gewassen en stijgende voedselprijzen. Er heerste ontevredenheid bij de bevolking.
VERLOOP VAN DE REVOLUTIE
VAN OPSTAND TOT AFSCHEIDING
De opera over De Stomme van Portici - een van de meest invloedrijke opera's met betrekking
tot patriottisme en revolutie. Wordt algemeen beschouwd als de directe aanleiding voor
de Belgische Revolutie en de uiteindelijke onafhankelijkheid van België. à
Hierop volgden op 25 augustus 1830 rellen en plunderingen in Brussel. Willem I
sturde zijn troepen naar Brussel om de rellen te laten stoppen, maar zonder succes
riep hij ze in september, tijdens de septemberdagen ( 23-26 sept) terug. Ook dit
mislukte want er kwamen vele slachtoffers om. à
Gevolgen van de opstand: er kwam een Voorlopig Bewind tot stand die op 4 oktober
de Belgische onafhankelijkheid uitriep en verkiezingen uitschreef boot een ‘Nationaal Congres’. Zij
kregen dan de opdracht een grondwet uit te schrijven die er in februari 1831 al kwam.
Op 21 julie 1831 kwam dan de eerste koning: Leopold van Saksen-Coburg. à
DE INTERNATIONALE CONSTELLATIE
Er was nood aan onafhankelijkheid. Willem I kon militair niet terugvechten en keerde terug naar het
noorden. Hij riep nog om internationale hulp maar zij hadden andere belangen (opstanden tegen
buurlanden):
, Willem I: had bondgenoten Pruisen, Oostenrijk en Rusland. Ze verdedigen de bestaande orde, de
grenezen in Europa en de legitimiteit van de Orangisten. MAAR
• De Tsaar wou een militaire ingreep doen, maar moest zich gaan verdedigen tegen Polen in de
plaats.
• De koning van Pruisen aarzelde hulp te geven omdat hij vreesde voor onrust in de eigen
Katholieke Rijnprovincies.
De enigen die overbleven waren Frankrijk en Groot-Brittannië. Zij hielpen hem ook niet:
• Frankrijk zou geen bufferstaat meer zijn: ze wouden de anti-Franse barrière zien verdwijnen. Zij
dreigden ook andere landen oorlog te verklaren moesten ze tussenkomen tussen het conflict.
• Groot-Brittannië: steunde eerst Willem I, maar hadden later een conservatie regering die koos
voor een apart België.
o Zij riepen een conferentie bij elkaar en riepen een wapenstilstand op en erkende België
als toekomstige staat. Hen werd wel de eeuwige neutraliteit opgelegd. België was
tegendraads omdat zij ook nog andere gebieden wou opeisen.
De grenzen van het nieuwe land: belang van de steden Maastricht en Luxemburg
(waar lang discussie rond was). à
1832: strijd om laatste Nederlands deel. Nog aantal jaren oorlogssituatie en twijfel over slaagkansen
oorlog.
WISSELING VAN DE MACHT
De intellectuele middenklasse is de drijvende kracht geweest achter de revolutie. Advocaten en
journalisten zouden hoge posten innemen in het nieuwe rijk. Wel moest er nog rekening gehouden worden
met de adel en de hogere burgerij. Er ontbraken nog altijd arbeiders, organisatie, leiders en eisen.
DE BELGISCHE NATIESTAAT
De Belgische Revolutie werd verheerlijkt als vrijheidsstrijd van het Belgische volk. ‘Eindelijk vrijheid’
àgebaseerd op de kijk van de winnaars. Er waren ook nog de verliezers: de orangisten
De episode van de Septemberdagen 1830 op het stadhuisplein te Brussel à
De Revolutie bevatte een nationale alsook een liberale component. Een liberale wet
zorgde namelijk voor de Belgische nationale trots.
Onafhankelijk België is een verdienste van Franstalige Belgen. Wallonië draagt veel bij
aan België. Dit is een prent die dient als waarschuwing voor België. Het rijke Wallonië
moet te veel transfers afstaan aan Vlaanderen en dreigen met een Franstalige
opstand door de Waalse beweging. à
INLEIDING
GESCHIEDENIS VAN BELGIË
Dankzij WOII werd België niet beschouwd als een natie, maar naar een anachronisme (onjuiste plaatsing
van personen, voorwerpen, begrippen of gebruiken in een tijdperk waarin ze niet thuishoren). In die
periode werd de samenleving bepaald door taal. Wie dezelfde taal sprak behoorde tot dezelfde
volksstam. Het nationalisme valde samen met de natie, het volk en de taal.
DE FERRARISKAART (1777)
à De allereerste topografische kaart ligt onder Oostenrijks bewind. Het was een
kaart met militair doel voor het Oostenrijkse leger. De vorm ervan lijkt veel op wat het
onafhankelijke België in 1830 is geworden.
BELGISCHE REVOLUTIE
ACHTERGRONDEN, OORZAKEN EN AANLEIDING
DE AFBRAAK VAN HET ANCIÉN REGIME
Wat voorheen een samenleving was bestaande uit landbouw, grootgrondbezit van adel en Kerk en
beperkte stedelijkheid, evolueerde zich vanaf eind 18e E naar een expansie van kapitalisme, individuele
gelijkheid en Kerk en Staat die gescheiden werden.
Op het Europese vasteland zorgde de FR ervoor dat de macht van de monarchie, de adel en de Kerk
afnam. De moderne industrie werd aangemoedigd. Er bleef wel een spanning tussen hervorming en
traditie overal in Europa.
DE ACHTERGROND VAN DE FRANSE REVOLUTIE
De Franse revolutie hoe iedereen ze kent is 1789. De eigenlijke Franse revolutie vond plaats in
1830 in de maand mei. Enkele maanden later in augustus vond de Belgische Revolutie plaats.
Dit luidde het eindpunt van een chaotische, politieke periode die 40 jaar aanhield en startte bij
de Franse Revolutie van 1789.
Gevolgen: Er ontstond een nieuwe staat gebaseerd op rechten, wetten… en zorgde voor het
startpunt van de Belgische revolutie. Enerzijds was het een ideologisch conflict dat
uitmondde in de Europese oorlog. Anderzijds was het een machtsstrijd tussen ideeën en
macht.
Engelse, politieke karikatuur van hoe Engeland denkt dat het er zou uitzien als de Fransen
het kanaal oversteken. Voorgesteld als mensen die de maatschappij op zijn kop zouden
zetten. Ideologische geladenheid over maatschappijvisies die met elkaar botsen. à
,3 gekroonde van Rusland, Oostenrijk en Pruisen die conservatief zijn en een rol spelen bij de
revolutie (FR). Zij willen het oude Europa in ere herstellen en de ideeën terugdrukken. Iedereen
heeft veel te verliezen (gekroonde, adel en de katholieke kerk). à
EEN IDEOLOGISCHE STRIJD
De katholieke kerk
à Verliest privileges, kloosters worden opgeëist…
De Metz: een kathedraal die te huur stond wegens niet gebruik ervan.
Katholieke kerk werd buiten de wet gesteld. Hierdoor werd de Katholieke
Kerk vijand van de Franse Revolutie. à
De tegenpartij van het katholicisme is het liberalisme - advocaten, middenklassen - zij die alles
gewonnen hebben en ook nu de nieuwe machthebbers. Ze bouwen verder op de principes van de
Franse Revolutie. Ze willen de kerk controleren, vrije pers, verkiezingen, scheiding der machten,
EVRB (burgers, vooral mannen) à zorgt voor grote politieke strijd. à
EEN GEOPOLITIEKE STRIJD:
HET BELEID VAN WILLEM I
Koning Willem I: gaf de opdracht aan de geallieerden om alles in oog te houden. Was een monarch
en opgevoed in de geest AR. Hij wou een grondwet, geen parlementaire monarchie. Hij was een
vorst met eigen uitvoerende macht. à
ß Het Koninkrijk der Nederlanden: het noorden en het zuiden worden
onder bewind van Willem I samengevoegd. Het was de bedoeling dat
deze kon dienen als barrière tegen Frankrijk. De grenzen werden definitief vastgelegd
op het CvW na de verslaging van Napoleon. Ook het Groothertogdom Luxemburg werd
deel van deze samenvoeging maar bleef wel van de Duitse Bond.
Vrijheid
Een containerbegrip waar zowel de Katholieke Kerk als de overheid elkaar terugvinden. Dit
is een spotprent op de alliantie gesloten tussen de klerikale en liberale oppositie en de
Nederlandse regering. à
Gevolg van de samenvoeging: veel diversiteit. Het Zuiden was katholiek, het noorden
calvinistisch, taaldiversiteit, industrie VS kolonie. De Staten-Generale (het parlement) had niets te zeggen
omdat Willem I een grondwet wou en geen parlementaire monarchie. Hij voerde ook een taalpolitiek waar
hij de Nederlandse taal oplegde aan de Belgische provincies.
,Vrijheid, het onnatuurlijke van het bondgenootschap in België en hoe de situatie
ervoor zorgt dat Willems regime in de problemen zit. Het is een mislukking want de
bevolkingen vinden elkaar niet terug. Het noorden wil niet toegeven aan al die
vrijheden want dan zou het zuiden daar ook onder vallen. Dit is het startsein voor
een brede revolutiegolf. à
Problemen:
o Kerk met de verboden aristocratie
o Ontstaan liberaal-katholieke stroming in het zuiden
o Kentering in het liberalisme – vrijheid in drukpers, ministeriële verantwoordelijkheid
è Ontstaan monsterverbond: katholieken en liberalen die elkaar vinden in de ‘unie van oppositie’ rond
het begrip ‘vrijheid’. Dit zal later ook een verklaring geven voor de tweeslachtigheid van de Belgische
Revolutie: liberalen die een moderne staat willen en de Kerk die een herstel van vroegere invloed
nastreefde.
HET REVOLUTIEJAAR 1830
België: revolutie door politieke en sociale onrust
Frankrijk: de Julirevolutie die een einde maakt aan de Bourbondynastie en het opkomen van de
‘burgerkoning’ Louis-Philippe van Orléans.
Context: tijdens beide revoluties heerste een slechte economische toestand en zorgde de strenge winter
voor schade aan de gewassen en stijgende voedselprijzen. Er heerste ontevredenheid bij de bevolking.
VERLOOP VAN DE REVOLUTIE
VAN OPSTAND TOT AFSCHEIDING
De opera over De Stomme van Portici - een van de meest invloedrijke opera's met betrekking
tot patriottisme en revolutie. Wordt algemeen beschouwd als de directe aanleiding voor
de Belgische Revolutie en de uiteindelijke onafhankelijkheid van België. à
Hierop volgden op 25 augustus 1830 rellen en plunderingen in Brussel. Willem I
sturde zijn troepen naar Brussel om de rellen te laten stoppen, maar zonder succes
riep hij ze in september, tijdens de septemberdagen ( 23-26 sept) terug. Ook dit
mislukte want er kwamen vele slachtoffers om. à
Gevolgen van de opstand: er kwam een Voorlopig Bewind tot stand die op 4 oktober
de Belgische onafhankelijkheid uitriep en verkiezingen uitschreef boot een ‘Nationaal Congres’. Zij
kregen dan de opdracht een grondwet uit te schrijven die er in februari 1831 al kwam.
Op 21 julie 1831 kwam dan de eerste koning: Leopold van Saksen-Coburg. à
DE INTERNATIONALE CONSTELLATIE
Er was nood aan onafhankelijkheid. Willem I kon militair niet terugvechten en keerde terug naar het
noorden. Hij riep nog om internationale hulp maar zij hadden andere belangen (opstanden tegen
buurlanden):
, Willem I: had bondgenoten Pruisen, Oostenrijk en Rusland. Ze verdedigen de bestaande orde, de
grenezen in Europa en de legitimiteit van de Orangisten. MAAR
• De Tsaar wou een militaire ingreep doen, maar moest zich gaan verdedigen tegen Polen in de
plaats.
• De koning van Pruisen aarzelde hulp te geven omdat hij vreesde voor onrust in de eigen
Katholieke Rijnprovincies.
De enigen die overbleven waren Frankrijk en Groot-Brittannië. Zij hielpen hem ook niet:
• Frankrijk zou geen bufferstaat meer zijn: ze wouden de anti-Franse barrière zien verdwijnen. Zij
dreigden ook andere landen oorlog te verklaren moesten ze tussenkomen tussen het conflict.
• Groot-Brittannië: steunde eerst Willem I, maar hadden later een conservatie regering die koos
voor een apart België.
o Zij riepen een conferentie bij elkaar en riepen een wapenstilstand op en erkende België
als toekomstige staat. Hen werd wel de eeuwige neutraliteit opgelegd. België was
tegendraads omdat zij ook nog andere gebieden wou opeisen.
De grenzen van het nieuwe land: belang van de steden Maastricht en Luxemburg
(waar lang discussie rond was). à
1832: strijd om laatste Nederlands deel. Nog aantal jaren oorlogssituatie en twijfel over slaagkansen
oorlog.
WISSELING VAN DE MACHT
De intellectuele middenklasse is de drijvende kracht geweest achter de revolutie. Advocaten en
journalisten zouden hoge posten innemen in het nieuwe rijk. Wel moest er nog rekening gehouden worden
met de adel en de hogere burgerij. Er ontbraken nog altijd arbeiders, organisatie, leiders en eisen.
DE BELGISCHE NATIESTAAT
De Belgische Revolutie werd verheerlijkt als vrijheidsstrijd van het Belgische volk. ‘Eindelijk vrijheid’
àgebaseerd op de kijk van de winnaars. Er waren ook nog de verliezers: de orangisten
De episode van de Septemberdagen 1830 op het stadhuisplein te Brussel à
De Revolutie bevatte een nationale alsook een liberale component. Een liberale wet
zorgde namelijk voor de Belgische nationale trots.
Onafhankelijk België is een verdienste van Franstalige Belgen. Wallonië draagt veel bij
aan België. Dit is een prent die dient als waarschuwing voor België. Het rijke Wallonië
moet te veel transfers afstaan aan Vlaanderen en dreigen met een Franstalige
opstand door de Waalse beweging. à
