CEL EN WEEFSEL
H4 BLOED
, Bloed
Bloed vormt 8-10% van het totale lichaamsgewicht, het is een speciale vorm van bindweefsel.
Bloed bestaat uit bloedcellen en bloedplasma.
Bloed is een circulerend weefsel en heeft vele functies:
• Transport van zuurstof en CO2
• Transport van nutrienten, hormonen, enzymen, vitaminen,…
• Defensiesysteem
• Afvoer van schadelijke stoffen naar exrectie organen
• Rol in homeostase (vb vasodilatatie bij warmte)
Bloedplasma
Bloedplasma is het bloed zonder cellen.
Bloedplasma is een waterige oplossing, en bestaat voor 10% uit opgeloste stoffen:
• Anorganische zouten (0,9%)
• Organische stoffen: aminozuren, hormonen, vitaminen, glucose,…
• Plasma eiwitten
o Globuline (niet hemoglobine à in de rode bloedcellen zelf!)
o Fibrinogeen (stollingsfactor)
o Albumine (vochtbalans in bloedvaten)
Bloedplasma zonder stollingsfactor = bloedserum
Hematocrietbepaling = verhouding volume bloedcellen / bloedvolume
Erythrocyten
Erythrocyten of rode bloedcellen (RBC) zijn de meest voorkomende cellen in het bloed.
Hun hoofdfunctie is het vervoer van zuurstof en CO2 via hemoglobine. RBC bevatten het eiwit hemoglobine, dit eiwit
kan zuurstof en CO2 aan zich binden, op die manier kan de rode bloedcel zuurstof en CO2 transporteren.
Een volwassen erythrocyt van mammalia bevat geen kern. Soms zien we wel nog kernfragmenten, deze noemen we
howell-jolly bodies.
(rode bloecel van vogels bevat wel kern)
Een rode bloedcel heeft een biconcave vorm (holling in het midden), voor vergroting van oppervlakte
(zo kan zuurstof makkelijker binden aan het hemoglobine van de RBC)
(doordat het midden dunner is kan het midden van een rbc op preparaat soms wit kleuren)
RBC zijn sterk vervormbaar, op die manier kunnen ze gemakkelijk door de bloedbaan bewegen.
, Beoordelingscriteria
Beschrijving op basis van:
Diameter
• Microplaan à kleine diameter
• Normoplaan à normale diameter
• Macroplaan à grote diameter
• Anisoplaan à rode bloedcellen hebben verschillende diameters in 1 zelfde dier
Volume
• Microcytair
• Normocytair
• macrocytair
kleurbaarheid
• hypochroom
• normochroom
• hyperchroom
• polychroom à verschillende kleurbaarheden in 1 zelfde dier
• mesochroom à het midden van de rbc neemt meer kleurstof op terwijl deze normaal net minder opneemt
aantal rode bloedcellen
• verhoogd
o erythrocytose (=rode bloedcellen verhoogd)
o polycytemie (=bloedcellen verhoogd, niet alleen rode bloedcellen maar bv ook witte of bloedplaatjes)
• verlaagd
o anemie
à anemie is een tekort aan hemoglobine, dit kan 2 oorzaken hebben:
- er zijn te weinig rode bloedcellen en daardoor ook te weinig hemoglobine = normochrome anemie
(rode bloedcellen kleuren normaal want elke rode bloedcel heeft normale hoeveelheid hemoglobine)
- Er zijn genoeg rode bloedcellen, maar er te weinig aanmaak van hemoglobine = hypochrome anemie
(rode bloedcellen kleuren te licht doordat elke rode bloedcellen te weinig hemoglobine bevat)
Leukocyten
Leukocyten of witte bloedcellen zijn betrokken bij de afweer, ze gebruiken het bloed om zich te transporteren en
kunnen dan uit de bloedbaan treden naar het interstitium wanneer en waar nodig => diapedese
Leukocyten kunnen we opdelen in:
• Granulocyten, de leukocyten met granula
• Agranulocyten, de leukocyten zonder granula
Granulocyten
• leukocyten met granula
• polymorfonucleair (1 kern met meerdere lobben)
• allemaal myeloid
H4 BLOED
, Bloed
Bloed vormt 8-10% van het totale lichaamsgewicht, het is een speciale vorm van bindweefsel.
Bloed bestaat uit bloedcellen en bloedplasma.
Bloed is een circulerend weefsel en heeft vele functies:
• Transport van zuurstof en CO2
• Transport van nutrienten, hormonen, enzymen, vitaminen,…
• Defensiesysteem
• Afvoer van schadelijke stoffen naar exrectie organen
• Rol in homeostase (vb vasodilatatie bij warmte)
Bloedplasma
Bloedplasma is het bloed zonder cellen.
Bloedplasma is een waterige oplossing, en bestaat voor 10% uit opgeloste stoffen:
• Anorganische zouten (0,9%)
• Organische stoffen: aminozuren, hormonen, vitaminen, glucose,…
• Plasma eiwitten
o Globuline (niet hemoglobine à in de rode bloedcellen zelf!)
o Fibrinogeen (stollingsfactor)
o Albumine (vochtbalans in bloedvaten)
Bloedplasma zonder stollingsfactor = bloedserum
Hematocrietbepaling = verhouding volume bloedcellen / bloedvolume
Erythrocyten
Erythrocyten of rode bloedcellen (RBC) zijn de meest voorkomende cellen in het bloed.
Hun hoofdfunctie is het vervoer van zuurstof en CO2 via hemoglobine. RBC bevatten het eiwit hemoglobine, dit eiwit
kan zuurstof en CO2 aan zich binden, op die manier kan de rode bloedcel zuurstof en CO2 transporteren.
Een volwassen erythrocyt van mammalia bevat geen kern. Soms zien we wel nog kernfragmenten, deze noemen we
howell-jolly bodies.
(rode bloecel van vogels bevat wel kern)
Een rode bloedcel heeft een biconcave vorm (holling in het midden), voor vergroting van oppervlakte
(zo kan zuurstof makkelijker binden aan het hemoglobine van de RBC)
(doordat het midden dunner is kan het midden van een rbc op preparaat soms wit kleuren)
RBC zijn sterk vervormbaar, op die manier kunnen ze gemakkelijk door de bloedbaan bewegen.
, Beoordelingscriteria
Beschrijving op basis van:
Diameter
• Microplaan à kleine diameter
• Normoplaan à normale diameter
• Macroplaan à grote diameter
• Anisoplaan à rode bloedcellen hebben verschillende diameters in 1 zelfde dier
Volume
• Microcytair
• Normocytair
• macrocytair
kleurbaarheid
• hypochroom
• normochroom
• hyperchroom
• polychroom à verschillende kleurbaarheden in 1 zelfde dier
• mesochroom à het midden van de rbc neemt meer kleurstof op terwijl deze normaal net minder opneemt
aantal rode bloedcellen
• verhoogd
o erythrocytose (=rode bloedcellen verhoogd)
o polycytemie (=bloedcellen verhoogd, niet alleen rode bloedcellen maar bv ook witte of bloedplaatjes)
• verlaagd
o anemie
à anemie is een tekort aan hemoglobine, dit kan 2 oorzaken hebben:
- er zijn te weinig rode bloedcellen en daardoor ook te weinig hemoglobine = normochrome anemie
(rode bloedcellen kleuren normaal want elke rode bloedcel heeft normale hoeveelheid hemoglobine)
- Er zijn genoeg rode bloedcellen, maar er te weinig aanmaak van hemoglobine = hypochrome anemie
(rode bloedcellen kleuren te licht doordat elke rode bloedcellen te weinig hemoglobine bevat)
Leukocyten
Leukocyten of witte bloedcellen zijn betrokken bij de afweer, ze gebruiken het bloed om zich te transporteren en
kunnen dan uit de bloedbaan treden naar het interstitium wanneer en waar nodig => diapedese
Leukocyten kunnen we opdelen in:
• Granulocyten, de leukocyten met granula
• Agranulocyten, de leukocyten zonder granula
Granulocyten
• leukocyten met granula
• polymorfonucleair (1 kern met meerdere lobben)
• allemaal myeloid
