PERSONEN EN FAMILIERECHT
LES 1 PERSONENRECHT EN PERSOONLIJKHEID
verschil personen en familierecht:
personenrecht: Bepaalt in het algemeen wie een persoon is, welke zijn
rechten en plichten zijn als enkeling/individu
Regelt de bescherming van personen
het regelt in welke mate personen mogen deelnemen aan het
rechtsverkeer
familierecht: Regelt het statuut van verhoudingen enerzijds gebaseerd
op afstamming en anderzijds op levensgemeenschap tussen
volwassenen
gebaseerd op verticale en horizontale familiale relaties
samenhang tussen personen en familierecht:
naamrecht:
personenrecht: naam is element van de staat van een persoon
familierecht: verwerving van de naam door afstapping, adoptie
jeugd(beschermingsrecht:
personenrecht: belang van het kind
familierecht: opvoeding behoort in het gezin te geschieden
,DEEL 1 PERSONENRECHT ( titel 1: persoonlijkheid )
HOOFDSTUK 1 DE PERSOON
persoon = elke entiteit die drager kan zijn van rechten en plichten
eigenschap = rechtsbekwaamheid en hebben allemaal dezelfde
rechten ( alle Belgen zijn gelijk voor de wet )
soorten personen:
- natuurlijke personen: alleen LEVENDE MENSEN zijn personen, geen
dieren, voorwerpen…
elk mens beschikt over rechten en plichten zoals kopen, huwen, erven,
schenken…
een embryo, lijk, foetus hebben geen rechtspersoonlijkheid omdat ze
niet “levend zijn, maar hebben wel bijzondere rechtsbescherming
er kan ook GEEN beslag gelegd worden op de handelswaarde van een
persoon.
maar wat dan met de verkoop van een voetbalspeler?
voetballers worden verkocht voor hun waarde en niet als persoon.
- rechtspersonen: een groepering van mensen of rechtspersonen die
drager zijn als groepering van rechten en plichten
rechtspersonen kunnen, los van de samenstellende natuurlijke
personen, aan het rechtsverkeer deelnemen zoals een mens, als
dragers van subjectieve rechten en plichten
Vb.: verenigingen (vzw’s), vennootschappen
,beperkingen subjectieve rechten
rechter kan subjectieve rechten ontnemen of ontzeggen = beperking
rechtsbekwaamheid ( meestal aan vreemdelingen )
wat verstaat men onder vreemdeling? al wie niet bewijs levert een
Belgische nationaliteit te bezitten
welke rechten zijn ontnomen: aantal politieke rechten, bepaald door de
wet opgesomde personen in relatie tot bepaalde andere personen (zie
Art.1.142), door rechter onwaardigheid om te erven en
jeugdbeschermingswet ( zie Art. 4.6 en Art. 32
jeugdbeschermingswet )
ontstaan en beëindiging van de persoonlijkheid van de
natuurlijke persoon
ontstaan
vanaf de geboorte
wanneer wordt je als levend gezien? vanaf 24 weken ( 6 maanden ) of
bij vermoeden van verwekking ( tot de 180e en 300e dag voor de
geboorte )
wanneer ben je levensvatbaar? als je kan overleven buiten de
baarmoeder ( zie voorwaarden hierboven )
wat is een verwekt kind?
belangrijke spreuk: ‘Infans conceptus pro iam nato habetur quotiens de
commodo eius agitur’ ( een verwekt kind wordt als geboren
beschouwd telkens als er een voordeel wordt beschouwd ) =
belangrijke spreuk voor het examen
een verwekt kind kan al titularis zijn van zijn rechten en plichten voor
de geboorte in zoverre het later levend en levensvatbaar geboren
wordt.
wat met de rechtspersoonlijkheid van een Siamese tweeling? er wordt
een gezamenlijke rechtspersoonlijkheid toegekend, enkel als ze
afzonderlijk worden krijgen ze een afzonderlijke rechtspersoonlijkheid
, beëindigen
eindigt met overlijden
Bij euthanasie wordt geacht natuurlijke dood gestorven te zijn voor wat
betreft uitvoering overeenkomst waarbij hij partij was ( natuurlijke
dood is hier eigenlijk niet het geval, maar wordt gezegd i.v.m.
levensverzekeringen )
wat bij een verdacht overlijden? Mogelijk dient gerechtsarts
ingeschakeld te worden om te kijken of het niet gaat over een
verdachte dood / overlijden
orgaanuitneming ‘ ex mortuo ‘ : organen mogen alleen worden
weggenomen nadat iemand officieel overleden is + het overlijden
moet worden bevestigd door drie onafhankelijke artsen.
Waarom drie artsen?
Om zeker te zijn dat de persoon echt overleden is (geen twijfel of
fout).
Om objectiviteit te garanderen: de artsen mogen meestal niet
betrokken zijn bij de transplantatie zelf.
Om misbruik of belangenconflicten te voorkomen.
Commorientes-leer: Als de volgorde van overlijden niet vastgesteld
kan worden, dan gaat de wet ervan uit dat ze tegelijkertijd zijn
overleden.
Waarom bestaat dit?
Om problemen te vermijden bij erfenissen. Want normaal erft iemand
alleen van een ander als die persoon nog leeft op het moment van
diens overlijden.
vb. vliegtuigramp, treinramp
LES 1 PERSONENRECHT EN PERSOONLIJKHEID
verschil personen en familierecht:
personenrecht: Bepaalt in het algemeen wie een persoon is, welke zijn
rechten en plichten zijn als enkeling/individu
Regelt de bescherming van personen
het regelt in welke mate personen mogen deelnemen aan het
rechtsverkeer
familierecht: Regelt het statuut van verhoudingen enerzijds gebaseerd
op afstamming en anderzijds op levensgemeenschap tussen
volwassenen
gebaseerd op verticale en horizontale familiale relaties
samenhang tussen personen en familierecht:
naamrecht:
personenrecht: naam is element van de staat van een persoon
familierecht: verwerving van de naam door afstapping, adoptie
jeugd(beschermingsrecht:
personenrecht: belang van het kind
familierecht: opvoeding behoort in het gezin te geschieden
,DEEL 1 PERSONENRECHT ( titel 1: persoonlijkheid )
HOOFDSTUK 1 DE PERSOON
persoon = elke entiteit die drager kan zijn van rechten en plichten
eigenschap = rechtsbekwaamheid en hebben allemaal dezelfde
rechten ( alle Belgen zijn gelijk voor de wet )
soorten personen:
- natuurlijke personen: alleen LEVENDE MENSEN zijn personen, geen
dieren, voorwerpen…
elk mens beschikt over rechten en plichten zoals kopen, huwen, erven,
schenken…
een embryo, lijk, foetus hebben geen rechtspersoonlijkheid omdat ze
niet “levend zijn, maar hebben wel bijzondere rechtsbescherming
er kan ook GEEN beslag gelegd worden op de handelswaarde van een
persoon.
maar wat dan met de verkoop van een voetbalspeler?
voetballers worden verkocht voor hun waarde en niet als persoon.
- rechtspersonen: een groepering van mensen of rechtspersonen die
drager zijn als groepering van rechten en plichten
rechtspersonen kunnen, los van de samenstellende natuurlijke
personen, aan het rechtsverkeer deelnemen zoals een mens, als
dragers van subjectieve rechten en plichten
Vb.: verenigingen (vzw’s), vennootschappen
,beperkingen subjectieve rechten
rechter kan subjectieve rechten ontnemen of ontzeggen = beperking
rechtsbekwaamheid ( meestal aan vreemdelingen )
wat verstaat men onder vreemdeling? al wie niet bewijs levert een
Belgische nationaliteit te bezitten
welke rechten zijn ontnomen: aantal politieke rechten, bepaald door de
wet opgesomde personen in relatie tot bepaalde andere personen (zie
Art.1.142), door rechter onwaardigheid om te erven en
jeugdbeschermingswet ( zie Art. 4.6 en Art. 32
jeugdbeschermingswet )
ontstaan en beëindiging van de persoonlijkheid van de
natuurlijke persoon
ontstaan
vanaf de geboorte
wanneer wordt je als levend gezien? vanaf 24 weken ( 6 maanden ) of
bij vermoeden van verwekking ( tot de 180e en 300e dag voor de
geboorte )
wanneer ben je levensvatbaar? als je kan overleven buiten de
baarmoeder ( zie voorwaarden hierboven )
wat is een verwekt kind?
belangrijke spreuk: ‘Infans conceptus pro iam nato habetur quotiens de
commodo eius agitur’ ( een verwekt kind wordt als geboren
beschouwd telkens als er een voordeel wordt beschouwd ) =
belangrijke spreuk voor het examen
een verwekt kind kan al titularis zijn van zijn rechten en plichten voor
de geboorte in zoverre het later levend en levensvatbaar geboren
wordt.
wat met de rechtspersoonlijkheid van een Siamese tweeling? er wordt
een gezamenlijke rechtspersoonlijkheid toegekend, enkel als ze
afzonderlijk worden krijgen ze een afzonderlijke rechtspersoonlijkheid
, beëindigen
eindigt met overlijden
Bij euthanasie wordt geacht natuurlijke dood gestorven te zijn voor wat
betreft uitvoering overeenkomst waarbij hij partij was ( natuurlijke
dood is hier eigenlijk niet het geval, maar wordt gezegd i.v.m.
levensverzekeringen )
wat bij een verdacht overlijden? Mogelijk dient gerechtsarts
ingeschakeld te worden om te kijken of het niet gaat over een
verdachte dood / overlijden
orgaanuitneming ‘ ex mortuo ‘ : organen mogen alleen worden
weggenomen nadat iemand officieel overleden is + het overlijden
moet worden bevestigd door drie onafhankelijke artsen.
Waarom drie artsen?
Om zeker te zijn dat de persoon echt overleden is (geen twijfel of
fout).
Om objectiviteit te garanderen: de artsen mogen meestal niet
betrokken zijn bij de transplantatie zelf.
Om misbruik of belangenconflicten te voorkomen.
Commorientes-leer: Als de volgorde van overlijden niet vastgesteld
kan worden, dan gaat de wet ervan uit dat ze tegelijkertijd zijn
overleden.
Waarom bestaat dit?
Om problemen te vermijden bij erfenissen. Want normaal erft iemand
alleen van een ander als die persoon nog leeft op het moment van
diens overlijden.
vb. vliegtuigramp, treinramp