Hoorcollege 1
- Tentamen: open boek tentamen 8 december (60%)
- Take home contractonderhandeling (29 oktober – 3 november) (30%)
- Break outs tijdens colleges (10%)
Artikelen uitprinten
1. M. van Rossum, D Op Heij en D. Schuermans,”online totstandkoming van
overeenkomsten en de klassieke regels van aanbod en aanvaarding in het BW”,
NJB 2024/1948.
2. S. d’Azevedo en R. Berg, “De classificatie van elektronische handtekeningen in de
(rechts)praktijk”, Bb 2024/44;
3. P. Blanchard, “ The Change of Control Clause as a Stabilisation and Safety
Mechanism, International Business Law Journal 2006, 159-196 (beschikbaar in
elektronische bib via Hein online);
4. W. Van Veen, “Over statutaire tag along, drag along en – executieregelingen”, WPNR
2015 nr. 7053, pp. 249-256;
5. Accounting for non-accountants (Chapter 3 – 5, pp. 25-73),
https://nibmehub.com/opac- service/pdf/read/Accounting%20for%20Non-
accountants.pdf
6. M. Woronof and J. Rosen, “Understanding anti dilution provisions in convertible
securities”, Fordham Law Review, 2005, pp. 129-162,
http://ir.lawnet.fordham.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=4095&context=flr
7. Robert M. Lloyd, “Financial Covenants in Commercial Loan Documentation: Uses
and Limitations”, 58 Tenn. L. Rev. 335-343 (1991) (beschikbaar in elektr. bib via
Hein-online)
8. M. Brons, “Shoot-out clausules bij 50/50-BV’s”, Maandblad voor Ondernemingsrecht,
2017, nr. 3⁄4, 117-122 (beschikbaar in elektronische bib);
9. S. van Elferen en A Vytopil, “Van vrijblijvendheid naar due diligence; ESG in
commerciële contracten, Contracteren 2023, 80-88;
10. P. Tieskens, “De notariële kwaliteitsrekening en risico’s van faillissement van een
koper of verkoper”, V&O 2014, nr. 6, 114-118; Oosterhuis, Marktwerking als publiek
belang bij onvoorziene omstandigheden, Schaarste, contractuele gebondenheid en
de hoedanigheid van contractspartijen, NTBR 2023/21, aflevering 5
11. C.E.L. Koken en W.B. Jans, Verticale prijsafspraken na Samsung en Super Bock –
vrijblijvend prijsadvies of strekkingsbeperking ?, Tijdschrift voor Mededingingsrecht
in de Praktijk, Nummer 4, juni 2024/500
12. M. Ter Huurne, Het advocatenbrein: psychologie voor juristen – Hoofdstuk 8, Boom,
2023, pp 203-232 (online in elektronische bib consulteerbaar).
13. In voorkomend geval – literatuur voorgeschreven door gastlectoren
Commercieel contractenrecht online in digitale bib TiU
Totstandkoming overeenkomst
Eisen voor de totstandkoming
1. Redelijkheid en billijkheid voor onderhandelende partijen
o Art. 6:2 lid 1 BW
o Baris/Riezenkamp
2. Aanbod:
o Wilsverklaring met voorstel tot sluiten
o Voldoende duidelijk over verplichtingen
o Vergt slechts aanvaarding
o Verliest kracht na verwerping, tijd, herroeping
3. Aanvaarding
o Wilsverklaring over voorstelling in aanbod “as such”
4. De elektronische omgeving:
o Aanbod/aanvaarding
o Handtekening
, Overeenkomst
Contractredactie: welke elementen/ clausules/ aspecten kunnen best in een contract
gereflecteerd worden (cq. ter consideratie overwogen worden)
Subject matter
Performance provisions
Identity of the parties Monetary provisions
Addresses of the parties Term
Date Closing deliveries
Representations
Warranties Defaults
Covenants Termination
Disclaimers Remedies
Taxes
Limitations of liability/ risk Arbitration clause/ dispute
allocation resolution
Governing law
Venue of lawsuits involving
the contract
Entire agreements clause/
interpret actions
Severability/ waiver
Communications
Third parties
!Volgende week komt er een break out!
Hoorcollege 2
,Principes voor een goede bedrijfsjurist
Moral hazard Moral hazard ontstaat wanneer iemand zich na het sluiten van een
contract anders gaat gedragen omdat de gevolgen (gedeeltelijk) bij
een ander liggen.
- Het gaat dus om gedragsverandering na contractsluiting die de
andere partij niet goed kan observeren of controleren.
- Verborgen actie
Voorbeeld: Iemand die een allrisk-autoverzekering heeft, gaat
roekelozer rijden of parkeert zijn auto minder zorgvuldig omdat hij
weet dat de schade toch wordt vergoed.
Specificity of De mate waarin de waarde van een bezit (asset) specifiek is voor een
asset bepaalde transactie of relatie, waardoor het niet makkelijk kan worden
ingezet voor andere doeleinden zonder verlies van productieve waarde
- Aanbetaling/ voorafbetaling zorgt ervoor dat er minder risico is dat
er naderhand niet wordt betaald
Voorbeeld: Stel dat een garage speciaal gereedschap koopt dat alleen
geschikt is voor onderhoud aan één bepaald automerk. Als de
samenwerking met dat merk stopt, heeft het gereedschap bijna geen
waarde meer.
Adverse Verborgen informatie: verwijst naar problemen voorafgaand aan het
selection sluiten van een contract, omdat de ene partij meer of betere
informatie heeft dan de andere. Daardoor wordt de verkeerde selectie
gemaakt.
Voorbeeld: Een verzekeraar weet niet of een nieuwe klant een heel
voorzichtige of juist een zeer risicovolle chauffeur is. Vooral slechte
chauffeurs zijn geneigd een uitgebreide verzekering af te sluiten.
Exogenous Dit zijn risico’s die van buiten het contract of de relatie komen en die
risk partijen zelf niet veroorzaken en meestal ook niet kunnen beïnvloeden.
- Het zijn externe schokken.
Voorbeeld: De auto raakt total loss door een overstroming of
aardbeving. Dit heeft niets te maken met de rijstijl of informatie van
de bestuurder, maar is puur een externe gebeurtenis.
Beperken van adverse selection en moral hazard
1. Informatieverplichtingen: vermindert verborgen informatie en verborgen acties
2. Prijs aanpassen (bijv. hogere premie bij hoger risico)
3. Garanties/ uitsluitingen (bijv. uitsluiten van bestaande schade in verzekeringen)
4. Gedragsnormen vastleggen (bijv. alleen schade vergoeden bij normaal gebruik van
de auto)
5. Monitoring en toezicht
6. Incentives: bonussen of aandelenopties koppelen beloning bestuurder aan
prestaties
Overeenkomst
1. COC
2. TAG
3. DRAG
Change of contral clausule = controlewijzigingsbeding
Een controlewijzigingsbeding is een contractuele bepaling die regelt wat er gebeurt als er
een wijziging van zeggenschapplaatsvindt bij een contractspartij. De wederpartij wil
hiermee voorkomen dat ze ineens zaken moet doen met een “nieuwe” partner met een
ander belang, zonder daar vooraf mee in te stemmen
1. Bijzondere vorm van intuite personaeclausules
2. Bijzondere vorm van risico-allocatie clausule
, - Koppelen van juridische fictie van de rechtspersoon aan bepaalde natuurlijke
personen die verbonden zijn aan de rechtspersoon (aandeelhouder, bestuur, DGA,
etc.)
Persoonsgebonden kenmerken verstrekken vertrouwen in de goede uitvoering van de
prestatie en de hieraan gekoppelde risico’s
- Goede uitvoering omvat veel elementen:
a. Solvabiliteit
b. Betrouwbaarheid
c. Geheimhouding
d. Reputatie
Controlewijzigingsbeding
Voorbeeld van een eenvoudige clausule in de overeenkomst: staat in de powerpoint
een linkje
Het wordt gebruikt in:
1. Aandeelhoudersovereenkomst
2. Licentieovereenkomst
3. Kredietovereenkomst
4. Distributieovereenkomst
5. Consultancy (aanneming/ opdracht)
6. Huurovereenkomst
7. Joint venture contracten
Voorbeelden van een controlewijzigingsbeding
1. Intellectuele eigendomsrechten: “The licensor may terminate this agreement
immediately by notifying the licensee ... in the event that ownership or control
of the licensee shall change from that existing at completion, without the
licensor’s prior written consent to the continuation of this agreement following
such change.”
2. Financieringscontract: “The borrower must promptly notify the agent if it
becomes aware of any person or group of persons acting in concert gaining
control of the borrower. The Agent must promptly notify each lender of any such
notification. Each lender may within 30 days of becoming aware of any person
or group of persons acting in concert gaining control of the borrower by notice
to the borrower”.
3. Lease: “If Tenant is a corporation, then a transfer of stock (by a single transfer or
by multiple transfers effected pursuant to a common plan) or any other
transaction (such as, by way of example, the issuance of additional stock, the
redemption of stock, a stock voting agreement, a change in classes of stock or a
merger or consolidation involving Tenant) which transfer or other transaction
results in a change of control of Tenant (or, in the event of a merger or
consolidation involving Tenant, a change of control of the resulting corporation),
shall be deemed, for all purposes, an assignment of this lease,”
Controle
Controle betekent de mogelijkheid om beslissende invloed uit te oefenen op het beleid
van een onderneming.
- In juridische zin wordt vaak aangesloten bij wetgeving, zoals:
o >50% van de stemrechten in de aandeelhoudersvergadering.
o Het recht om een meerderheid van bestuurders/commissarissen te benoemen of
te ontslaan.
o Feitelijke zeggenschap via stemafspraken of aandeelhoudersovereenkomsten.
- In contracten wordt dit meestal precies gedefinieerd (bv. “controle zoals bedoeld in
art. 2:24a BW” of “zoals omschreven in art. L.233-3 Code de Commerce”).
Er bestaan meerdere definities over controle: nationaal (Wft), Europees
(overnamebodrichtlijn, mededingingsrecht) en contractueel)
- Tentamen: open boek tentamen 8 december (60%)
- Take home contractonderhandeling (29 oktober – 3 november) (30%)
- Break outs tijdens colleges (10%)
Artikelen uitprinten
1. M. van Rossum, D Op Heij en D. Schuermans,”online totstandkoming van
overeenkomsten en de klassieke regels van aanbod en aanvaarding in het BW”,
NJB 2024/1948.
2. S. d’Azevedo en R. Berg, “De classificatie van elektronische handtekeningen in de
(rechts)praktijk”, Bb 2024/44;
3. P. Blanchard, “ The Change of Control Clause as a Stabilisation and Safety
Mechanism, International Business Law Journal 2006, 159-196 (beschikbaar in
elektronische bib via Hein online);
4. W. Van Veen, “Over statutaire tag along, drag along en – executieregelingen”, WPNR
2015 nr. 7053, pp. 249-256;
5. Accounting for non-accountants (Chapter 3 – 5, pp. 25-73),
https://nibmehub.com/opac- service/pdf/read/Accounting%20for%20Non-
accountants.pdf
6. M. Woronof and J. Rosen, “Understanding anti dilution provisions in convertible
securities”, Fordham Law Review, 2005, pp. 129-162,
http://ir.lawnet.fordham.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=4095&context=flr
7. Robert M. Lloyd, “Financial Covenants in Commercial Loan Documentation: Uses
and Limitations”, 58 Tenn. L. Rev. 335-343 (1991) (beschikbaar in elektr. bib via
Hein-online)
8. M. Brons, “Shoot-out clausules bij 50/50-BV’s”, Maandblad voor Ondernemingsrecht,
2017, nr. 3⁄4, 117-122 (beschikbaar in elektronische bib);
9. S. van Elferen en A Vytopil, “Van vrijblijvendheid naar due diligence; ESG in
commerciële contracten, Contracteren 2023, 80-88;
10. P. Tieskens, “De notariële kwaliteitsrekening en risico’s van faillissement van een
koper of verkoper”, V&O 2014, nr. 6, 114-118; Oosterhuis, Marktwerking als publiek
belang bij onvoorziene omstandigheden, Schaarste, contractuele gebondenheid en
de hoedanigheid van contractspartijen, NTBR 2023/21, aflevering 5
11. C.E.L. Koken en W.B. Jans, Verticale prijsafspraken na Samsung en Super Bock –
vrijblijvend prijsadvies of strekkingsbeperking ?, Tijdschrift voor Mededingingsrecht
in de Praktijk, Nummer 4, juni 2024/500
12. M. Ter Huurne, Het advocatenbrein: psychologie voor juristen – Hoofdstuk 8, Boom,
2023, pp 203-232 (online in elektronische bib consulteerbaar).
13. In voorkomend geval – literatuur voorgeschreven door gastlectoren
Commercieel contractenrecht online in digitale bib TiU
Totstandkoming overeenkomst
Eisen voor de totstandkoming
1. Redelijkheid en billijkheid voor onderhandelende partijen
o Art. 6:2 lid 1 BW
o Baris/Riezenkamp
2. Aanbod:
o Wilsverklaring met voorstel tot sluiten
o Voldoende duidelijk over verplichtingen
o Vergt slechts aanvaarding
o Verliest kracht na verwerping, tijd, herroeping
3. Aanvaarding
o Wilsverklaring over voorstelling in aanbod “as such”
4. De elektronische omgeving:
o Aanbod/aanvaarding
o Handtekening
, Overeenkomst
Contractredactie: welke elementen/ clausules/ aspecten kunnen best in een contract
gereflecteerd worden (cq. ter consideratie overwogen worden)
Subject matter
Performance provisions
Identity of the parties Monetary provisions
Addresses of the parties Term
Date Closing deliveries
Representations
Warranties Defaults
Covenants Termination
Disclaimers Remedies
Taxes
Limitations of liability/ risk Arbitration clause/ dispute
allocation resolution
Governing law
Venue of lawsuits involving
the contract
Entire agreements clause/
interpret actions
Severability/ waiver
Communications
Third parties
!Volgende week komt er een break out!
Hoorcollege 2
,Principes voor een goede bedrijfsjurist
Moral hazard Moral hazard ontstaat wanneer iemand zich na het sluiten van een
contract anders gaat gedragen omdat de gevolgen (gedeeltelijk) bij
een ander liggen.
- Het gaat dus om gedragsverandering na contractsluiting die de
andere partij niet goed kan observeren of controleren.
- Verborgen actie
Voorbeeld: Iemand die een allrisk-autoverzekering heeft, gaat
roekelozer rijden of parkeert zijn auto minder zorgvuldig omdat hij
weet dat de schade toch wordt vergoed.
Specificity of De mate waarin de waarde van een bezit (asset) specifiek is voor een
asset bepaalde transactie of relatie, waardoor het niet makkelijk kan worden
ingezet voor andere doeleinden zonder verlies van productieve waarde
- Aanbetaling/ voorafbetaling zorgt ervoor dat er minder risico is dat
er naderhand niet wordt betaald
Voorbeeld: Stel dat een garage speciaal gereedschap koopt dat alleen
geschikt is voor onderhoud aan één bepaald automerk. Als de
samenwerking met dat merk stopt, heeft het gereedschap bijna geen
waarde meer.
Adverse Verborgen informatie: verwijst naar problemen voorafgaand aan het
selection sluiten van een contract, omdat de ene partij meer of betere
informatie heeft dan de andere. Daardoor wordt de verkeerde selectie
gemaakt.
Voorbeeld: Een verzekeraar weet niet of een nieuwe klant een heel
voorzichtige of juist een zeer risicovolle chauffeur is. Vooral slechte
chauffeurs zijn geneigd een uitgebreide verzekering af te sluiten.
Exogenous Dit zijn risico’s die van buiten het contract of de relatie komen en die
risk partijen zelf niet veroorzaken en meestal ook niet kunnen beïnvloeden.
- Het zijn externe schokken.
Voorbeeld: De auto raakt total loss door een overstroming of
aardbeving. Dit heeft niets te maken met de rijstijl of informatie van
de bestuurder, maar is puur een externe gebeurtenis.
Beperken van adverse selection en moral hazard
1. Informatieverplichtingen: vermindert verborgen informatie en verborgen acties
2. Prijs aanpassen (bijv. hogere premie bij hoger risico)
3. Garanties/ uitsluitingen (bijv. uitsluiten van bestaande schade in verzekeringen)
4. Gedragsnormen vastleggen (bijv. alleen schade vergoeden bij normaal gebruik van
de auto)
5. Monitoring en toezicht
6. Incentives: bonussen of aandelenopties koppelen beloning bestuurder aan
prestaties
Overeenkomst
1. COC
2. TAG
3. DRAG
Change of contral clausule = controlewijzigingsbeding
Een controlewijzigingsbeding is een contractuele bepaling die regelt wat er gebeurt als er
een wijziging van zeggenschapplaatsvindt bij een contractspartij. De wederpartij wil
hiermee voorkomen dat ze ineens zaken moet doen met een “nieuwe” partner met een
ander belang, zonder daar vooraf mee in te stemmen
1. Bijzondere vorm van intuite personaeclausules
2. Bijzondere vorm van risico-allocatie clausule
, - Koppelen van juridische fictie van de rechtspersoon aan bepaalde natuurlijke
personen die verbonden zijn aan de rechtspersoon (aandeelhouder, bestuur, DGA,
etc.)
Persoonsgebonden kenmerken verstrekken vertrouwen in de goede uitvoering van de
prestatie en de hieraan gekoppelde risico’s
- Goede uitvoering omvat veel elementen:
a. Solvabiliteit
b. Betrouwbaarheid
c. Geheimhouding
d. Reputatie
Controlewijzigingsbeding
Voorbeeld van een eenvoudige clausule in de overeenkomst: staat in de powerpoint
een linkje
Het wordt gebruikt in:
1. Aandeelhoudersovereenkomst
2. Licentieovereenkomst
3. Kredietovereenkomst
4. Distributieovereenkomst
5. Consultancy (aanneming/ opdracht)
6. Huurovereenkomst
7. Joint venture contracten
Voorbeelden van een controlewijzigingsbeding
1. Intellectuele eigendomsrechten: “The licensor may terminate this agreement
immediately by notifying the licensee ... in the event that ownership or control
of the licensee shall change from that existing at completion, without the
licensor’s prior written consent to the continuation of this agreement following
such change.”
2. Financieringscontract: “The borrower must promptly notify the agent if it
becomes aware of any person or group of persons acting in concert gaining
control of the borrower. The Agent must promptly notify each lender of any such
notification. Each lender may within 30 days of becoming aware of any person
or group of persons acting in concert gaining control of the borrower by notice
to the borrower”.
3. Lease: “If Tenant is a corporation, then a transfer of stock (by a single transfer or
by multiple transfers effected pursuant to a common plan) or any other
transaction (such as, by way of example, the issuance of additional stock, the
redemption of stock, a stock voting agreement, a change in classes of stock or a
merger or consolidation involving Tenant) which transfer or other transaction
results in a change of control of Tenant (or, in the event of a merger or
consolidation involving Tenant, a change of control of the resulting corporation),
shall be deemed, for all purposes, an assignment of this lease,”
Controle
Controle betekent de mogelijkheid om beslissende invloed uit te oefenen op het beleid
van een onderneming.
- In juridische zin wordt vaak aangesloten bij wetgeving, zoals:
o >50% van de stemrechten in de aandeelhoudersvergadering.
o Het recht om een meerderheid van bestuurders/commissarissen te benoemen of
te ontslaan.
o Feitelijke zeggenschap via stemafspraken of aandeelhoudersovereenkomsten.
- In contracten wordt dit meestal precies gedefinieerd (bv. “controle zoals bedoeld in
art. 2:24a BW” of “zoals omschreven in art. L.233-3 Code de Commerce”).
Er bestaan meerdere definities over controle: nationaal (Wft), Europees
(overnamebodrichtlijn, mededingingsrecht) en contractueel)
