Pulmonale oncologie
Ziektedefinitie:
Longcarcinomen zijn kwaadaardige tumoren die kunnen ontstaan uit verschillende celtypen van het
longparenchym (longweefsel) en de bronchiën. De tumoren groeien door de weefsels heen en kunnen
metastaseren naar andere delen in het lichaam.
Anatomie:
De pulmones bevinden zich in de thorax aan de weerszijden van het hart. Lucht die we inademen
komt via de neus of mond in de trachea terecht. Deze vertakt zich in de primaire bronchi die de linker
en rechterlong ingaan. De bronchen splitsen zich in een secundaire en tertiaire bronchi. Hieruit
ontspringen de kleinste vertakkingen, de bronchiolen, die geen kraakbeen bevatten. De bronchiolen
worden opengehouden door de elasticiteit van de omringende longweefsels. De bronchioli vertakken
zich naar de terminale bronchioli die eindigen in longtrechters met longblaasjes (alveoli). De alveoli
geven de ingeademde zuurstof af aan het bloed en geven koolstofdioxide af aan de longlucht. Er
ontstaat diffusie. Door de bloedcirculatie wordt het zuurstof in het lichaam getransporteerd. De
pulmones worden begrensd door de thoraxwand, het middenrif en het mediastinum. De linkerlong
bestaat uit twee longkwabben en de rechterlong uit drie longkwabben. De longen worden omgeven
door pleurabladen, die de binnenste en buitenste bekleding vormen. Het buitenste vlies is vergroeid
met de binnenkant van de thoraxwand. Tussen beiden vliezen bevindt zich een smalle luchtdichte
ruimte, de pleuraholte, die gevuld is met pleuravocht. Hierdoor kunnen de longvliezen over elkaar
schuiven en maakt dit inspiratie en expiratie mogelijk.
Fysiologie:
De pulmones zijn verantwoordelijk voor de gasuitwisseling middels inspiratie en expiratie. Daarmee
voorzien zij het lichaam continue van zuurstof. Door de excretie van CO2 blijft de juiste pH-waarde
gehanteerd. Verder hebben de pulmones ook een afweerfunctie. Door de productie van slijm kunnen
bacteriën, virussen en stofdeeltjes worden vastgehouden. Via de trilharen wordt dit afgevoerd naar de
grote luchtwegen en worden deze uit lichaam verwijderd door te hoesten.
Pathologie:
Bij kanker is het celdelingsproces verstoord en vindt er een abnormale celdeling plaats. Cellen blijven
zich in een snel tempo delen, terwijl er geen behoefte is om de verouderde cellen te vervangen.
Daardoor ontstaat er een opeenhoping van kwaadaardige cellen die uitgroeien tot een tumor. Bij een
longcarcinoom speelt dit proces zich af in de longen. Meestal wordt een longcarcinoom pas in een laat
stadium ontdekt omdat er vaak weinig klachten zijn in het beginstadium. Er is verschil in de manier
waarop de tumor groeit, het tempo en de aanwezigheid van metastasen.
Soorten longcarcinomen:
-Kleincellig longcarcinoom:
o Kleincellig carcinoom. Deze vorm van longkanker heeft kleine, kwetsbare cellen, die zich snel
delen. Hierdoor kunnen de kankercellen sneller uitzaaien dan de niet-kleincellige variant. Vaak
is de longkanker al gemetastaseerd voordat er klachten zijn. Daarom is een operatie vaak niet
meer mogelijk. Er wordt dan gekozen voor chemotherapie. Blijft de kanker beperkt tot in de
thorax dan wordt er een combinatiebehandeling gegeven van chemotherapie met
radiotherapie.
-Niet-kleincellige vormen van een longcarcinoom:
o Adenocarcinoom. Een adenocarcinoom is een carcinoom dat ontstaat in de klierweefsels en
verantwoordelijk is voor het uitscheiden van bepaalde stoffen en hormonen. Bij een
adenocarcinoom kan er onderscheidt gemaakt worden in kankersoorten zonder of met gen
mutaties. De meest voorkomende mutaties bij longkanker zijn KRAS, EGFR en ALK-eiwitten.
o Plaveiselcelcarcinoom (planocellulair carcinoom), is een variant gekenmerkt door zijn
langzame groei. Het carcinoom ontstaat vaak in de bronchiën met kans op metastasen die
uitgaan van de plaveiselcellen en zich uitzaaien via het lymfevatenstelsel.
o Grootcellig carcinoom, is een variant die gekenmerkt wordt door zijn snelle groei. Deze variant
van longkanker komt voor aan de randen van de longen.
-Mesothelioom carcinoom:
1
Ziektedefinitie:
Longcarcinomen zijn kwaadaardige tumoren die kunnen ontstaan uit verschillende celtypen van het
longparenchym (longweefsel) en de bronchiën. De tumoren groeien door de weefsels heen en kunnen
metastaseren naar andere delen in het lichaam.
Anatomie:
De pulmones bevinden zich in de thorax aan de weerszijden van het hart. Lucht die we inademen
komt via de neus of mond in de trachea terecht. Deze vertakt zich in de primaire bronchi die de linker
en rechterlong ingaan. De bronchen splitsen zich in een secundaire en tertiaire bronchi. Hieruit
ontspringen de kleinste vertakkingen, de bronchiolen, die geen kraakbeen bevatten. De bronchiolen
worden opengehouden door de elasticiteit van de omringende longweefsels. De bronchioli vertakken
zich naar de terminale bronchioli die eindigen in longtrechters met longblaasjes (alveoli). De alveoli
geven de ingeademde zuurstof af aan het bloed en geven koolstofdioxide af aan de longlucht. Er
ontstaat diffusie. Door de bloedcirculatie wordt het zuurstof in het lichaam getransporteerd. De
pulmones worden begrensd door de thoraxwand, het middenrif en het mediastinum. De linkerlong
bestaat uit twee longkwabben en de rechterlong uit drie longkwabben. De longen worden omgeven
door pleurabladen, die de binnenste en buitenste bekleding vormen. Het buitenste vlies is vergroeid
met de binnenkant van de thoraxwand. Tussen beiden vliezen bevindt zich een smalle luchtdichte
ruimte, de pleuraholte, die gevuld is met pleuravocht. Hierdoor kunnen de longvliezen over elkaar
schuiven en maakt dit inspiratie en expiratie mogelijk.
Fysiologie:
De pulmones zijn verantwoordelijk voor de gasuitwisseling middels inspiratie en expiratie. Daarmee
voorzien zij het lichaam continue van zuurstof. Door de excretie van CO2 blijft de juiste pH-waarde
gehanteerd. Verder hebben de pulmones ook een afweerfunctie. Door de productie van slijm kunnen
bacteriën, virussen en stofdeeltjes worden vastgehouden. Via de trilharen wordt dit afgevoerd naar de
grote luchtwegen en worden deze uit lichaam verwijderd door te hoesten.
Pathologie:
Bij kanker is het celdelingsproces verstoord en vindt er een abnormale celdeling plaats. Cellen blijven
zich in een snel tempo delen, terwijl er geen behoefte is om de verouderde cellen te vervangen.
Daardoor ontstaat er een opeenhoping van kwaadaardige cellen die uitgroeien tot een tumor. Bij een
longcarcinoom speelt dit proces zich af in de longen. Meestal wordt een longcarcinoom pas in een laat
stadium ontdekt omdat er vaak weinig klachten zijn in het beginstadium. Er is verschil in de manier
waarop de tumor groeit, het tempo en de aanwezigheid van metastasen.
Soorten longcarcinomen:
-Kleincellig longcarcinoom:
o Kleincellig carcinoom. Deze vorm van longkanker heeft kleine, kwetsbare cellen, die zich snel
delen. Hierdoor kunnen de kankercellen sneller uitzaaien dan de niet-kleincellige variant. Vaak
is de longkanker al gemetastaseerd voordat er klachten zijn. Daarom is een operatie vaak niet
meer mogelijk. Er wordt dan gekozen voor chemotherapie. Blijft de kanker beperkt tot in de
thorax dan wordt er een combinatiebehandeling gegeven van chemotherapie met
radiotherapie.
-Niet-kleincellige vormen van een longcarcinoom:
o Adenocarcinoom. Een adenocarcinoom is een carcinoom dat ontstaat in de klierweefsels en
verantwoordelijk is voor het uitscheiden van bepaalde stoffen en hormonen. Bij een
adenocarcinoom kan er onderscheidt gemaakt worden in kankersoorten zonder of met gen
mutaties. De meest voorkomende mutaties bij longkanker zijn KRAS, EGFR en ALK-eiwitten.
o Plaveiselcelcarcinoom (planocellulair carcinoom), is een variant gekenmerkt door zijn
langzame groei. Het carcinoom ontstaat vaak in de bronchiën met kans op metastasen die
uitgaan van de plaveiselcellen en zich uitzaaien via het lymfevatenstelsel.
o Grootcellig carcinoom, is een variant die gekenmerkt wordt door zijn snelle groei. Deze variant
van longkanker komt voor aan de randen van de longen.
-Mesothelioom carcinoom:
1
