• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 154 pagina's
Samenvatting

Hoorcollege en Literatuur samenvatting Wetenschapsfilosofie| Pedagogische wetenschappen | Radboud Universiteit |

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 154 pagina's

Deze documenten omvatten een samenvatting van zowel de hoorcolleges als de literatuur van het vak Wetenschapsfilosofie. Ik heb het vak zelf bij de eerste kans met een 7,8 afgerond.

Voorbeeld van de inhoud

Wetenschapsfilos
Periode 1 – 2024
ofie
Hoorcolleges en literatuur




Voorderhake, E. (Eline)
RADBOUD UNIVERSITEIT

,Inhoudsopgave
HC 1 – POSITIVISME (04-09)...............................................................................6
KOSTER 1.............................................................................................................................. 6
EPISTEMOLOGIE...................................................................................................................... 6
DE EMPIRISCH-ANALYTISCHE BENADERING.....................................................................................9
POSITIVISME........................................................................................................................... 9
POSITIVISTISCHE GEDRAGSWETENSCHAP.....................................................................................10
COLLEGE 1 – POSITIVISME................................................................................12
KOSTER – H1: WAT IS WETENSCHAP?.......................................................................................12
Wetenschap en common sense....................................................................................12
Wetenschappelijke artikelen......................................................................................... 12
Systematisch nadenken over de praktijk van wetenschappelijk onderzoek..................14
De grenzen van wetenschap........................................................................................15
Wetenschap en samenleving........................................................................................ 15
HC 2 – WAARDEN IN DE WETENSCHAP (06-09)...................................................17
FLASHBAK............................................................................................................................ 17
Epistemologie – Ontologie............................................................................................ 17
KOSTER 3............................................................................................................................ 17
OVERZICHT.......................................................................................................................... 19
NORMATIVITEIT..................................................................................................................... 19
Vier ingrediënten van normativiteit..............................................................................20
SOFT VS. HARD SCIENCE......................................................................................................... 21
DOOR, VOOR EN OVER ONS..................................................................................................... 22
WAARDEVRIJE WETENSCHAP?................................................................................................... 22
COLLEGE 2 – WAARDEN IN DE WETENSCHAP......................................................24
KOSTER – H3: DE EVOLUTIE VAN DE MENS.................................................................................24
De neanderthaler.......................................................................................................... 24
Culturele waarden en overtuigingen.............................................................................25
Ideeën over maatschappelijke ordeningen...................................................................25
Religieuze en levensbeschouwelijke visies...................................................................26
Status, reputatie en financiële belangen......................................................................27
Conclusie...................................................................................................................... 28
HC 3 – LICHAAM EN GEEST (11-09)....................................................................29
KOSTER 4............................................................................................................................ 29
LICHAAM EN GEEST................................................................................................................ 29
Dualisme...................................................................................................................... 29
Cognitivisme................................................................................................................. 29
Belichaamde cognitie................................................................................................... 29
COGNITIVISME...................................................................................................................... 30
PERSOON VERSUS BREIN......................................................................................................... 31
DE ROL VAN LICHAAM EN WERELD............................................................................................ 32
COLLEGE 3 – LICHAAM EN GEEST......................................................................33
KOSTER – H4: EEN PSYCHIATRISCHE STOORNIS – WAT IS DAT?.......................................................33
Een pathofysiologische afwijking..................................................................................33
Afwijking van de statistische norm...............................................................................34
Verlies van betekenis.................................................................................................... 34
Schadelijke dysfunctie.................................................................................................. 35
Sociaal construct.......................................................................................................... 35
Leed en beperkingen waar mensen zelf niet mee om kunnen gaan.............................36
HC 4 – OORZAKEN EN REDENEREN (13-09)........................................................37
KOSTER 5............................................................................................................................ 37
Evidence Based Medicine............................................................................................. 37
1

, De bewijskracht van:.................................................................................................... 37
Het debat over alternatieve geneeskunde en...............................................................37
FOLK PSYCHOLOGY................................................................................................................. 38
Hoe kun je wetenschappelijk nadenken over redenen:.................................................39
HERMENEUTIEK..................................................................................................................... 39
De hermeneutische cirkel (Gadamer):..........................................................................40
Wetenschap.................................................................................................................. 40
Dubbele hermeneutiek................................................................................................. 40
DE TWEE CULTUREN............................................................................................................... 40
Bèta /gamma:............................................................................................................... 41
Alfa:.............................................................................................................................. 41
COLLEGE 4 – OORZAKEN EN REDENEN...............................................................42
KOSTER – H5: REGULIERE EN ALTERNATIEVE GENEESKUNDE...........................................................42
Evidence based medicine............................................................................................. 42
De status van Evidence Based Medicine.......................................................................43
De bewijskracht van Evidence Based Medicine betwijfeld............................................43
HC 5 – DATA EN HYPOTHESEN (18-09)...............................................................45
KOSTER 7............................................................................................................................ 45
OVERZICHT.......................................................................................................................... 45
CONSTRUCTIE OF DEDUCTIE?................................................................................................... 46
INDUCTIE............................................................................................................................. 47
Statistisch..................................................................................................................... 47
Hypothese/ voorspelling............................................................................................... 47
FALSIFICATIE......................................................................................................................... 48
Voorbeeld..................................................................................................................... 48
Logisch positivisme versus Popper:..............................................................................49
DEDUCTIE............................................................................................................................ 51
Problemen met falsificatie:........................................................................................... 51
ABDUCTIE............................................................................................................................ 51
Voordelen:.................................................................................................................... 52
Nadelen:....................................................................................................................... 53
COLLEGE 5 – DATA EN HYPOTHESEN..................................................................54
KOSTER – H7: DE KRITIEK VAN POPPER OP HET STANDAARDBEELD..................................................54
De demarcatie tussen wetenschap en niet-wetenschap...............................................54
Theorie geladen waarneming.......................................................................................54
Theorievorming en waarheid........................................................................................55
HC 6 – WAARNEMEN IS DUIDEN (20-09).............................................................57
KOSTER 8............................................................................................................................ 57
Terugblik....................................................................................................................... 57
KUHN................................................................................................................................. 57
WAARNEMEN IS DUIDEN......................................................................................................... 60
HET HOLISME-PROBLEEM......................................................................................................... 63
COLLEGE 6 – WAARNEMEN IS DUIDEN...............................................................65
KOSTER – H8: DE PARADIGMATHEORIE VAN KUHN.......................................................................65
Normale wetenschap.................................................................................................... 65
Revolutionaire wetenschap........................................................................................... 67
HC 7 – FEITEN EN CONSTRUCTIES (25-09)..........................................................68
KOSTER 9............................................................................................................................ 68
OBJECTIEF-SUBJECTIEF............................................................................................................ 68
FEITEN................................................................................................................................ 68
ALLEDAAGS REALISME............................................................................................................ 69
Alledaags realisme: ons alledaagse wereldbeeld klopt.................................................69
Tegen alledaags realisme:............................................................................................ 69
Bescheiden realisme..................................................................................................... 71

2

, COLLEGE 7 – FEITEN EN CONSTRUCTIES............................................................73
KOSTER – H9: SOCIOLOGIE VAN DE WETENSCHAPPELIJKE KENNIS....................................................73
Sociologisch onderzoek naar de ontwikkeling van kennis.............................................73
De gravitatiegolven van Weber....................................................................................74
Het relativisme van het Strong Programme..................................................................74
HC 8 – ECHTE, SLECHTE EN PSEUDOWETENSCHAP (27-09).................................76
VOORAF.............................................................................................................................. 76
Wetenschappelijke aarden en normen?........................................................................76
KOSTER 11.......................................................................................................................... 76
DE KWESTIE: HOE KUN JE WARE VAN PSEUDOWETENSCHAP ONDERSCHEIDEN?....................................77
Wat is waarheid?.......................................................................................................... 77
DENKFOUTEN – COGNITIEVE ILLUSIES......................................................................................... 78
WETENSCHAPPELIJKHEID......................................................................................................... 80
WETENSCHAPPELIJKE INTEGRITEIT.............................................................................................81
ECHTE WETENSCHAP.............................................................................................................. 82
COLLEGE 8 – ECHTE EN PSEUDOWETENSCHAP...................................................84
KOSTER – H11: HET KNOWLEDGE FILTER..................................................................................84
Van doorslaggevende naar relevante argumenten.......................................................84
Objectieve criteria en subjectieve overwegingen.........................................................85
Oordeelsvermogen en het forum van deskundigen......................................................85
De ‘Benveniste-affaire)................................................................................................. 86
Methode van convergerend bewijs...............................................................................87
Het Knowledge Filter.................................................................................................... 87
Het bereiken van consensus en de evolutie van de mens............................................89
Het bereiken van consensus en de ontwikkeling van medicijnen.................................90
Slotbeschouwing........................................................................................................... 90
HC 9 – DE GELAAGDE WERELD (02-10)..............................................................92
KOSTER 13.......................................................................................................................... 92
MICRO EN MACRO................................................................................................................. 92
REDUCTIE............................................................................................................................ 92
Argumenten tegen reductionisme................................................................................94
EMERGENTIE........................................................................................................................ 94
STRUCTURE VERSUS AGENCY................................................................................................... 94
Toepassing speltheorie................................................................................................. 95
CONSILIENCE........................................................................................................................ 95
COMPLEMENTARITEIT.............................................................................................................. 97
COLLEGE 9 – DE GELAAGDE WERELD.................................................................98
KOSTER – H13: REDUCTIONISME EN EMERGENTIE IN DE LEVENSWETENSCHAPPEN..............................98
De vraag naar de fysische herleidbaarheid van de ‘bijzondere’ wetenschappen..........98
Een pleidooi voor een niet-reductionistisch materialisme in de levenswetenschappen 98
Focus op emergentie in de levenswetenschappen.....................................................100
Reductionisme, emergentie en mensbeeld.................................................................100
HC 10 – VERKLARING (04-10)..........................................................................101
WETENSCHAPPELIJKE VERKLAREN............................................................................................ 101
Deductief-nomologische verklaringsmodel.................................................................101
Soorten ‘waarom’ vragen........................................................................................... 102
WETENSCHAPSFILOSOFIE IN DE PRAKTIJK...................................................................................103
STRUCTUUR REALISME.......................................................................................................... 103
HULKING..................................................................................................................... 104
Machine metafoor....................................................................................................... 104
Causaliteit in het bio-psycho-socio-culturele domein..................................................106
Ideografisch versus nomothetisch..............................................................................106
WETENSCHAPSFILOSOFIE IN ‘DE PRAKTIJK’.................................................................................106
COLLEGE 10 – VERKLARING............................................................................108

3

Inhoudsopgave

  1. 01 HC 1 – Positivisme (04-09) 7
    1. Koster 1 7
    2. Epistemologie 7
    3. De empirisch-analytische benadering 10
    4. Positivisme 10
    5. Positivistische gedragswetenschap 11
  2. 02 College 1 – Positivisme 13
    1. Koster – H1: Wat is wetenschap? 13
  3. 03 HC 2 – Waarden in de wetenschap (06-09) 18
    1. Flashbak 18
    2. Koster 3 18
    3. Overzicht 20
    4. Normativiteit 20
    5. Soft vs. hard science 22
    6. Door, voor en over ons 23
    7. Waardevrije wetenschap? 23
  4. 04 College 2 – Waarden in de wetenschap 25
    1. Koster – H3: De evolutie van de mens 25
  5. 05 HC 3 – Lichaam en geest (11-09) 30
    1. Koster 4 30
    2. Lichaam en geest 30
    3. Cognitivisme 31
    4. Persoon versus brein 32
    5. De rol van lichaam en wereld 33
  6. 06 College 3 – Lichaam en geest 34
    1. Koster – H4: Een psychiatrische stoornis – Wat is dat? 34
  7. 07 HC 4 – Oorzaken en redeneren (13-09) 38
    1. Koster 5 38
    2. Folk psychology 39
    3. Hermeneutiek 40
    4. De twee culturen 41
  8. 08 College 4 – oorzaken en redenen 43
    1. Koster – H5: Reguliere en alternatieve geneeskunde 43
  9. 09 HC 5 – Data en Hypothesen (18-09) 46
    1. Koster 7 46
    2. Overzicht 46
    3. Constructie of deductie? 47
    4. Inductie 48
    5. Falsificatie 49
    6. Deductie 52
    7. Abductie 52
  10. 10 College 5 – Data en hypothesen 55
    1. Koster – H7: De kritiek van Popper op het standaardbeeld 55
  11. 11 HC 6 – Waarnemen is duiden (20-09) 58
    1. Koster 8 58
    2. Kuhn 58
    3. Waarnemen is duiden 61
    4. Het holisme-probleem 64
  12. 12 College 6 – Waarnemen is duiden 66
    1. Koster – H8: De paradigmatheorie van Kuhn 66
  13. 13 HC 7 – Feiten en constructies (25-09) 69
    1. Koster 9 69
    2. Objectief-subjectief 69
    3. Feiten 69
    4. Alledaags realisme 70
  14. 14 College 7 – Feiten en constructies 74
    1. Koster – H9: Sociologie van de wetenschappelijke kennis 74
  15. 15 HC 8 – Echte, slechte en pseudowetenschap (27-09) 77
    1. Vooraf 77
    2. Koster 11 77
    3. De kwestie: Hoe kun je ware van pseudowetenschap onderscheiden? 78
    4. Denkfouten – cognitieve illusies 79
    5. Wetenschappelijkheid 81
    6. Wetenschappelijke integriteit 82
    7. Echte wetenschap 83
  16. 16 College 8 – Echte en pseudowetenschap 85
    1. Koster – H11: Het Knowledge Filter 85
  17. 17 HC 9 – De gelaagde wereld (02-10) 93
    1. Koster 13 93
    2. Micro en macro 93
    3. Reductie 93
    4. Emergentie 95
    5. Structure versus agency 95
    6. Consilience 96
    7. Complementariteit 98
  18. 18 College 9 – De gelaagde wereld 99
    1. Koster – H13: Reductionisme en emergentie in de levenswetenschappen 99
  19. 19 HC 10 – Verklaring (04-10) 102
    1. Wetenschappelijke verklaren 102
    2. Wetenschapsfilosofie in de praktijk 104
    3. Structuur realisme 104
    4. Wetenschapsfilosofie in ‘de praktijk’ 107
  20. 20 College 10 – verklaring 109
    1. Koster – H15: Descartes, stress en functionele klachten 109
    2. Koster – H17: Somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten 111
  21. 21 HC 11 – Wetenschap en samenleving (09-10) 115
    1. Koster 18 115
    2. Koster 19 115
    3. Rol van politiek, media, publieke opinie, commerciële belangen 116
    4. Wetenschap + maatschappelijke druk= slodderwetenschap? 116
    5. Overzicht kritische wetenschapsopvatting 117
    6. Kritische wetenschapsopvatting 117
    7. Samenvattend: de science wars 120
  22. 22 College 11 – Wetenschap en samenleving 122
    1. Koster – H18: De maatschappelijke sturing van wetenschap 122
    2. Koster – H19: Science in transition? 126
  23. 23 HC 12 – Wetenschappelijke pedagogiek (11-10) 131
    1. Overzicht 131
    2. Stromingen in de pedagogiek 131
    3. Geestweswetenschappelijke pedagogiek 131
    4. Empirisch-analytische pedagogiek 132
    5. Kritische pedagogiek 132
    6. Ecologische pedagogiek 133
  24. 24 Samenvatting Athena samenvatting 135
    1. College 1 135
    2. College 2 137
    3. College 3 (Koster hoofdstuk 4) 138
    4. College 4 (koster hoofdstuk 5) 140
    5. College 5 (Koster hoofdstuk 7) 142
    6. College 6 (Koster hoofdstuk 8) 143
    7. College 7 (Koster hoofdstuk 9) 146
    8. College 8 (Koster hoofdstuk 11) 147
    9. College 9 (Koster hoofdstuk 13) 150
    10. College 10 (Koster hoofdstuk 15) 151
    11. Koster hoofdstuk 17 151
    12. College 11 (Koster hoofdstuk 18) 152
    13. Koster hoofdstuk 19 154

Documentinformatie

Studie
Onbekend
Geüpload op
30 juni 2026
Aantal pagina's
154
Geschreven in
2024/2025
Type
Samenvatting
$7.57

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
Verkocht
30
Volgers
0
Items
15
Laatst verkocht
1 dag geleden



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen